Η Ζωή μας σήμερα

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 15 Νοεμβρίου 2011

Χωρίς όραση, η 96χρονη γαλλίδα ελληνίστρια Ζακλίν ντε Ρομιγύ εξακολουθεί να γράφει για την επικαιρότητα των αρχαίων ελληνικών, δίνοντάς μας σύντομα μαθήματα γλώσσας.
Σε μια εποχή έντονων ανακατατάξεων η 96χρονη Ζακλίν ντε Ρομιγύ εξακολουθεί να είναι η πιο ζωηρή υπέρμαχος μιας υπόθεσης φαινομενικά χαμένης: της διατήρησης των ελληνικών γραμμάτων στα ευρωπαϊκά σχολεία. Η συγκυρία είναι δύσκολη. Πρώτον, τίθεται το ερώτημα πόσες πιθανότητες έχει η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας να επιζήσει στον καιρό της «ψηφιακής επανάστασης» και της διάδοσης του Διαδικτύου. Και σαν να μην έφτανε αυτό, εδώ και μισό αιώνα σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες πλήττει τις κλασικές σπουδές μια ιδιαιτέρως σοβαρή και επικίνδυνη κρίση. Εκδηλώθηκε αντίδραση στην ιδέα ότι τα αρχαία έργα ήταν ανέκαθεν ανώτερα. Υποστηρίχτηκε η άποψη ότι έχουμε «κατακλυστεί από τα ελληνικά!». Δημιουργήθηκαν έριδες που θα μπορούσαν να συνοψιστούν στον τίτλο «Διαμάχη ανάμεσα στους Αρχαίους και στους Σύγχρονους». Σε αυτόν τον αγώνα η μεγάλη κυρία των ελληνικών γραμμάτων προχωρεί για άλλη μία φορά ένα βήμα μπροστά από την εποχή της. Προβλέπει ότι η κρίση θα είναι σύντομη. Και προκειμένου να μην τρέφει κανείς καμία αμφιβολία ως προς αυτό, αφήνει μία ακόμη παρακαταθήκη στους επιγόνους της με το βιβλίοΜαθήματα ελληνικών(γαλλικός τίτλος:Ρetites lecons sur le grec ancien, δηλαδή Σύντομα μαθήματα αρχαίων ελληνικών ), το οποίο έγραψε το 2008 αμέσως μετά τοΡourquoi la Grece? (Γιατί η Ελλάδα;). Αυτή τη φορά απλώς χρειάστηκε τη συνεργασία της πρώην μαθήτριάς της, επίσης ελληνίστριας, Μονίκ Τρεντέ.
 Η συγγραφέας μάς θυμίζει ότι η εν λόγω διαμάχη δεν είχε τη δύναμη να ανακόψει τη διάδοση των ελληνικών, τα οποία συνέχισαν να διδάσκονται όλο και πιο έντονα όχι μόνο στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες αλλά και στον Νέο Κόσμο, ενώ ακόμη πολλά έργα της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας αντλούν την έμπνευσή τους από την Ελλάδα. Η Ελλάδα, ο μύθοι της, οι ήρωές της εξακολουθούν να είναι «στη μόδα»… Και αυτό δεν είναι διόλου παράξενο. Με βάση τη σύντομη ιστορική αναδρομή της ντε Ρομιγύ σε αυτό το βιβλίο, στο σημείο που μπορεί να νομίσει κανείς ότι όλα τελειώνουν για την ελληνική γλώσσα, εκεί ακριβώς όλα αρχίζουν. «Συνέβη αυτό όταν το Βυζάντιο, τη μόνη ελπίδα που είχε απομείνει για να διατηρηθεί ζωντανή η ελληνική γλώσσα, έπεσε στα χέρια των Τούρκων. Αντί να πεθάνει η ελληνική γλώσσα μετά την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Τούρκους, ήταν ακριβώς τότε που πολλοί Ελληνες της Κωνσταντινούπολης μετανάστευσαν στην Ευρώπη, εκδηλώθηκαν κάποιες προσπάθειες αναβίωσης των ελληνικών στη Φλωρεντία, άρχισε ο Ερασμος στο Ρότερνταμ να προτρέπει ολόκληρη την Ευρώπη να μάθει ελληνικά, ήρθε και η ανακάλυψη της τυπογραφίας το 1440 