Διαβάσαμε
” Ήταν ωραίο το Σούνιο τη μέρα εκείνη του Ευαγγελισμού ”
πάλι με την άνοιξη.
Λιγοστά πράσινα φύλλα γύρω στις σκουριασμένες πέτρες
το κόκκινο χώμα και οι ασπάλαθοι
δείχνοντας έτοιμα τα μεγάλα τους βελόνια
και τους κίτρινους ανθούς.
Απόμερα οι αρχαίες κολόνες,χορδές μιας άρπας που αντηχούν
ακόμη…
Γαλήνη
-Τι μπορεί να μου θύμισε τον Αρδιαίο εκείνον;
Μια λέξη στον Πλάτωνα θαρρώ,χαμένη στου μυαλού
τ’αυλάκια.
τ΄όνομα του κίτρινου θάμνου
δεν άλλαξε από κείνους τους καιρούς.
Το βράδυ βρήκα την περικοπή:
“τον έδεσαν χειροπόδαρα” μας λέει
“τον έριξαν χάμω και τον έγδαραν
τον έσυραν παράμερα τον καταξέσκισαν
απάνω στους αγκαθερούς ασπάλαθους
και πήγαν και τον πέταξαν στον Τάρταρο κουρέλι”.
Έτσι στον κάτω κόσμο πλέρωνε τα κρίματά του
Ο Παμφύλιος ο Αρδιαίος ο πανάθλιος Τύραννος
Γ.Σεφέρης / “Επί Ασπαλάθων..” / 31 του Μάρτη 1971
Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα αφήγησης, θα πραγματοποιηθεί στο Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης δραματοποιημένη ανάγνωση 17 λογοτεχνικών κειμένων που συνομιλούν με 13 έργα ζωγραφικής και κατασκευές παιδιών. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη 20 Μαρτίου (ώρα 19.30), στο Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (Κόδρου 9, Πλάκα).
Για περισσότερες πληροφορίες:
http://www.ekebi.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=RESOURCE&cresrc…
Από την Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα
Τα Κλασσικά Εικονογραφημένα είναι σειρά κόμικς, που διασκευάζουν γνωστά έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Η σειρά κυκλοφόρησε στην Ελλάδα το 1951 από τις εκδόσεις Πεχλιβανίδη, βασισμένη στην αντίστοιχη αμερικάνικη, και από τότε γνωρίζει συνεχείς ανατυπώσεις. Χαρακτηριστικό της ελληνικής έκδοσης ήταν η προσαρμογή θεμάτων ελληνικού ενδιαφέροντος, για την απόδοση των οποίων δούλεψαν γνωστοί Έλληνες εικαστικοί και λογοτέχνες. Τα Κλασσικά Εικονογραφημένα αποτέλεσαν μέρος της πολιτιστικής ζωής της χώρας για περίπου δυο δεκαετίες, και σύντροφο της παιδικής και νεανικής ηλικίας χιλιάδων Ελλήνων. Σήμερα οι πρώτες εκδόσεις αποτελούν συλλεκτικά αντικείμενα.
Ιστορία
Η αρχική ιδέα για το εγχείρημα της διασκευής κλασσικών έργων της λογοτεχνίας σε κόμικς ανήκε στον Άλμπερτ Κάντερ (Albert Lewis Kanter). Τα αμερικανικά Κλασσικά κυκλοφόρησαν με πρώτο τεύχος τους Τρεις Σωματοφύλακες, τον Οκτώβριο του 1941, στον εκδοτικό οίκο Elliot, και με την αρχική ονομασία Classic Comics. Με το τέταρτο τεύχος, τον Τελευταίο των Μοϊκανών, ο Κάντερ μετέφερε την έκδοση σε δική του εκδοτική εταιρία, με την επωνυμία Gilberton Publishing Co. Το 1947, κι ενώ η σειρά είχε φτάσει τα 34 τεύχη, η ονομασία άλλαξε σε Classics Illustrated, ενώ τον επόμενο χρόνο μειώθηκαν και οι σελίδες σε 48 από 56 (64 πριν τον πόλεμο). Εκδόθηκε επίσης και το Classics Illustrated Junior, με παραμύθια και ιστορίες για μικρότερα παιδιά. Γνωστοί εικονογράφοι και σχεδιαστές από το χώρο των κόμικς όπως οι Λου Κάμερον, Τζακ Κέρμπυ, Άλεξ Μπλουμ, Νόρμαν Νόντελ, Τζακ Άμπελ και άλλοι ήταν οι υπεύθυνοι για την οπτική απόδοση των μυθιστορημάτων.
Το κόμικ συνέχισε να εκδίδεται μέχρι το 1962, οπότε και σταμάτησε μετά από 169 τεύχη (167 του Κάντερ και 2 από άλλο εκδότη) και 200 εκατομμύρια συνολικές πωλήσεις στις ΗΠΑ. Συνέχισε να ανατυπώνεται, και τις επόμενες δεκαετίες έγιναν κάποιες -όχι επιτυχημένες- προσπάθειες να συνεχιστεί η σειρά. Τα αμερικανικά κλασσικά μεταφράστηκαν και εκδόθηκαν σε πολλές χώρες, μεταξύ των οποίων, αρχής γενομένης το 1951, ήταν και η Ελλάδα.Οι Άθλιοι από την Αμερική
Το πρώτο τεύχος των “Κλασσικών” κυκλοφόρησε στις 1 Μαρτίου του 1951. Ήταν η διασκευή των Άθλιων του Βίκτωρα Ουγκώ, και προκάλεσαν σάλο στην Ελλάδα, τόσο θετικό όσο και αρνητικό. Ήταν το πρώτο κόμικ “αμερικάνικου” τύπου που έφτανε στη χώρα (που εκείνη την περίοδο περνούσε μια φάση γενικότερης “εισβολής” αμερικανικών καταναλωτικών αγαθών), όπως και το πρώτο που έβγαινε σε τετραχρωμία όφσετ (“με 336 πολύχρωμες εικόνες”, όπως έγραφε το εξώφυλλο). Κόστιζε 4.000 δραχμές της τότε εποχής, και η πρώτη έκδοση (90.000 αντίτυπα) εξαντλήθηκε σε ελάχιστο χρόνο, και ανατυπώθηκε δυο φορές τις επόμενες μέρες (σύμφωνα με την “Ατλαντίδα”, πούλησε γύρω στο ένα εκατομμύριο αντίτυπα). Η πολύ προσεγμένη τους εκτύπωση, η τετραχρωμία, αλλά και το πρωτοφανές ενός αναγνώσματος όπου οι φυσαλίδες αυτές σημαίνουν ότι το πρόσωπο από το οποίο βγαίνουν δεν λέει τα λόγια που γράφει η λεζάντα αλλά τα σκέπτεται (κατά τις “οδηγίες χρήσης” των πρώτων τευχών), καθιέρωσαν σχεδόν αμέσως το περιοδικό στο νεανικό αλλά και μεγαλύτερο κοινό.
Η κυκλοφορία των “Κλασσικών” στην Ελλάδα, παρά την επιτυχία της, προκάλεσε και αντιδράσεις από ανθρώπους της τέχνης και της πολιτικής (μεταξύ άλλων ο Ε. Παπανούτσος). Πολλοί θεώρησαν “ευτελισμό” των κλασσικών έργων την ανατύπωσή τους σε κόμικς, άλλοι φοβούνταν την “αμερικανοποίηση” της παιδείας των νέων, και το θέμα προκάλεσε συζητήσεις ακόμα και μέσα στη Βουλή. Παρόλα αυτά, το κοινό αγκάλιασε την έκδοση, που έγινε μια από τις πιο επιτυχημένες στα μεταπολεμικά χρόνια.
Επιτυχία
Χριστουγεννιάτικη Ιστορία του Κάρολου Ντίκενς, τεύχος 20, Χριστούγεννα 1952
Η έκδοση των “Κλασσικών” συνεχίστηκε για περίπου δέκα χρόνια, σε σταθερούς ρυθμούς. Κυκλοφόρησαν, στα πλαίσια της πρώτης σειράς, γύρω στους 180 τίτλους, από τους οποίους περίπου εξήντα ήταν με ελληνικά θέματα. Το περιοδικό κυκλοφορούσε αρχικά κάθε δυο βδομάδες, την 1η και 15η, του μήνα σε χιλιάδες αντίτυπα σε όλη την Ελλάδα (σύμφωνα με δηλώσεις των εκδοτών, με μέσο όρο 200.000-300.000 πωλήσεις σε κάθε τεύχος). Σαρώνοντας την αγορά, τα Κλασσικά υποχρέωσαν άλλα περιοδικά για παιδιά (όπως ο Θησαυρός των Παιδιών) να κλείσουν. Παράλληλα με τα “Κλασσικά Εικονογραφημένα”, κυκλοφόρησαν και τα “Μικρά Κλασσικά Εικονογραφημένα” (κατά τα πρότυπα των Classics Illustrated Junior για τους μικρότερους.