και συνέβαλε καθοριστικά όχι μόνο στη διάδοση των γραμμάτων και στην κυκλοφορία των γλωσσών, αλλά και στην εξάπλωση της διδασκαλίας των ελληνικών (…). Και αν νιώθουμε ότι μπαίνουμε σε έναν νέο Μεσαίωνα, αν οι μελετητές των αρχαίων γλωσσών, που αρχίζουν να σπανίζουν πλέον στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, θυμίζουν αναπόφευκτα τους αντιγραφείς του 13ου αιώνα που με τον ζήλο τους κρατούσαν άσβεστη τη φλόγα στα κελιά των μοναστηριών, μπορούμε τουλάχιστον να ελπίζουμε, καθώς όλα οδεύουν πιο γρήγορα σήμερα από ό,τι στο παρελθόν, ότι η κρίση θα είναι σύντομη και θα παρέλθει γρήγορα».
Η Ζακλίν ντε Ρομιγί μοιάζει να έχει υπόψη της την πολύ σύγχρονη φαινομενολογία των προβλέψεων όταν αποφαίνεται στα Μαθήματα ελληνικών: «Οπως και να ΄χει- και για να παραμείνουμε στην εκπληκτική ιστορία μιας εξελικτικής πορείας που μας οδηγεί από τον 15ο αιώνα π.Χ. μέχρι τον 21ο- το σίγουρο είναι πως σαστίζει κανείς μπροστά στη δύναμη με την οποία διαδόθηκε η ελληνική γλώσσα μέσα από τόσες κρίσεις και αναγεννήσεις». Υπάρχει μια σιωπηρή υπόσχεση σε μια διαδικασία φυσιολογικής ανάπτυξης, την οποία εγγυάται η φύση. Πώς εξηγείται όμως το συγκεκριμένο φαινόμενο; Ο πρώτος λόγος που συνέβαλε καταλυτικά στην εξάπλωση της αρχαίας ελληνικής γλώσσας ανά τους αιώνες ήταν η άρρηκτη σχέση η οποία συνέδεσε τη γλώσσα με τη θαυμαστή ακτινοβολία των έργων που γράφηκαν σε αυτήν. Πέρα από το ότι η Ελλάδα επινόησε διαδοχικά όλα σχεδόν τα λογοτεχνικά είδη, σχεδόν όλους τους μύθους και μεγάλο αριθμό σπουδαίων φιλοσοφικών δογμάτων, η ελληνική γλώσσα δεν αποτελεί μόνο μέσο πρόσβασης στα ίδια τα κείμενα. Είναι εξίσου αλήθεια ότι το ποιόν της ελληνικής γλώσσας διαμόρφωσε το ποιόν των έργων. 
Οπως επιχειρεί να δείξει η συγγραφέας σε αυτό το ύστατο εγχειρίδιο ελληνικών με πλήθος παραδειγμάτων, τα λογοτεχνικά έργα επιβλήθηκαν μέσα στους αιώνες ακολουθώντας μια συνεχή ροή από επινοήσεις που επέτρεπαν στη γλώσσα να ανανεώνεται, προσδίδοντάς της μια αίσθηση γλωσσικής έκφρασης η οποία συνδυάζει ακρίβεια και ομορφιά. Εκπλήσσεται κανείς από την ικανότητα της γλώσσας αυτής να εκφράζει τόσες ποιητικές και φιλοσοφικές ανακαλύψεις, σημειώνει η Ρομιγύ. Το πυκνό αισχύλειο ύφος συνοδεύεται από υποβλητικές παρομοιώσεις και επινοήσεις λέξεων σπάνιας τόλμης: «αργυραμοιβός σωμάτων» ήταν ο θεός του πολέμου Αρης, σαν μικροτραπεζίτης που αντάλλασσε τους νεκρούς όπως ανταλλάσσουμε νομίσματα. Η ευρηματικότητα συνεχίζεται όταν αποκαλεί την ωραία Ελένη «πολυλάνωρ», δηλαδή γυναίκα με πολλούς άντρες, ενώ για το όνομά της σχολιάζει ότι Ελένη σημαίνει «ελένας» (από το ελείν και ναυς), «αυτή που ρημάζει τα καράβια» (Καραβοπνίχτρα). Μάλιστα, η ευφάνταστη υβριστική έκφραση του Αριστοφάνη «κρουνοχυτρολήραιον ει»- λέξη που κατασκεύασε ο ποιητής από τον κρουνό (πηγή), τον χύτρο (τσουκάλι) και το ληρέω (μωρολογώ), για να πει «είσαι ανόητος πολυλογάς»- έχει επιβιώσει, κάτι που πιθανότατα γνώριζε η Ρομιγύ αλλά όχι οι αναγνώστες της, παραλλαγμένη ως τις μέρες μας: «είσαι κρασοκανάτας». ΄
Τα πράγματα σοβαρεύουν όταν έχουμε τη δημιουργία λέξεων ή παραγώγων που επιτρέπουν ακριβέστερη νοηματοδότηση σε ιδέες και νοήματα. «Σήμερα είμαστε σε θέση να αποτιμήσουμε το μέγεθος της αθηναϊκής ευρηματικότητας η οποία, ακριβώς στο κατώφλι του 5ου αιώνα π.Χ., δημιούργησε εντελώς συνειδητά τη λέξη «δημοκρατία». Ο όρος επινοήθηκε ταυτόχρονα με το πολιτικό σύστημα που περιέγραφε και που ίδρυσαν τότε οι Αθηναίοι» γράφει η Ρομιγύ. Την ίδια εποχή γίνεται η διάκριση μεταξύ «ηγεμονίας» και «αυτοκρατορίας», δημοκρατίας και δημαγωγίας, ταξινομούνται οι διάφορες μορφές συγκρότησης μιας πολιτείας. «Ολα αυτά εγγράφονται στον 5ο αιώνα, στον αιώνα της αθηναϊκής ακτινοβολίας, αλλά εγγράφονται πλέον και στις οριστικές κατακτήσεις του πνεύματος και της γλώσσας». Η επινόηση λέξεων και ο εμπλουτισμός του λεξιλογίου πήγαιναν μαζί με την εκλέπτυνση της πολιτικής ανάλυσης. Και παρ΄ όλο που η ελληνική θεωρείται σήμερα νεκρή γλώσσα, μια πλειάδα λέξεων που κατασκευάζονται στη Δύση για να προσδιορίσουν νέες πραγματικότητες είναι ελληνικές- το τηλέφωνο, ο φιλοτελισμός, η ψυχανάλυση. Ακόμη και το όνομα Ευρώπη είναι ελληνικό. Ανήκει στην πριγκίπισσα που ερωτεύεται ο Δίας όταν τη βλέπει να παίζει με τις φίλες της στην παραλία της Σιδώνας. «Είτε μιλάμε για γλώσσα είτε για λογοτεχνία ή για τέχνη, η ελληνική κληρονομιά δεν είναι απλώς μια κληρονομιά κοινή σε όλους τους λαούς της Ευρώπης» καταλήγει η Ρομιγύ. «Είναι ο αρχικός πυρήνας, η “μαγιά” θα λέγαμε της Ευρώπης». Και ακόμη παραπέρα: με τρόπο σταθερό και επίμονο, μέσα από την αρχαία τραγωδία ή την πολιτική επιστήμη, τη μυθολογία ή την ιστορία, το ελληνικό πνεύμα επικεντρώθηκε στην «ανθρώπινη κατάσταση» και όχι στις ιδιαιτερότητες του «ιδιωτεύοντος» ανθρώπου.
«Είναι σίγουρο ότι οι Ελληνες και βίαιοι ήταν, και πολέμους, ακόμα και εμφύλιους, έκαναν. Αυτά είναι τα γεγονότα. Αλλά, όμως, υπάρχουν και τα κείμενα. Κι αυτά εκφράζουν ομόθυμα την άποψη ότι είναι φοβερό να ζει κανείς μέσα στη βία, ότι πρέπει να την ελαττώσουν και να τη σταματήσουν. Ολα τα αρχαία ελληνικά κείμενα που μας έχουν παραδοθεί καταδικάζουν τον πόλεμο με τέτοια δύναμη που παραμένουν μέχρι σήμερα πρότυπα» είπε η αδιαφιλονίκητη μεγάλη κυρία των ελληνικών σπουδών σε παλαιότερη συνέντευξή της στο περιοδικό «Le Ρoint». Για αυτόν τον λόγο έμαθε ελληνικά ο Λουκιανός από τα Σαμόσατα της Συρίας τον 2ο αιώνα μ.Χ., και έγινε τόσο διάσημος συγγραφέας που ενέπνευσε τον Ερασμο στο Ρότερνταμ, τον 15ο αιώνα, ο οποίος βοηθάει τώρα με τη σειρά του τους νεαρούς απογόνους των Γαλατών χιλιόμετρα μακριά από την πατρίδα του να ανακαλύψουν την ελληνική γλώσσα. Κατά τη Ζακλίν ντε Ρομιγύ, η κρίση της εποχής μας αφορά ουσιαστικά στην πραγματικότητα την οργάνωση της εκπαίδευσης διότι, κατά γενική ομολογία, τα ελληνικά απολαμβάνουν την εύνοια των περισσοτέρων μας.
Εκδόσεις Ωκεανίδα
(Πηγή: Το Βήμα)