Τα σχέδια ήταν σχεδόν πιστή αντιγραφή της αμερικάνικης έκδοσης, ενώ τα κείμενα μετέφραζε συνήθως ο Βασίλης Ρώτας (που είχε και την κύρια ευθύνη της ελληνικής σειράς). Η θεματολογία της πρώτης έκδοσης, ακολουθώντας αναγκαστικά αυτή της αμερικάνικης, περιελάμβανε κυρίως μυθιστορήματα με κοινωνικό-διδακτικό χαρακτήρα (όπως Όλιβερ Τουίστ, Τζέκυλ και Χάϊντ, Μεγάλες Προσδοκίες), ρομαντικά-ιπποτικά μυθιστορήματα, αρκετά έργα του Βίκτωρα Ουγκώ και του Ιουλίου Βερν αλλά και βιογραφίες “μεγάλων ανδρών” (Καίσαρας, Αβραάμ Λίνκολν κ.α.). Ο υπότιτλος “Από τα Αριστουργήματα των Μεγαλύτερων Συγγραφέων του Κόσμου” μάλλον ήταν λίγο γενικός, μια και η σειρά έδειχνε προτίμηση σε Γάλλους και Άγγλους συγγραφείς του 19ου αιώνα. Το περιοδικό, εκτός από τα μυθιστορήματα, περιελάμβανε και κάποιες σελίδες με βιογραφίες ιστορικών προσώπων ή εφευρετών, επετειακά και διδακτικά θέματα, διαφημίσεις της “Ατλαντίδας” αλλά και στήλη αναγνωστών για κάποιο διάστημα.
Από τη μυθολογία και την ιστορία της Ελλάδος
Περσέας και Ανδρομέδα, τεύχος 43, εξώφυλλο του Κώστα Γραμματόπουλου.
Τον Οκτώβριο του 1953, ένα διαφορετικό “Κλασσικό” έκανε την εμφάνισή του στα περίπτερα: ήταν το τεύχος 43 “Περσέας και Ανδρομέδα”, σε σχέδιο Κώστα Γραμματόπουλου και κείμενα Βασίλη Ρώτα, που εγκαινίαζε τη σειρά των τευχών με θέματα “Από τη Μυθολογία και την Ιστορία της Ελλάδος”. Εκδόθηκαν γύρω στα εξήντα τεύχη (τις επόμενες δεκαετίες θα ακολουθούσαν και μερικά ακόμη) με θέματα από τη Βυζαντινή ιστορία (Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, Θεοδώρα η Ευσεβής, Ιουστινιανός ο Αυτοκράτωρ), την ελληνική επανάσταση του 1821 (Κολοκοτρώνης, Χάνι της Γραβιάς, Αθανάσιος Διάκος κ.α.) αλλά και την αρχαία μυθολογία (Ηρακλής, Ποσειδών, Δευκαλίωνας και Πύρρα κλπ).
Η σειρά αυτή αποτέλεσε όχι μόνο πηγή πρόσθετης δημοτικότητας για τη σειρά των Κλασσικών, μα και μια έκδοση από την οποία πέρασαν αρκετά μεγάλα ονόματα της λογοτεχνίας και της εικαστικής. Βασική ευθύνη για τα κείμενα είχε ο Βασίλης Ρώτας, που διάλεγε και τα θέματα που θα κυκλοφορούσαν, ενώ σημαντική συνεισφορά είχαν και η Σοφία Μαυροειδή-Παπαδάκη, η Γεωργία Δεληγιάννη-Αναστασιάδη, η Ελένη Παπαδάκη και άλλοι. Όσον αφορά το σχεδιαστικό μέρος εδώ συνέβαλλαν αρκετοί γνωστοί γραφίστες και σχεδιαστές: Γιώργος Βακαλό, Μποστ (στο πρώτο του κόμικ με τον “Κωνσταντίνο Παλαιολόγο”), οι Κώστας Γραμματόπουλος, Παύλος Βαλασάκης, Γεράσιμος Λιβιεράτος, Τάκης Κατσουλίδης, Γιάννης Δραγώνας, Βασίλης Ζήσης, Αλκμήνη Γραμματοπούλου, Νίκος Καστανάκης και άλλοι.
Σελίδες από το Περσέας και Ανδρομέδα.
Η ελληνική σειρά, παρά τις όποιες ατέλειες λόγω της έλλειψης πείρας των ντόπιων δημιουργών στο πεδίο των κόμικς, αλλά και τους οικονομικούς και χρονικούς περιορισμούς της έκδοσης, αποτέλεσε ένα πρότυπο δείγμα γραφής για την εγχώρια σκηνή και πηγή έμπνευσης για τους δημιουργούς που θα ακολουθούσαν. Καθιέρωσε δε μια δική της αισθητική για το ελληνικό κόμικ, που ακόμα και τώρα παραμένει αυθεντική και αναγνωρίσιμη.
Μετέπειτα χρόνια
Τα Κλασσικά Εικονογραφημένα, αν και πολύ δημοφιλή στις δεκαετίες 1950-1960, άρχισαν στα επόμενα χρόνια να χάνουν σταδιακά το κοινό τους, λόγω της ολοένα μεγαλύτερης απήχησης άλλων αμερικάνικων κόμικς -των οποίων υπήρξαν προπομπός στην Ελλάδα- αλλά και της εξέλιξης της ελληνικής κοινωνίας. Συνεχίζουν πάντως να υφίστανται και να πωλούνται ακόμα και σήμερα, περισσότερο από μισό αιώνα μετά την πρώτη τους έκδοση, τα τεύχη της οποίας έχουν γίνει συλλεκτικά αντικείμενα. Στα τέλη της δεκαετίας του ’60 κυκλοφόρησαν λίγοι ακόμα τίτλοι, και άλλη μια σειρά τυπώθηκε τη δεκαετία του ’70, ενώ οι προηγούμενοι τίτλοι συνεχώς ανατυπώνονταν όλα αυτά τα χρόνια. Νέα ανατύπωση έγινε και στις αρχές της δεκαετίας του ’90, ενώ το 2001 τα τεύχη ελληνικής θεματολογίας επανεκδόθηκαν σε θεματικούς τόμους.
Τα “Κλασσικά Εικονογραφημένα” επικρίθηκαν για την αμερικανική τους προέλευση και θεώρηση της κλασσικής λογοτεχνίας, αλλά και για την μονοκρατορία τους στο χώρο των ελληνικών κόμικς για περίπου είκοσι χρόνια. Παρόλα αυτά, αποτέλεσαν ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα αντικείμενα μαζικής κουλτούρας στις δεκαετίες 1950-1960, μια από τις απαρχές της ελληνικής σκηνής των κόμικς, και συνεχίζουν να κρατούν μια καλή θέση στις αναμνήσεις αρκετών.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ
Βασισμένη στο αυτοβιογραφικό βιβλίο-μαρτυρία “Μπουμπουλίνας 18” της Κίττυ Αρσένη, η παράσταση μιλά για τις συνθήκες κράτησης των αντιφρονούντων την περίοδο της Χούντας. Βασανιστήρια και εξαντλητικές ανακρίσεις ήταν οι καθημερινότητα όσων πέρασαν απο τα γραφεία της Υποδιεύθυνσης Γενικής Ασφάλειας Αθηνών στην οδό Μπουμπουλίνας. Κρατούμενοι, βασανιστές, ανακριτές όλοι παλεύαν για το ίδιο πράγμα από διαφορετική σκοπιά. Και όλοι νόμιζαν ότι είχαν δίκιο.
Η παράσταση γίνεται στην νοηματική γλώσσα με ταυτόχρονη απόδοση στην ομιλουμένη από ακούοντες ηθοποιούς.