Μαρία Ανδρεάδου στις 15 Νοεμβρίου 2011

Το νέο σύστηµα εισαγωγής στα ΑΕΙ που προτείνεται από το Υπουργείο Παιδείας και τού οποίου τα κύρια σηµεία δόθηκαν στο «Βήµα» (23 Οκτωβρίου) έχει αρκετά θετικά στοιχεία, αλλά συνολικά κινείται προς λάθος κατεύθυνση. Ας πούµε πρώτα τα θετικά στοιχεία. Αυτά είναι: α) η µείωση των εξεταζοµένων µαθηµάτων, β) ο συνυπολογισµός τής βαθµολογίας των δύο τελευταίων τάξεων τού Λυκείου, γ) η καθιέρωση µιας γενικής δοκιµασίας (τεστ) γνώσεων / δεξιοτήτων, δ) η εξέταση βάσει µιας ευρύτερης ύλης, ε) ο προσδιορισµός τού ύψους βαθµολογίας εισαγωγής (τού συντελεστή βαρύτητας) από τα οικεία τµήµατα (εφόσον δεν καταργηθούν…) των ΑΕΙ.

Το σύστηµα που προτείνεται είναι –σε γενικές γραµµές– ένα β’ σενάριο εισαγωγής στα ΑΕΙ που περιελήφθη στο τελικό πόρισµα τού Εθνικού ∆ιαλόγου για την Παιδεία, προερχόµενο από πρόταση τού (τότε) Παιδαγωγικού Ινστιτούτου. ∆εν είναι, δυστυχώς, το σύστηµα που κυρίως προτάθηκε για εισαγωγή στα ΑΕΙ, το οποίο στηρίζεται σε µια διαφορετική λογική, στην επίλυση των δύο καίριων προβληµάτων:

α) τού κοινωνικά απάνθρωπου και παιδευτικά αναξιόπιστου χαρακτήρα τού ισχύοντος συστήµατος, και β) τής επαναφοράς τού Λυκείου σε καίρια µορφωτική βαθµίδα, αντί τής φροντιστηριακής (και µάλιστα αποτυχηµένης γενικά) λειτουργίας που έχει σήµερα.

Το πρώτο µείζον πρόβληµα που δεν λύνεται από το προτεινόµενο σύστηµα είναι ο απάνθρωπος και αναξιόπιστος χαρακτήρας του, έστω και αν θεωρείται –και είναι εν πολλοίς– ένα αδιάβλητο σύστηµα. Είναι απάνθρωπο το ισχύον σύστηµα γιατί σε µία και µόνο εξέταση για ένα ολόκληρο έτος και εντός 3 ωρών κρίνεται, σε περίπτωση αποτυχίας που µπορεί να προέλθει και από ένα µόνο µάθηµα, το µέλλον ενός νέου ανθρώπου µε πάµπολλες οικονοµικές, ψυχολογικές και κοινωνικές επιπτώσεις. Είναι και αναξιόπιστο, γιατί πολλοί επιτυγχάνοντες δεν είναι πάντοτε οι καταλληλότεροι για επιτυχηµένες επιστηµονικές σπουδές ούτε πολλοί αποτυγχάνοντες µειονεκτούν, στην πραγµατικότητα, έναντι όλων αυτών που πέτυχαν! Κι αυτό γιατί το ισχύον σύστηµα δεν επιλέγει µε αξιοπιστία τα καλύτερα µυαλά, τα πιο δηµιουργικά. Επιλέγει µε βάση κυρίως την ικανότητα αποµνηµόνευσης και αναπαραγωγής όγκων πληροφοριών χωρίς ικανότητες κριτικής σκέψης, σύνθεσης και εµβάθυνσης. Το µόνο καλό που έχει –σε µεγάλο βαθµό– είναι ένα αίσθηµα ασφαλείας και αντικειµενικότητας (που κι αυτό ακόµη µπορεί να κλονισθεί αν η επιτήρηση στις εξετάσεις δεν γίνεται µε τη δέουσα υπευθυνότητα σε µικρές ιδίως γεωγραφικές περιοχές ή αν τα γραπτά των µαθητών κάποιων σχολείων κριθούν υπερβολικά αυστηρά λόγω δήθεν τής οικονοµικής στάθµης των µαθητών ορισµένων προνοµιούχων περιοχών ή σχολείων).

Το δεύτερο, εξίσου µεγάλο αν όχι µεγαλύτερο, µειονέκτηµα τού ισχύοντος που διατηρείται και στο προτεινόµενο σύστηµα είναι ότι εξακολουθεί να διατηρεί το Λύκειο ως φροντιστήριο προετοιµασίας για τα ΑΕΙ. Ωστόσο, πρόκειται ως γνωστόν για ένα αποτυχηµένο φροντιστήριο, απαξιωµένο στη συνείδηση των µαθητών και των γονέων προς όφελος τού ιδιωτικού φροντιστηρίου που –µε την πλήρη προσαρµογή του στο ισχύον σύστηµα– έχει αποκτήσει κύρος, αξιοπιστία και τείνει στην πράξη να υποκαταστήσει τη µάθηση στο σχολείο. Το τραγικό είναι ότι έχει αχρηστευθεί στην πράξη το µορφωτικό και παιδαγωγικό έργο των εκπαιδευτικών στο Λύκειο που κρίνονται µε µόνο κριτήριο το πόσο καλοί είναι σε σχέση µε τις εισαγωγικές εξετάσεις.

Η λύση είναι αυτό που προτείναµε στον Εθνικό ∆ιάλογο για την Παιδεία: Η δηµιουργία ενός εθνικού εξεταστικού φορέα στον οποίο θα εξετάζονται οι υποψήφιοι για τα ΑΕΙ (κάτι σαν το ΑΣΕΠ ή τους αντίστοιχους εξεταστικούς φορείς στην Αγγλία και αλλού). Σ’ αυτόν οι υποψήφιοι φοιτητές θα µπορούν να δίνουν εξετάσεις µέχρι και 3 φορές τον χρόνο, εφόσον χρειασθεί να βελτιώσουν τη βαθµολογία τους σε ένα ή περισσότερα µαθήµατα (µε ανάλογη µείωση των µορίων εισαγωγής σε κάθε επανάληψη τής εξέτασης). Ετσι θα γίνει πιο ανθρώπινο το σύστηµα των εξετάσεων και κάθε υποψήφιος θα ρυθµίζει τον χρόνο εισαγωγής στο επιθυµητό τµήµα και µόνον (και όχι όπου τύχει να βρεθεί) ανάλογα µε τον χρόνο προετοιµασίας και τις πραγµατικές του ικανότητες, χωρίς οι εισαγωγικές εξετάσεις να αποτελούν µείζον πρόβληµα σε πανελλήνια κλίµακα. Με αυτόν τον τρόπο το Λύκειο θα απελευθερωθεί από τον φροντιστηριακό του ρόλο και τον βραχνά των εισαγωγικών εξετάσεων και θα τού δοθεί ο χρόνος να εστιασθεί σε µια πραγµατική µόρφωση κατά την περίοδο τής ηλικίας των µαθητών (15 – 18 ετών) που έχουν τη µεγαλύτερη προσληπτική και δηµιουργική ικανότητα. Μια ουσιαστική αναµόρφωση τού προγράµµατος τού Λυκείου θα εξασφάλιζε αυτόν τον καίριο παιδευτικό του ρόλο. Εχοντας αποφοιτήσει από το Λύκειο οι µαθητές, µ’ ένα απολυτήριο που µπορεί να επανακτήσει βαθµηδόν τη χαµένη του αξία, θα προχωρήσουν είτε στις εξετάσεις που θα διεξάγει το Εθνικό Εξεταστικό Κέντρο (από ειδικούς εκπαιδευτικούς τής µαχοµένης Εκπαίδευσης και εξειδικευµένους πανεπιστηµιακούς) µε έγκυρο, αξιόπιστο και αδιάβλητο εξεταστικό σύστηµα, είτε θα στραφούν αµέσως στον χώρο εργασίας. Τα ΑΕΙ, διαφοροποιούµενα ως προς τις απαιτήσεις τους, θα έχουν λόγο στην εισαγωγή των φοιτητών τους διαµορφώνοντας τους όρους εισαγωγής (την απαιτούµενη κατά µάθηµα και κλάδο βαθµολογία).