από 17 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ έως 1 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2012
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Σκηνοθεσία | Δραματουργική επεξεργασία: Βασίλης Βηλαράς, Γεωργία Χαικάλη
Διδασκαλία νοηματικής γλώσσας | Διερμηνεία | Χρονισμός: Σοφία Ρομπόλη
Σκηνικά | Κοστούμια: Θέατρο Κωφών Ελλάδος
Πρωτότυπη Μουσική: Κωνσταντίνος Β
Φωτισμοί: Nicolas Bound
Παίζουν:
Ηλίας Καραμιχάλης
Πάνος Κατσής
Σταύρος Λένα
Μάρθα Μπάμπη
Ευανθία Πλαχούρα
Ακούγονται:
Αθανασία Αγοράκη
Βασίλης Βηλαράς
Παντελής Φλατσούσης
Γεωργία Χαικάλη
Παρασκευή, Σάββατο, Κυριακή στις 21:15
τηλέφωνο κρατήσεων (μόνο sms) 6985765550
τηλέφωνο επικοινωνίας (Σοφία Ρομπόλη) 6945390799
εισιτήρια: 12 euro κανονικό | 8 euro φοιτητικό
| Tης αγάπης αίματα | * | με πορφύρωσαν |
| Kαι χαρές ανείδωτες | * | με σκιάσανε |
| Oξειδώθηκα μες στη | * | νοτιά |
| * | των ανθρώπων | |
| Mακρινή Mητέρα | * | Pόδο μου Aμάραντο |
| Στ’ ανοιχτά του πέλαγου | * | με καρτέρεσαν |
| Mε μπομπάρδες τρικάταρτες | * | και μου ρίξανε |
| Aμαρτία μου νά ’χα | * | κι εγώ |
| * | μιαν αγάπη | |
| Mακρινή Mητέρα | * | Pόδο μου Aμάραντο |
| Tον Iούλιο κάποτε | * | μισανοίξανε |
| Tα μεγάλα μάτια της | * | μες στα σπλάχνα μου |
| Tην παρθένα ζωή μια | * | στιγμή |
| * | να φωτίσουν | |
| Mακρινή Mητέρα | * | Pόδο μου Aμάραντο |
| Kι από τότε γύρισαν | * | καταπάνω μου |
| Tων αιώνων όργητες | * | ξεφωνίζοντας |
| “O που σ’ είδε, στο αίμα | * | να ζει |
| * | και στην πέτρα” | |
| Mακρινή Mητέρα | * | Pόδο μου Aμάραντο |
| Tης πατρίδας μου πάλι | * | ομοιώθηκα |
| Mες στις πέτρες άνθισα | * | και μεγάλωσα |
| Των φονιάδων το αίμα | * | με φως |
| * | ξεπληρώνω | |
| Mακρινή Mητέρα | * | Pόδο μου Aμάραντο |
Από την ΟΛΓΑ
Πλούσιες χώρες, φτωχοί λαοi
From carousel on Vimeo
Aπό την ΑΝΔΡΙΑΝΑ
Μετά την απόφαση
-τίνος;-
να μεταφερθεί παραπλεύρως
στην ισόγεια μνήμη του θανάτου
το όνομά σου
σείστηκε το διατηρητέο νόημα
του παλιού σπιτιού
σα χαλασμένο δόντι έτοιμο να πέσει
κουνιόντουσαν οι τοίχοι
άδειαζαν τα κάδρα
ένας πανικός μαδούσε
τα ανοιξιάτικα τοπία
ψυχραιμία παρακαλώ ψυχραιμία
συμβούλευε η νεκρή τους φύση
εκκενώνστε το ταβάνι, βυθίζεται
ειδοποιούσα τις απλανείς μας εκεί πάνω
αναχωρήσεις
και μεταφερθήκαμε παραπλεύρως
ακριβώς
δυο τρία σπίτια παρά κει
πολύ κοντά
πιο μακριά ο άνθρωπος
από αυτό που φτιάχτηκε
δεν πάει
κι έτσι δεν απομακρύνθηκα
κάθε πρωί να βλέπω
της βυσσινί ρόμπας σου
το λιωμένο χέρι
ν’ ανοίγει της συνήθειας το παλιό παράθυρο
κι όλο κάθε πρωί να λέω: έλιωσε πάει
να θυμηθώ αύριο εξάπαντος
κάθε πρωί το ίδιο λιωμένο χέρι
της ρόμπας σου
κι όλο αρνούμαι, αναβάλλω
να αντικαταστήσω
αυτή την παλιά εφθαρμένη οδύνη
με μια καινούργια
βλέπεις τόσο μόνο, έως παραπλεύρως
λίγο πριν την αλήθεια.
Πιο πέρα
δειλιάζει ο άνθρωπος δε μεταφέρεται
Στο παιδί μου δεν άρεσαν ποτέ τα παραμύθια
Με την εμφάνιση και τον βαθμιαίο καταρτισμό του σαρανταήμερου της νηστείας προ του Πάσχα, ακολούθησε και η ανάγκη της δημιουργίας σχετικής ασματικής ποίησης και της συλλογής της σε ένα βιβλίο.
Έτσι δημιουργήθηκε το εκκλησιαστικό βιβλίο Τριώδιο, το οποίο αρχικά περιείχε τρεις ωδές.
Περιλαμβάνει ιερά ποιήματα από τον 5ο ως τον 15ο αιώνα.
Το πρώτο έντυπο του Τριωδίου εξεδόθη στην ελληνική γλώσσα το 1522 μ.Χ.
Ονομάζεται Τριώδιο. Η λέξη προέρχεται από το «τρεις ωδές» που σημαίνει οι τρεις ύμνοι που συνηθίζουμε να λέγε στην εκκλησία.
Ξεκινά την πρώτη Κυριακή, που αναφέρεται στο Ευαγγέλιο του «Τελώνη και Φαρισαίου».
Τη δεύτερη Κυριακή, που αναφέρεται στο Ευαγγέλιο του «Ασώτου Υιού».
Η τρίτη είναι της «Απόκρεω».
Η τελευταία Κυριακή της αποκριάς είναι η «Τυρινή» (τυροφάγου).
Το τέλος της αποκριάς είναι την αυγή της επόμενης μέρας:
η πρώτη μέρα της Σαρακοστής, που ονομάζεται Καθαρά ∆ευτέρα.
Όταν λέμε “ανοίγει το τριώδιο”, εννοούμε ότι αρχίζουν οι αποκριές.
Η πρώτη εβδομάδα του Τριωδίου λέγεται και Προφωνή ή Προφωνέσιμη, επειδή παλιά προφωνούσαν, δηλαδή διαλαλούσαν ότι άρχιζαν οι αποκριές. Η εβδομάδα αυτή λέγεται και αμόλυτη ή απόλυτη, επειδή τότε οι ψυχές των πεθαμένων βγαίνουν στον Πάνω Κόσμο.
Η πρώτη εβδομάδα τελειώνει την Κυριακή του Ασώτου.
Η δεύτερη εβδομάδα λέγεται Κρεατινή ή της Κρεοφάγου ή Ολόκριγια, επειδή έτρωγαν κρέας και δεν νηστεύουν Τετάρτη και Παρασκευή.
Η εβδομάδα αυτή γιορτάζεται με γλέντια και φαγοπότια χωρίς κανένα θρησκευτικό περιορισμό. Η Κυριακή της εβδομάδας αυτής, η Κυριακή της Απόκρεω, ονομάστηκε έτσι γιατί ήταν η τελευταία μέρα της κρεοφαγίας (από + κρέας) όλης της περιόδου του Τριωδίου.
Η τρίτη εβδομάδα λέγεται Τυρινή ή της Τυροφάγου, επειδή έτρωγαν γαλακτοκομικά προϊόντα. Από τη Δευτέρα, μια εβδομάδα πριν την Καθαρή Δευτέρα, άρχιζε η αποχή από το κρέας και επιβαλλόταν η χρήση τυριού και γαλακτερών σαν ενδιάμεση άσκηση μεταξύ κρεοφαγίας και νηστείας.
Από την Καθαρή Δευτέρα, αμέσως μετά την Κυριακή της Τυρινής, όλοι οι κανονισμοί της νηστείας επανέρχονται σε ισχύ. Ωστόσο η ελεύθερη χρήση του κρασιού μετατρέπει αυτή τη Δευτέρα σε αποκορύφωμα της αποκριάς.
Από την προτελευταία Κυριακή, την Κυριακή της Απόκρεω, πήρε την ονομασία της ολόκληρη η περίοδος των τριών εβδομάδων (από Τελώνου και Φαρισαίου μέχρι Τυροφάγου) πριν από την Καθαρή Δευτέρα, πρώτη μέρα της Σαρακοστής.
Όλη αυτή η περίοδος ονομάζεται λαϊκά και χωρίς μεγάλη συνέπεια “αποκριά” ή “αποκριές” ή “απόκριες”, δηλαδή μέρες αποχής από το κρέας, σε αντίθεση με τη “Σαρακοστή”, δηλαδή τις σαράντα μέρες νηστείας.
Αποκριά: ετυμολογία, διάρκεια, προέλευση
Αποκριά ετυμολογικά σημαίνει μακριά από το κρέας (εκκλησιαστικά).
Είναι η περίοδος προετοιμασίας του ανθρώπου, ψυχικής και σωματικής, για να βιώσει το Θείο Πάθος και την ανάσταση του Σωτήρα Χριστού.
H αποκριά διαρκεί τρεις εβδομάδες και ξεκινάει 60 μέρες πριν το Πάσχα.
Είναι η περίοδος προετοιμασίας του ανθρώπου, ψυχικής και σωματικής, για να βιώσει το Θείο Πάθος και την ανάσταση του Σωτήρα Χριστού.
H αποκριά διαρκεί τρεις εβδομάδες και ξεκινάει 60 μέρες πριν το Πάσχα.
Αποκριά (λαογραφικά)
Προέλευση αποκριάς
Συνδέεται µε την λατρεία του Διονύσου, θεού του κρασιού και των εορτασμών.