Αρα τα πραγµατικά προβλήµατα τού σηµερινού αποτυχηµένου συστήµατος εισαγωγής στα ΑΕΙ δεν επιλύονται και µε το προτεινόµενο σύστηµα, απλώς γίνονται ορισµένες βελτιώσεις στο υπάρχον σύστηµα. Εδώ δεν αποτολµήθηκαν πάλι οι ριζικές λύσεις και ανατροπές που απαιτούνταν για ένα θέµα που ενδιαφέρει το µεγαλύτερο µέρος τού ελληνικού λαού. Πιθανότατα λόγω τής δεινής οικονοµικής καταστάσεως στην οποία βρίσκεται αυτή τη στιγµή η χώρα και µε χαίνον το πρόβληµα τής µεταρρύθµισης στην Ανώτατη Παιδεία, η πολιτική ηγεσία τού Υπουργείου Παιδείας έκρινε ότι δεν µπορεί να προχωρήσει τώρα σε ριζικές αλλαγές. Ετσι, δεν λύνεται και αυτή τη φορά το µείζον πρόβληµα τού τρόπου εισαγωγής στα ΑΕΙ σε συνδυασµό µε την απελευθέρωση τού Λυκείου από τον φροντιστηριακό χαρακτήρα του.

Ούτε η ελληνική οικογένεια ανασαίνει, ούτε η Παιδεία µας αναβαθµίζεται.

Ο κ. Γεώργιος Μπαμπινιώτης είναι καθηγητής Γλωσσολογίας, τ. πρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών


Σταυρούλα Σωτηροπούλου στις 13 Νοεμβρίου 2011

Τα παραμύθια δεν είναι μόνο ψυχαγωγία για τα παιδιά. Είναι το μέσο που τα βοηθά να αποκαλύψουν την εσωτερική τους φύση, με τις άπειρες ηθικές και πνευματικές της δυνατότητες, αλλά και ο πιο άμεσος τρόπος για να οδηγηθούν με ασφάλεια στην ωριμότητα.
Ο γνωστός σουηδός σκηνοθέτης και μάγος της αφήγησης Ίνγκμαρ Μπέργκμαν είπε κάποτε πως η διαφορά ανάμεσα στο ψέμα και το παραμύθι είναι ότι το ψέμα (είτε το λες στους άλλους είτε στον εαυτό σου) σε βοηθά να υπεκφεύγεις τις δυσκολίες της ζωής, ενώ το παραμύθι να τις αντιμετωπίζεις. Και δεν είχε άδικο. Τα παραμύθια υπήρξαν για όλους η πρώτη μας επαφή με τη ζωή και τις δυσκολίες της. Από τα αρχαία κιόλας χρόνια οι άνθρωποι αντιλαμβάνονταν, ανέλυαν και κατανοούσαν την πραγματικότητα μέσα από ιστορίες. Ειδικά για τους λαούς της Ανατολής, τα παραμύθια ήταν ένας πολύ καλός τρόπος για να κατανοήσουν το «άγνωστο». Κάθε κοινωνία, από την πιο πρωτόγονη έως την πιο ανεπτυγμένη, έχει τις δικές της φανταστικές ιστορίες, που περιλαμβάνουν περιπέτειες, συμβολισμούς και ηθικά διδάγματα. Οι ψυχολογικές καταβολές των παραμυθιών, μάλιστα, ήταν ανέκαθεν ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα τόσο για τους ψυχολόγους όσο και για τους συγγραφείς. Οι μεν ψυχολόγοι προσπαθούν να βρουν σε αυτά απαντήσεις για το ασυνείδητο, οι δε συγγραφείς να ανακαλύψουν το βαθύτερο μήνυμα της ζωής.