Ετυμολογία της λέξης: καρναβάλι
Η λέξη καρναβάλι ετυμολογικά προήλθε από τις λατινικές λέξεις:
κάρνε (κρέας) και λεβάρε (αίρω, σηκώνω):
carnem levare που σημαίνει διακοπή της βρώσης κρέατος.
Στα ελληνικά η λέξη αποκριά σημαίνει αποχή από το κρέας, παύση της κρεοφαγίας.
Εκδοχές για την προέλευση του Καρναβαλιού:
Από τα Σατουρνάλια ή τα Λουπερκάλια των Ρωμαίων.
Από την μεταφορά των Καλανδώντων Ρωμαίων από την αρχή του έτους στην αρχή της Άνοιξης.
Από τη συγχώνευση εθίμων που υφίστανται από την αρχαιότητα και έχουν σχέση με την αναγέννηση της φύσης.
Γιορτάζονταν και βιώνονταν δυναμικά από το λαό μας. Οι άνθρωποι μεταμφιέζονταν σε σατύρους ή φορούσαν μάσκες και ξεχύνονταν στους δρόμους και στις γειτονιές με τολμηρές φράσεις και πράξεις.
Η παράδοση του καρναβαλιού εξαπλώθηκε και σε άλλα μέρη του κόσμου μέσω της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και την ανακάλυψη του Νέου Κόσμου.
Οι παγανιστικές πρακτικές ήταν τόσο βαθιά ριζωμένες που δεν καταργήθηκαν τελείως . Όταν εμφανίστηκε ο χριστιανισμός, αν και οι άνθρωποι σταμάτησαν να λατρεύουν τους θεούς του Ολύμπου, οι συνήθειες των Ελλήνων να μεταμφιέζονται και να γιορτάζουν στους δρόμους παρέμειναν.
Σε όλες σχεδόν τις περιοχές της πατρίδας μας γιορτάζονταν οι Αποκριές με τον ίδιο τρόπο, με μικρές διαφορές ή παραλλαγές από περιοχή σε περιοχή.
Η Ζουντίθ Μιλέρ, κόρη του Ζακ Λακάν, μιλάει για το Φροϋδικό Πεδίο
Συνέντευξη στον Ηλια Mαγκλινη
Ο «βράχος του ευνουχισμού» είναι μια φράση του ίδιου του Φρόϋδ. Είναι ο «βράχος» στον οποίο σκοντάφτει ο ψυχαναλυόμενος καθώς το ζήτημα του τέλους της ανάλυσής του παραμένει μετέωρο: τα αδιέξοδα από τα οποία υποφέρει μπορεί προοδευτικά να φαίνεται ότι λύνονται, αλλά το οριστικό τέλος τους, που θα ήταν και το τέλος της θεραπείας, παραμένει δυσπρόσιτο.
Τη φράση αυτή μας ανέφερε η Ζουντίθ Μιλέρ, κόρη του Ζακ Λακάν, σε ένα πρόσφατο πέρασμά της από την Αθήνα και το Κέντρο Ψυχαναλυτικών Ερευνών, το οποίο αποτελεί στην ουσία τμήμα του διεθνούς Ινστιτούτου του Φροϊδικού Πεδίου, που ίδρυσε ο Ζακ Λακάν το 1979, και σήμερα έχει εξακτινωθεί σε πολλές χώρες ανά τον κόσμο.
Η Μιλέρ έχει σπουδάσει φιλοσοφία, αλλά όλη της η ζωή είναι επικεντρωμένη γύρω από την ψυχανάλυση: πέρα από κόρη μιας εμβληματικής φυσιογνωμίας στην ιστορία της ψυχανάλυσης, είναι πρόεδρος του Ινστιτούτου του Φροϋδικού Πεδίου, καθώς επίσης παντρεμένη με τον Ζακ-Αλέν Μιλέρ, πρόεδρο της Παγκόσμιας Εταιρείας Ψυχανάλυσης.
Η «κοφτερή πλευρά»
Αδύνατη, χαμογελαστή, λαλίστατη και φανατική φίλη του καπνού, η Μιλέρ επισκέφθηκε την Αθήνα για να παρευρεθεί στα εγκαίνια της λειτουργίας του Κέντρου Ψυχαναλυτικών Ερευνών. Ανατρέχοντας στα δύσκολα χρόνια της δημιουργίας του Φροϋδικού Πεδίου το 1979, δεδομένου ότι δύο μόλις χρόνια μετά ο Λακάν πέθανε, η Μιλέρ τον διαδέχθηκε στην προεδρία σε μία, όπως είπε, «στιγμή κρίσης». «Την περίοδο του θανάτου του δεν υπήρχε καμία σχολή σαν κι αυτές που σήμερα ονομάζουμε «λακανικού προσανατολισμού» και το Ινστιτούτο του Φροϋδικού Πεδίου ήταν ακόμα σε πολύ πρώιμο στάδιο για να μπορεί να δοκιμαστεί χωρίς την παρουσία του».
Τελικώς, τον Ιούλιο του 1980 πραγματοποιήθηκε στο Καράκας μια πρώτη διεθνής συνάντηση για να ακολουθήσει μια δεύτερη το 1982, στο Παρίσι (όπως το είχε ορίσει ο ίδιος ο ιδρυτής), πλην όμως σε αυτή τη δεύτερη συνάντηση ο Λακάν δεν ήταν πια παρών.
Προηγουμένως, ο μεγάλος θεωρητικός είχε ιδρύσει στο Παρίσι το 1964 τη Φροϊδική Σχολή του Παρισιού, μετά την αποπομπή του από τη Διεθνή Ψυχαναλυτική Εταιρεία ένα χρόνο πριν. Ηδη από τότε, βασικό αίτημα ήταν να αποκατασταθεί η «κοφτερή πλευρά του φροϊδικού έργου».
Φάρμακα και κατάθλιψη
Πέρα από το χρονικό της δημιουργίας του Φροϋδικού Πεδίου, η Μιλέρ έχει πολλά να πει και για τη διεθνή κρίση. «Σε εποχές κρίσης», σχολιάζει, «μεταβάλλεται αυτό που ο Λακάν ονομάζει «συμβολική τάξη». Ένα βασικό σύμπτωμα είναι, π.χ., η επιθετικότητα των νέων. Κι αυτό διότι δεν έχουν πλέον την αίσθηση ότι μπορούν να απευθυνθούν σε μια συμβολική τάξη με συνοχή. Αυτή η επιθετικότητα των νέων εκφράζει μιαν απελπισία. Εξηγείται και εν μέρει από την επιθετικότητα που δέχονται από τις γενιές, οι οποίες έχουν επωμιστεί και εκφράζουν τη συμβολική τάξη. Στην επιθετικότητα θα προσέθετα και την κατάθλιψη αλλά και την τοξικομανία. Ειδικά για την κατάθλιψη όμως, θα ήθελα να τονίσω ότι οι λεγόμενες εκστρατείες εναντίον της κατάθλιψης που έχουμε ζήσει στη Γαλλία και σε άλλες χώρες της Ευρώπης -δεν ξέρω για την Ελλάδα- ήταν στην ουσία εκστρατείες εταιρειών για να πουλήσουν περισσότερα φάρμακα.
»Γενικά, το πρόβλημα είναι ότι σήμερα οι άνθρωποι καλούνται να καταναλώσουν περισσότερο από ποτέ εν απουσία των συμβολικών ιδανικών που ήταν σημεία αναφοράς μέχρι πριν από μερικά χρόνια. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο λακανικός προσανατολισμός διέπεται από νοσταλγία για την παλαιότερη συμβολική τάξη, άξονας της οποίας ήταν η έννοια του πατέρα. Ο λακανικός προσανατολισμός επικεντρώνεται στα αιτήματα και στις συνέπειες που έχει η εποχή πάνω στο υποκείμενο».
Κατά τη Μιλέρ, «Η ψυχανάλυση δεν προσφέρει συμβολικές λύσεις ούτε υπόσχεται την ευτυχία για όλους, όπως κάνουν οι πολιτικοί χωρίς να το πιστεύουν ούτε οι ίδιοι. Ο λακανικός προσανατολισμός είναι απολύτως φροϋδικός σε αυτό το σημείο: ο πολιτισμός συνοδεύεται από δυσφορία».
Παγκοσμιοποίηση
Η Μιλέρ βρίσκει πολύ θετικό το ότι η «ψυχανάλυση αρχίζει να διεισδύει σε χώρες όπου δεν είχε παρουσία έως τώρα: είναι η θετική όψη των πολλών δυσάρεστων πτυχών της παγκοσμιοποίησης. Στο πλαίσιο του Φροϋδικού Πεδίου έχουν σχηματιστεί ομάδες εργασίας σε χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ. Επίσης, η Κίνα, η Τουρκία -που ακόμη δεν είναι μια πλήρως δημοκρατική χώρα- ανοίγονται προς την ψυχανάλυση. Ίσως αυτό να είναι δείγμα αρχής εκδημοκρατισμού αυτών των χωρών. Το βέβαιο είναι ότι η ψυχανάλυση ανταποκρίνεται στη δυσφορία που αναδύεται πια σε αυτές τις χώρες.
»Από την άλλη, έχουμε και την περιπέτεια της Σύριας Ραφάχ Νασέντ. Συνελήφθη στη Συρία ως η πρώτη ψυχαναλύτρια της χώρας, επειδή έκανε ομάδες εργασίας γύρω από τον φόβο. Το Φροϋδικό Πεδίο διοργανώνει παγκόσμια εκστρατεία προκειμένου να απελευθερωθεί. Δεν είναι λακανική, δεν την ξέρουμε προσωπικά, αλλά είναι ένα τυπικό παράδειγμα του γεγονότος, ότι μια χώρα στην οποία κυριαρχεί ο στρατιωτικός νόμος, δεν ανέχεται να υπάρχει η ψυχανάλυση ως διαδικασία ελεύθερου συνειρμού και αυτεπίγνωσης, που μοιραία οδηγεί και στον ελεύθερο στοχασμό». Τα καλά νέα είναι ότι η Νασέντ απελευθερώθηκε τελικά.
Το «20ό Σεμινάριο» του Ζακ Λακάν
Παρών στη συζήτησή μας με τη Ζ. Μιλέρ ήταν και ο ψυχίατρος-ψυχαναλυτής Βλάσσης Σκολίδης, ο οποίος βοήθησε σημαντικά ως διερμηνέας. Λίγες ημέρες αργότερα, εκδόθηκε στα ελληνικά, από τις εκδόσεις Ψυχογιός, το «Encore. Ακόμη, κι άλλο – Σεμινάριο 20» του Ζακ Λακάν, σε μετάφραση του Βλάσση Σκολίδη. Η διδασκαλία του Λακάν παρέμεινε πάντα προφορική και τα σεμινάριά του άρχισαν να εκδίδονται σταδιακά, κυρίως μετά το θάνατό του, από τον Ζακ Αλέν Μιλέρ, στον οποίο ο Λακάν άφησε το «πνευματικό κληροδότημα» και την «υποχρέωση» να τα φέρει σε ένα «γραπτό επίπεδο» (ξεκινώντας από τις ηχογραφήσεις τους) και να τα εκδώσει.
Οπως μας είπε ο Β. Σκολίδης, «ο Λακάν δίδασκε σταθερά επί σειράν ετών και στο τέλος, εξέδιδε το σεμινάριο της χρονιάς σε ένα βιβλίο. Το συγκεκριμένο σεμινάριο καλύπτει κυρίως το ζήτημα της σεξουαλικότητας, κυρίως της γυναικείας.
Πιο γενικά, πραγματεύεται τις σχέσεις των δύο φύλων. Η ψυχανάλυση ξεκινάει από την ιδέα ότι υπάρχει δυσαρμονία μεταξύ των δύο φύλων και όχι αρμονία. Το ένα δεν είναι συμπληρωματικό του άλλου. Υπάρχει μια ασυμβατότητα του ενός φύλου με το άλλο και το θέμα είναι πώς διαχειρίζεται κανείς αυτή την ασυμβατότητα στην πορεία της ζωής του, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι υπάρχει κάποιο pattern φυσιολογικού ζευγαριού.
Το γεγονός ότι είμαστε έμφυλοι μας καθορίζει ως προς τη ματιά μας απέναντι στη σεξουαλικότητα. Έχει να κάνει με τη σχέση που έχουμε με την απόλαυση, με το πώς δηλαδή προσλαμβάνει κανείς τη ζωή του: ηδονή, ευχαρίστηση αλλά και δυσαρέσκεια, πόνος. »Αποτελεί σεμινάριο καμπής, καθώς από αυτό το σημείο και μετά, ο Λακάν τροποποιεί τη θεωρητική του προσέγγιση και καινοτομεί».
Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
Στην αρχαιότητα, 4ο αιώνα π.Χ., ο μαθηματικός και αρχιμηχανικός Αρχύτας (440-360 π.Χ.), από τον Τάραντα της Νότιας Ιταλίας, καλός φίλος του Πλάτωνα και οπαδός του Πυθαγόρα, χρησιμοποίησε στην αεροδυναμική του τον χαρταετό και λέγεται ότι ήταν ο εφευρέτης του. Ο Αρχύτας θεωρείται ο τελευταίος αλλά και ο σημαντικότερος των Πυθαγορείων. Κείμενα του Αρχύτα λένε ότι μελέτησε και ο Γαλιλαίος.
Από την Κίνα, φτιαγμένος από μετάξι και μπαμπού, με τη μορφή του δράκου που ήταν ιερό, θεϊκό σύμβολο, αντικείμενο θαυμασμού και λατρείας για τον λαό, πέταξε μακριά.
Πέταξε στην Κορέα κι από εκεί στην Ινδονησία και τη Μαλαισία, για να φτάσει στην Ιαπωνία, όπου εμπλουτίστηκε με περισσότερο έντονα χρώματα και πήρε τη μορφή των αυστηρών Σαμουράι. Στη Βόρεια Ινδία, εδώ και χιλιάδες χρόνια, οι αιθέριοι χορευτές υποδέχονται την άνοιξη, σε γιορτές που έχουν τις ρίζες τους στην ινδουιστική μυθολογία. Τον 4ο π.Χ. αι., στην αρχαία Ελλάδα, σύμφωνα με τις πηγές, ο αρχιμηχανικός Αρχύτας του Τάραντος χρησιμοποίησε στην αεροδυναμική του τον αϊτό. Παλαιότερη αναφορά θα μπορούσε να θεωρηθεί η απεικόνιση σε ελληνικό αγγείο της κλασικής περιόδου μιας κόρης που κρατά στα χέρια της λευκή σαΐτα δεμένη με νήμα, ένα είδος αϊτού δηλαδή, και την οποία ετοιμάζεται να πετάξει. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρήση του χαρτιού δεν ήταν ακόμη γνωστή, εικάζουμε ότι τα χρόνια εκείνα, τα όποια πειράματα ή παιχνίδια με αϊτούς θα πρέπει να τα έκαναν με πανί, αντίστοιχο με αυτό που χρησιμοποιούσαν στα πλοία έως και τα μεσαιωνικά χρόνια. Πολύ αργότερα, ο Μάρκο Πόλο, γυρίζοντας από τα ταξίδια του, φέρνει το χαρταετό στη Μεσαιωνική Ευρώπη.
0 χαρακτήρας του εξαγνισμού, τον οποίο πολλοί απέδιδαν στο πέταγμα του χαρταετού, με τον καιρό γίνεται απολαυστικό παιχνίδι, επιστημονική έμπνευση και πηγή μιας διαρκούς ικανοποίησης του ανθρώπου για την υποταγή της ύλης στα πιο ευφάνταστα και τολμηρά του όνειρα. 0 χαρταετός, στη μακραίωνη ιστορία του, χρησιμοποιήθηκε ποικιλοτρόπως: για τη μέτρηση της Θερμοκρασίας και της ταχύτητας των ανέμων, για μελέτες της ατμόσφαιρας και του ηλεκτρισμού, αλλά ακόμα και για αεροφωτογραφίσεις. Έσωσε ναυαγούς, έστειλε στρατιωτικά σήματα, κίνησε κάρα, ακόμα και αυτοκίνητα.
Στην ιστορική διαδρομή του αγαπημένου χαρταετού, συνέβησαν πολλά και διάφορα:
• Το 1749 ο Σκωτσέζος μετεωρολόγος Alexander χρησιμοποίησε χαρταετούς με θερμόμετρα, προκειμένου να καταγράψει και να μελετήσει τις θερμοκρασιακές μεταβολές σε μεγάλο υψόμετρο.
• Το 1752 ο Βενιαμίν Φραγκλίνος εκτέλεσε το διάσημο πείραμα με τον χαρταετό, προκειμένου να αποδείξει ότι οι αστραπές δεν είναι τίποτα άλλο παρά στατικός ηλεκτρισμός.
Τα χρόνια 1799-1809, ο σερ George Cayley άρχισε να πειραματίζεται με τους χαρταετούς, προκειμένου να κατασκευάσει μια μηχανή που να έχει τη δυνατότητα να μεταφέρει ανθρώπους στον αέρα. Και τα κατάφερε! Το 1853 πέτυχε να πετάξει το πρώτο ανεμοπλάνο, που μπόρεσε να σηκώσει το βάρος ενός ατόμου για σαράντα ολόκληρα δευτερόλεπτα.
• Το 1833 ένας Βρετανός, αυτή τη φορά, μετεωρολόγος, χρησιμοποίησε τους χαρταετούς για να ανυψώνει ανεμόμετρα, ώστε να καταγράφει και να μελετά τις ταχύτητες των ανέμων στα διάφορα υψόμετρα.