Εκπαιδεύοντας με παραμύθια
Ο ρόλος του παραμυθιού είναι βέβαια ψυχαγωγικός, αλλά όχι μόνο. Τα παραμύθια δημιουργούν στα παιδιά εικόνες, διεγείρουν τη φαντασία τους και τα βοηθάνε να μπουν σε κόσμους μυθικούς και ονειρικούς, σε κόσμους όπου όλα μπορούν να συμβούν. Το παραμύθι καλλιεργεί το πνεύμα και βοηθά τα παιδιά να ξεκαθαρίσουν τα συναισθήματά τους και να αντιληφθούν τις δυσκολίες της ζωής. Ταυτόχρονα, προτείνει λύσεις στα προβλήματά τους. Παράλληλα, όμως, δίνει στο παιδί τη δυνατότητα να παρακολουθήσει την παρέμβαση του ανθρώπου σε μια κατάσταση που το περιβάλλει, διεγείρει τη φαντασία του, αλλά και ικανοποιεί σε φανταστικό επίπεδο τις πιο βαθιές επιθυμίες του. Έτσι ηρεμεί και γαληνεύει από τις καθημερινές εντάσεις που βιώνει, μαθαίνει ν’ ακούει και να σκέφτεται.

«Ήταν μια φορά και έναν καιρό…»
Το παραμύθι ξεκινά πάντα με μια ήρεμη εισαγωγή και κλείνει με έναν επίσης καθησυχαστικό τρόπο. Από τις πρώτες κιόλας λέξεις, το παιδί μεταφέρεται σε έναν κόσμο μαγικό, εξωπραγματικό. Στο παραμύθι ο χρόνος, όπως και ο τόπος, είναι αόριστος, όλα θίγονται με τον απλούστερο δυνατό τρόπο, ενώ οι ήρωες είναι σχεδόν πάντα απλοί και αδύναμοι άνθρωποι, χωρίς ιδιαίτερα ταλέντα. Στην ουσία, τα παραμύθια «αφηγούνται» την παιδική ηλικία ενός ανθρώπου μέχρι και την ενηλικίωσή του, και όλες τις περιπέτειες που περιλαμβάνει αυτή η διαδρομή. Ο ήρωας προχωρά μόνος του για κάποιο χρονικό διάστημα, όπως αντίστοιχα μόνο νιώθει και το παιδί στην κοινωνία. Η επαφή με τη φύση (ένα δέντρο ή ένα ζώο) είναι συνήθως καταλυτική, μιας που συνήθως τον βοηθά να βρει το δρόμο του. Ο κυνηγημένος ήρωας μπορεί να πονά ή να περνά μέσα από δυσκολίες, αλλά πάντοτε βρίσκει τελικά το δρόμο του. Αυτό θα συμβεί και στο παιδί κατά τη διάρκεια της ζωής του. Θα πονέσει, θα δυσκολευτεί, αλλά τελικά θα βρει τις λύσεις που ψάχνει. Εκεί βρίσκεται και η γοητεία του παραμυθιού. Στο ότι μπορεί να αποκαλύψει την εσωτερική μας φύση, με τις άπειρες ηθικές, ψυχικές και πνευματικές της δυνατότητες. Είναι η αναζήτηση για το νόημα της ζωής. Γιατί, ως γνωστόν, ο άνθρωπος πάντα αναπτύσσεται και ολοκληρώνεται μέσα από τις δοκιμασίες.