• Το 1887 ο Ε. Β. Archibald τράβηξε τις πρώτες αεροφωτογραφίες χρησιμοποιώντας χαρταετούς
– Κατά τη διάρκεια της δυναστείας των Χαν, ένας στρατηγός χρησιμοποίησε έναν χαρταετό μ’ έναν ιδιαίτερα έξυπνο και ενδιαφέροντα τρόπο. Προκειμένου να καταλάβει με τον στρατό του ένα παλάτι, έπρεπε να σκάψει ένα υπόγειο τούνελ. Μη γνωρίζοντας, όμως, το μήκος που θα έπρεπε να έχει το τούνελ, πέταξε τον χαρταετό έως πάνω από το παλάτι, κρατώντας την άκρη του νήματος στο σημείο απ όπου Θα ξεκινούσε το τούνελ, και έτσι έκανε τους απαραίτητους σχετικούς υπολογισμούς.
-Παλαιότερα, στην Κίνα, στην Κορέα και στην Ιαπωνία, πίστευαν ότι οι χαρταετοί είχαν τη δυνατότητα να διώχνουν τα κακά πνεύματα, γι’ αυτό και το πέταγμά τους, ακόμη και σήμερα, προϋποθέτει ολόκληρη τελετουργία. Σύμφωνα με κάποια παράδοση μάλιστα, μια νύχτα ένας Ιάπωνας στρατηγός πέταξε πάνω από το στρατόπεδο των εχθρών του έναν χαρταετό γεμάτο κουδούνια, με αποτέλεσμα οι εχθροί να νομίσουν ότι τους επιτέθηκαν τα κακά πνεύματα και να το βάλουν στα πόδια.
– 0 αυτοκράτορας της Κίνας Γουέν Χσουν έκανε πειράματα πτήσεων με αετούς φτιαγμένους από μπαμπού, χρησιμοποιώντας για επιβάτες τους κρατούμενούς του. Οι τυχεροί που επιζούσαν κέρδιζαν την ελευθερία τους.
– 0 Μάρκο Πόλο περιγράφει τους χαρταετούς και τις επικίνδυνες επανδρωμένες πτήσεις τους. Πολύ γρήγορα, στην Ιαπωνία απαγορεύτηκαν οι χαρταετοί πάνω από ένα μέγεθος, ώστε να αποφεύγονται τα επανδρωμένα μοντέλα και οι κίνδυνοι που συνεπάγονταν.
Σε κάθε χώρα, το πέταγμα του χαρταετού παίρνει μια εντελώς διαφορετική διάσταση, καθώς με διάφορους τρόπους, συσχετίζεται με τις παραδόσεις, τα ήθη και τα έθιμα του τόπου. Πάντως, είτε ως παιχνίδι και συνήθεια του χθες είτε ως παιχνίδι του σήμερα μα και του αύριο, το πέταγμα του χαρταετού έχει τη δύναμη, σε διαφορετικές χρονικές περιόδους του έτους για κάθε χώρα, να ξεσηκώνει σε όλο τον κόσμο μικρούς και μεγάλους και να τους παρασύρει σ’ ένα διαφορετικό, αλλά πάντοτε πολύχρωμο πανηγύρι χαράς.
Για παράδειγμα, στην Κίνα διοργανώνονται κάθε χρόνο διαγωνισμοί για την ανάδειξη του πιο όμορφου χαρταετού• οι περισσότεροι από τους χαρταετούς αυτούς, όχι μόνο αναπαριστούν δράκους, ψάρια, πουλιά και άλλα αιώνια σύμβολα της μακρινής Ανατολής, αλλά συχνά έχουν ενσωματωμένες σφυρίχτρες ή σωλήνες που μπορούν να βγάζουν μουσικούς ήχους χάρη στον αέρα που περνά από μέσα τους, δημιουργώντας έτσι ένα μαγευτικό υπερθέαμα εικόνας και ήχου.
Στην Οσάκα της Ιαπωνίας, κάθε χρόνο, την Πέμπτη ημέρα του Μαίου, οι μικροί Ιάπωνες περιμένουν με αγωνία το Κοντομόνο—χι ή αλλιώς τη Μέρα των Παιδιών. Εκείνη την ημέρα, οι οικογένειες που έχουν μικρούς γιους συνηθίζουν να ανεμίζουν στον κήπο πολύχρωμες κορδέλες και πελώριους χαρταετούς σε σχήμα κυπρίνου, που τους έχουν δέσει σ’ ένα μεγάλο στύλο από μπαμπού μ’ έναν ανεμόμυλο στην κορυφή του.
Οι γιρλάντες και οι χαρταετοί-κυπρίνοι συμβολίζουν την οικογένεια: ο πρώτος χαρταετός τον πατέρα, ο δεύτερος τη μητέρα και ο τρίτος το παιδί-γιο. 0 κυπρίνος είναι ένα δυνατό και γερό ψάρι, γνωστό για την ενεργητικότητα και την αποφασιστικότητά του, καθώς κολυμπάει κόντρα στο ρεύμα και πετάγεται ψηλά πάνω από την επιφάνεια του νερού. Έτσι, ο κυπρίνος αποτελεί ένα καλό παράδειγμα για τους μικρούς Ιάπωνες, που πρέπει να μάθουν και εκείνοι να ξεπερνούν κάθε εμπόδιο της ζωής με δύναμη και αποφασιστικότητα.
Ωστόσο, μια από τις πιο εντυπωσιακές γιορτές των αιθέριων αιώνιων χορευτών πραγματοποιείται εδώ και χιλιάδες χρόνια στη Βόρεια Ινδία και παίρνει μοναδικές διαστάσεις στη γιορτή “Basant” η γιορτή γίνεται για την υποδοχή της άνοιξης κάθε Φεβρουάριο στη Λαχώρη στο σημερινό Πακιστάν και αντανακλά παγανιστικές συνήθειες του παρελθόντος. Πρόκειται για ένα ξέφρενο γλέντι, το οποίο προσμένουν με μεγάλη ανυπομονησία μικροί και μεγάλοι. Σε αυτή τη γιορτή, όλοι λαχταρούν να κατακτήσουν με τον χαρταετό τους τον ουρανό, πράγμα που θα τους εξασφαλίσει η χρήση των πιο καλών υλικών, και ιδιαίτερα του ανθεκτικότερου σπάγγου, ο οποίος επικαλύπτεται με σκόνη γυαλιού. Μαζί με τα υλικά, αυτό που καθορίζει τη νίκη είναι η έξυπνη άμυνα, οι δυναμικές επιθέσεις και οι επιδέξιοι χειρισμοί που γίνονται κυρίως από τις ταράτσες των σπιτιών.
Η ομορφιά που προσφέρουν την ημέρα οι εκατομμύρια πολύχρωμοι χαρταετοί συνεχίζεται και τις νύχτες, καθώς συνεχίζεται και το παιχνίδι, με ολόλευκους χαρταετούς, λουσμένους όχι μόνο στο φως του φεγγαριού, αλλά και στο φως που πλημμυρίζει την πόλη, ειδικά για την περίσταση
Στα αγγλικά, η λέξη «Kite» είναι συγχρόνως το όνομα ενός υπέροχου πουλιού.
Στα ιαπωνικά, η λέξη «taco» σημαίνει «χταπόδι». Προφανώς, οι Ιάπωνες επέλεξαν αυτό το όνομα για τον χαρταετό τους, επειδή μοιάζει με χταπόδι, καθώς πετά με τη βοήθεια πολλών νημάτων, τα οποία εξασφαλίζουν την κίνηση τού συνήθως περίπλοκου σχήματός του.
• Στα μεξικανικά, η λέξη «papalote», σημαίνει ταυτόχρονα «πεταλούδα»
Στα γερμανικά, η λέξη «Drachen» σημαίνει «δράκος». Προφανώς, η ονομασία αυτή καθιερώθηκε από τα χρόνια που οι γερμανικοί χαρταετοί είχαν μορφή άγριων ζώων που εκτόξευαν φωτιά από τα στόματά τους.
Αξίζει να αναφέρουμε ότι τα ονόματα των χαρταετών δεν είναι διαφορετικά μόνο από χώρα σε χώρα, αλλά πολλές φορές και από περιοχή σε περιοχή μέσα στην ίδια χώρα. Για παράδειγμα, στην Ελλάδα, τον χαρταετό στη Θράκη τον λέμε και πετάκι, στα Επτάνησα και Φύσουνα, ενώ γενικά τους εξάγωνους αϊτούς τους λέμε και σμυρνάκια.
Για τα ελληνικά κούλουμα, ο χαρταετός κατασκευαζόταν πάντα από τα ίδια τα παιδιά, με ή χωρίς τη βοήθεια των δικών τους, με απλά υλικά, όπως χαρτί, καλάμι ή λεπτό πηχάκι, σπάγγο και εφημερίδες και με περισσεύματα από τις αποκριάτικες κορδέλες.
Από Olympia.gr
Η κρίση έχει μακρά ιστορία διότι η ύπαρξή μας ως κράτος, από την αρχή της ανεξαρτησίας μας, ήταν πάντοτε εξαρτώμενη από δάνεια. Έχουμε ζήσει με δανεικά από τη στιγμή που γίναμε ανεξάρτητοι.
Πώς είναι δυνατόν λοιπόν να μη φτάσουμε στη σημερινή κρίση εφόσον υπάρχει μακρά ιστορία περίπου 200 ετών που βρισκόμαστε στην ίδια κατάσταση; Γιατί είτε το αντιλαμβανόμαστε είτε όχι, ήμασταν και είμαστε σε κρίση!
Το άλλο θέμα είναι το ποιος φταίει. Πρέπει λοιπόν να πω ότι φταίνε οι έλληνες ιθύνοντες και γενικά το έθνος διότι δεν φρόντισαν να γίνουμε παραγωγικοί, άρα να αποκτήσουμε οικονομική ανεξαρτησία.
Τι πρέπει λοιπόν τώρα να κάνουμε; Μα, να γίνουμε παραγωγικοί! Να απαγκιστρωθούμε από την εξάρτηση, πράγμα καθόλου εύκολο, γιατί είναι θέμα νοοτροπίας. Η κρίση στην Ελλάδα, άλλωστε, είναι ουσιαστικά κρίση νοοτροπίας. Δεν έχουμε υπομονή, δεν έχουμε ανθεκτικότητα, αποθαρρυνόμαστε πολύ γρήγορα. Όλα αυτά είναι μέρος του χαρακτήρα μας…
Οι έλληνες υπήρξαν πάντοτε επιτυχημένοι έμποροι και πριν από την ανεξαρτησία, όμως στις παραγωγικές πτέρυγες ανέπτυξαν δράση μονό στη ναυτιλία. Για παράδειγμα, οι κορεάτες φτιάχνουν μικροτσίπ. Εμείς δεν φτιάχνουμε ούτε ένα ρολόι! Όμως κάποτε φτιάχναμε μηχανές για καΐκια που πουλιόντουσαν στη μέση ανατολή. Τι έγινε όμως; Δεν ενθαρρύνθηκαν από το κράτος και σταμάτησε αυτή η τεχνολογία. Στη θέση της είναι οι εισαγωγές. Οι εισαγωγές που ήταν πιο εύκολες και πιο προσοδοφόρες για το κράτος. Εφόσον όμως εισάγουμε τα πάντα και δεν φτιάχνουμε σχεδόν τίποτα, πως θέλουμε να είμαστε παραγωγικοί;
Ουσιαστικά λοιπόν συνεχίζουμε να είμαστε έμποροι αλλά όχι παραγωγοί. Όλες οι βιομηχανίες της Ελλάδας οι ελαφρές και οι βαριές καταργήθηκαν ή χρεοκόπησαν γιατί δεν υπήρχε καμία σύμπνοια για να φτιάχνουμε πράγματα.
Η σκέψη μου λοιπόν είναι ξεκάθαρη. Δε φταίει ο έλληνας, ο οποίος έχει και τεχνική ιδιαιτερότητα, και ευφυΐα και μαθαίνει γρήγορα (χαρακτηριστικά που έχουν αποδειχθεί σε πολλές περιπτώσεις) αλλά το ότι δεν υπάρχει κανένα οργανωμένο πρόγραμμα ούτε από ιδιωτικές πρωτοβουλίες ούτε από ιδιώτες (ούτε από πάνω με λίγα λόγια ούτε από κάτω) για να εξελιχθεί το όποιο ταλέντο του. Το ένα συμβάλει στην καταστροφή του άλλου. Η ιδιωτική πρωτοβουλία αποθαρρύνεται από το κράτος και τελικά καταρρέει από μόνη της. Ε, δεν αυξάνεται έτσι η πιθανότητα να μπορείς να ισορροπήσεις οικονομικά…
tvxs /17.1.11
Ο 34χρονος Ισπανός Πάμπλο Πινέδα είναι ο πρώτος στην Ευρώπη πτυχιούχος πανεπιστημίου που έχει σύνδρομο Down.
Χρειάζεται να περάσει ακόμη τέσσερις εξετάσεις, για να πραγματοποιήσει το όνειρό του: να γίνει δάσκαλος.
Αυτό δεν είναι τόσο ασυνήθιστο: στην Ισπανία το 85% των παιδιών με σύνδρομο Down πηγαίνουν…..
στο κανονικό σχολείο.
Η WELT ON LINE μίλησε με τον Πινέδα για τη μάθηση, την “καθυστέρηση” και για τα υπερπροστρατευμένα παιδιά.
Ο Πάμπλο Πινέδα τελείωσε τις σπουδές του παιδαγωγού και αυτό το Μάρτη έκανε την πρακτική εξάσκηση στην Κόρδοβα.
Ο Πινέδα αυτήν την εποχή προετοιμάζεται για τις εξετάσεις για την άδεια άσκησης επαγγέλματος και του μένουν μόνο τέσσερις εξετάσεις για να τελειώσει τις σπουδές του στην ψυχολογία και παιδαγωγικά.
Στο φεστιβάλ κινηματογράφου της Μάλαγκα στα τέλη Απρίλη προβλήθηκε η ταινία «Και εγώ επίσης» που είναι εμπνευσμένη από τη ζωή του Πινέδα και στην οποία ο ίδιος κρατά τον βασικό ρόλο: Ζωή, Αγάπη, Λύπη και Χαρά κατά τη διάρκεια των σπουδών.
Με τον Πινέδα μίλησε ο Jan Marot.
WELT ONLINE: Πώς βιώσατε προσωπικά το σύνδρομο ντάουν;
Πάμπλο Πινέδα: Δεν ήταν οι γονείς μου που μου το είπαν. Ήταν ο δάσκαλός μου. Ήμουν περίπου εφτά χρονών, όταν με ρώτησε αν ήξερα τι είναι το σύνδρομο ντάουν. Φυσικά απάντησα ναι. Με κοίταξε έντονα και μου εξήγησε τη γενετική του σύνδρομου ντάουν. Στην ηλικία αυτή ήταν πραγματικά πολύ σκληρό. Για μένα αυτό ακουγόταν σαν αραμαϊκά. Ήταν πολύ βαρύ. Του έθεσα μόνο δύο ερωτήσεις : «Είμαι χαζός;» Απάντησε :Όχι. «Μπορώ να συνεχίσω να πηγαίνω στο σχολείο με τους φίλους μου;» Απάντησε : «Κανένα πρόβλημα» . Τα υπόλοιπα μου ήταν παντελώς αδιάφορα.
WELT ONLINE: Όπως η πλειοψηφία των παιδιών με σύνδρομο ντάουν στην Ισπανία. Το 85% πηγαίνουν σε ένα κανονικά σχολείο.
Πινέδα: Ναι , τώρα. Όμως παλαιότερα δεν υπήρχε η ένταξη. Αυτό είναι η κορυφή μιας ανάπτυξης. Εγώ ήμουνα ο πρώτος μαθητής με σύνδρομο ντάουν που πήγα σε ένα δημόσιο σχολείο.
WELT ONLINE : Τι αναμνήσεις έχετε από τα χρόνια του σχολείου;
WELT ONLINE: Γιατί επιλέξατε τις παιδαγωγικές σπουδές;
Πινέδα: Σαν παιδί είχα πολλές ιδέες. ΄Ηθελα να γίνω δικηγόρος, κατόπιν δημοσιογράφος. Τότε ένας καθηγητής και μέντοράς μου με συμβούλεψε να γίνω δάσκαλος ,γιατί τα παιδαγωγικά προσφέρουν περισσότερες επιλογές. Μου είπε ότι οι άλλες επιστήμες είναι σκληρές και ανταγωνιστικές. Δεν το έχω μετανιώσει ούτε δευτερόλεπτο. Μου αρέσει να εργάζομαι με παιδιά, νιώθω πολύ χρήσιμος.
WELT ONLINE: Τι σημαίνει και τι σημασιοδοτεί το είναι κανείς ο πρώτος με σύνδρομο ντάουν πτυχιούχος στην Ευρώπη ;
Πινέδα: Είναι μια μεγάλη ευθύνη. Γνωρίζω ότι οι πατέρες και οι μητέρες που έχουν παιδιά με σύνδρομο ντάουν χρειάζονται κάποιον να τους δείξει και να τους πει : «Το παιδί σου μπορεί να το κάνει αυτό».Και τα μέσα μπορούν να συνδράμουν, καθώς ψάχνουν για αξιόλογες ειδήσεις. Θέλω να δώσω πρόσωπο σε ένα κομμάτι του πληθυσμού , που σχεδόν ποτέ δεν θεωρείται αντικείμενο είδησης. Αρέσω στα μέσα- μου τηλεφωνούν τριάντα φορές τη μέρα Αυτό είναι μερικές φορές εξαντλητικό
WELT ONLINE: Σας έχουν ήδη προσφέρει θέσεις εργασίας;
Πινέδα: Όχι ακόμη. Όταν πετύχω τις εξετάσεις και πάρω την άδεια άσκησης επαγγέλματος του δάσκαλου, θα πλησιάσω το στόχο μου, να έχω δηλαδή ένα σταθερό εισόδημα. Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων της ταινίας στη Σεβίλλη συγκατοικούσα με ένα συνάδελφο. Για μένα έχει μεγάλη σημασία να οργανώσω την ανεξαρτησία μου .Δεν ξέρω ακόμη πού θα εργαστώ. Μπορεί στην επιμόρφωση, στον επαγγελματικό προσανατολισμό, στην συμβουλευτική, ποιος ξέρει. Είμαι ευέλικτος
WELT ONLINE: Τι είναι, κατά τη γνώμη σας, η « οπισθοδρομική / καθυστερημένη κοινωνία»;
Πινέδα: Το μεγαλύτερο έλλειμμα της κοινωνίας είναι το ότι δεν μπορεί να κατανοήσει τη διαφορετικότητα. Λόγω της έλλειψης κατανόησης κολλά κάποιος/ α ταμπέλες. «Οι ομοφυλόφιλοι», «οι Ξένοι/ μετανάστες» και φτάνει μέχρι του σημείου «Οι γυναίκες» .Χωρίζουν σε ομάδες, δεν ξέρουν πώς να αντιμετωπίσουν «το διαφορετικό». Το απομονώνουν , το απλοποιούν ή το αποφεύγουν με κάθε τρόπο. Δημιουργούνται στερεότυπα, προκαταλήψεις μέχρι και λέξεις , όπως “discapacidad” (ανικανότητα) στα ισπανικά για να δηλωθεί η έννοια της υστέρησης ή καθυστέρησης..
WELT ONLINE: Ποια εναλλακτική λύση θα υπήρχε για σας; Διότι και η ισπανική λέξη «Minusvalido» («κατώτερος/ κατώτερης αξίας») δεν είναι σε καμιά περίπτωση κατάλληλη.
Πινέδα: Είναι προσβολή να αποκαλείς κάποιον «ανίκανο» ή «καθυστερημένο». Γιατί να μην τον αποκαλείς «αλλιώτικο» ή « διαφορετικό άνθρωπο»; Με τον όρο σύνδρομο Ντάουν περιγράφεται μια γενετική μετάλλαξη κατά την οποία το χρωμόσωμα 21παρουσιάζεται τρεις φορές (εξού και ο όρος τρισωμία -21).
WELT ONLINE: Ποια είναι η γνώμη σας για την έκτρωση εμβρύων στα οποία έχει προγεννητικά διαγνωστεί κάποια καθυστέρηση, πράγμα που αποτελεί αντικείμενο αντιπαράθεσης αυτή την εποχή στη Γερμανία;
Πινέδα: Είμαι αντίθετος στην έκτρωση. Όχι για ηθικούς λόγους αλλά λόγω της εμπειρίας μου. Είναι δύσκολες καταστάσεις και εμπειρίες ,αλλά σε εμπλουτίζουν ως άνθρωπο. Εξαιτίας της έκτρωσης κάποιος / α δεν θα τις βιώσει ποτέ .Γονείς με παιδιά που είναι «διαφορετικά» γίνονται καλύτεροι γονείς. Γίνονται ανεκτικότεροι και πιο αλληλέγγυοι. Δεν είναι καλό να επιλέγεις ένα παιδί “`a la carte”. Σε τελική ανάλυση επιλέγουμε το τέλειο. Και όταν όλοι είναι ίδιοι, τότε είμαστε σε πολλά φτωχότεροι. Ακόμη και τα λουλούδια διαφέρουν ,αλλά όλα είναι όμορφα.. Αυτή η τάση για ομογενοποίηση είναι κακή .Όταν όλοι σκέφτονται με τον ίδιο τρόπο, έχουν την ίδια εμφάνιση, είναι όλοι ομοιόμορφοι, αυτό είναι ο Φασισμός.
WELT ONLINE: Η ταινία, που είχε τη ζωή σας ως έμπνευση, είχε ρομαντικά στοιχεία (στιγμές). Ονειρεύεστε να κάνετε τη δική σας οικογένεια;
Πινέδα: Αυτό είναι δύσκολο. Η λογοτεχνία για το σύνδρομο Ντάουν στρέφεται κυρίως γύρω από τη γενετική, την αντίληψη ή τη συμπεριφορά. Ποτέ δεν συζητιέται η συμπάθεια μεταξύ ανθρώπων με σύνδρομο Ντάουν. Σ’ αυτό ακριβώς φαίνεται η μεγάλη δύναμη της ηθικής. Στην Ισπανία, μετά από 40 χρόνια δικτατορίας του Φράνκο και με μια σταθερά διαμαρτυρόμενη καθολική εκκλησία, αυτό αποτελεί θέμα ταμπού. Είναι δύσκολο να μιλήσεις για σεξ. Πρέπει τελικά κανείς να διαχωρίσει την ηθική από την πράξη. Μερικά Μέσα έχουν μια σχεδόν άρρωστη απληστία να δημιουργούν εντυπώσεις (να προκαλούν) . Αρνήθηκα μια πρόσκληση για συμμετοχή σε ένα talk show, που ονομάζεται “La Noria” όπου το θέμα θα ήταν σχετικό με Σεξ και Αναπηρία. Μου ήταν αδύνατο να πάω, είναι πολύ προκλητικό και μόνο για δημιουργία εντυπώσεων. Αυτό είναι ένα ιδιωτικό, ακανθώδες θέμα, ακόμα και κάποιοι φίλοι μου με απέτρεψαν από το να συμμετέχω. Και οι άνθρωποι της τηλεόρασης έμειναν άναυδοι μετά την άρνησή μου.
WELT ONLINE: Στην Αυστρία και στη Γερμανία κατά τη διάρκεια του ναζισμού δολοφονήθηκε αμέτρητο πλήθος ανθρώπων με σύνδρομο ντάουν Από μεταπολεμικές μελέτες για χρόνια ήταν διαδεδομένη η εντύπωση ότι το σύνδρομο ντάουν συνδέεται με προσδόκιμο ζωής τα 30 χρόνια;
Πινέδα: Αυτά είναι μύθοι που δημιουργούνται σύμφωνα με την ιστορία των κρατών και της επιστήμης. Η κατάσταση σήμερα είναι τελείως διαφορετική. Φτάνουμε στα γηρατειά. Εξαρτάται από το πόσο υγιείς διατηρούμαστε , σωματικά και πνευματικά. Εγώ, όπως και πολλοί νέοι άνθρωποι με σύνδρομο ντάουν ήμουν υπέρβαρος. Με γυμναστική και σωστή διατροφή έχασα12 κιλά. Είχα, επίσης, την τύχη να μεγαλώσω σε μια οικογένεια με πνευματικά ενδιαφέροντα. Με εφημερίδες και μια βιβλιοθήκη Γι’ αυτό από πολύ νωρίς είχα περιέργεια και ενδιαφέροντα. Όταν απαγορεύεις σε κάποιον την καλλιέργεια, κατά έναν τρόπο τον σκοτώνεις..
WELT ONLINE: Ποιο είναι κατά τη γνώμη σας το ουσιαστικό κατά την ανατροφή παιδιών με σύνδρομο ντάουν.;
Πινέδα: Η Αυστρία ,η Ελβετία και η Γερμανία πολιτισμικά διαφέρουν από την Ισπανία. Ίσως εκεί (Ισπανία) με καταλαβαίνουν περισσότερο. 1ον: Πρέπει να συμπεριφέρεστε στο παιδί σας όπως σε ένα παιδί και όχι όπως σε έναν «ανάπηρο». Έτσι πρέπει να το αναθρέψετε και να το εκπαιδεύσετε (μορφώσετε). Πρέπει να μιλάτε με το παιδί σας, γιατί ο χειρότερος εχθρός για τα παιδιά με σύνδρομο ντάουν. είναι η σιωπή. Δεν πρέπει να έχετε κανένα κόμπλεξ . Βγείτε μαζί τους έξω στον κόσμο. Πρέπει να δείξετε στους άλλους ότι αυτό είναι το παιδί σας. Δεν πρέπει ποτέ να είστε υπερπροστατευτικοί, ποτέ. Πρέπει να του δίνετε φυσικά και πνευματικά ερεθίσματα και έτσι να το διδάξετε να είναι αυτόνομο. Γιατί τι θα συμβεί όταν κάποτε δεν θα είστε πια κοντά του ως γονείς;
Μετάφραση: Μαρίνα Μάλλιου