Η ψυχολογική προσέγγιση
Δεν είναι τυχαίο πως κάθε φορά που διαβάζουμε ένα παραμύθι στα παιδιά μας αρχίζουμε κι εμείς οι ίδιοι να διακρίνουμε μηνύματα που μέχρι τώρα δεν είχαμε προσέξει. Άλλες φορές οι ιστορίες προσπαθούν να μεταδώσουν αξίες, όπως δικαιοσύνη, καλοσύνη ή ισότητα, και άλλες προσπαθούν να περάσουν μηνύματα που είναι συνδεδεμένα με το κοινωνικό περιβάλλον, όπως η σημασία της κοινότητας, οι «αντρικοί» και «γυναικείοι» ρόλοι ή η κοινωνική ιεραρχία. Τα παραμύθια χρησιμοποιούνται ακόμη και σήμερα από ορισμένους ψυχολόγους – για να βοηθήσουν τους ενηλίκους να ξεπεράσουν κάποια ψυχολογικά προβλήματα. Σύμφωνα με τον Χανς Ντίκμαν -τον πιο γνωστό υποστηρικτή αυτής της ιδέας-, ένας αποτελεσματικός τρόπος ψυχοθεραπείας είναι να διηγηθεί το άτομο το αγαπημένο του παραμύθι. Σύμφωνα με τη θεωρία του, το αγαπημένο μας παραμύθι δεν έχει αποτυπωθεί στη μνήμη μας τυχαία, αλλά λόγω της σημαντικής ψυχολογικής βαρύτητας που έχει για την ίδια την ύπαρξή μας και τα προβλήματα που μας απασχολούν. Όταν συνειδητοποιήσουμε τη βαθύτερη σημασία του νοήματος του παραμυθιού, τότε μπορούμε να μεταφράσουμε ασυνείδητες σκέψεις και φόβους μας και να τα αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικότερα.

Η θεματολογία
Το παραμύθι συγκινεί και ψυχαγωγεί όλους τους λαούς της Γης, από τα πανάρχαια χρόνια. Στις ιστορίες τους συναντάμε τα πιο απίθανα και απίστευτα γεγονότα. Αυτά, όμως, που για το σημερινό άνθρωπο είναι φανταστικά, για τον πρωτόγονο αποτελούσαν τον αληθινό του κόσμο, όπως τον έβλεπε ή όπως τον εξηγούσε απλοϊκά. Όλος ο κόσμος του πρωτόγονου ανθρώπου, η θεωρία του για τη γέννηση του κόσμου, ο φόβος του για τα διάφορα φυσικά φαινόμενα, η πίστη του στη μαγεία, στη δεισιδαιμονία, στις υπερφυσικές ικανότητες των μάγων, η στενή του σχέση με τα ζώα, τα οποία θεωρούσε συντρόφους, τα όνειρα που τον μετέφεραν σε άγνωστους τόπους με τρόπο ανεξήγητο, πέρασαν μέσα στα παραμύθια. Η πλοκή εμφανίζεται με μια σειρά ατυχιών στην αρχή, ενώ στο τέλος καταλήγουν όλα τακτοποιημένα και ευτυχισμένα για τους ήρωες. Η πιο γνωστή υπόθεση είναι αυτή του χαμένου παράδεισου που ξανακερδήθηκε, όπως στην ιστορία της Σταχτοπούτας. Υπάρχουν, όμως, και ιστορίες που πραγματεύονται ένα ταμπού και την παραβίασή του – όπως το άνοιγμα μιας απαγορευμένης πόρτας ή ενός δωματίου, ή μια ερώτηση που απαγορεύεται να τη θέσεις. Αυτά τα παραμύθια ανάγονται στο μύθο του Έρωτα και της Ψυχής. Η θεματολογία του Ιάσονα και της Μήδειας, που συναντιέται παντού, εμφανίζεται στη «Βασίλισσα με τα Χρυσά Μαλλιά», ενώ τα απίθανα κατορθώματα που απαιτούνται από τον ήρωα εμφανίζονται σε πολλές παραλλαγές σε όλο τον κόσμο. Τα ζώα που μπορούν να μιλούν, που είναι χρήσιμα στον άνθρωπο, ή αυτά που έχουν μαγικές ιδιότητες εμφανίζονται σε όλα τα παραμύθια του κόσμου και αυτό σχετίζεται με το μύθο του Παραδείσου. Κάποιες φορές το ζώο που βοηθά τον άνθρωπο δεν απαιτεί ανταλλάγματα, απλώς χρησιμοποιεί τις μαγικές δυνάμεις του ή ακόμα και την εξυπνάδα του για να βοηθήσει τον ήρωα και την ηρωίδα, όπως π.χ. στον «Παπουτσωμένο Γάτο», όπου ο γάτος βοηθά τον αφέντη του να γίνει βασιλιάς, ή όπως τα πουλιά ή άλλα ζώα βοηθούν τη Σταχτοπούτα να πάει στο χορό και μετά τη βοηθούν να παντρευτεί τον πρίγκιπά της. Ένα επίσης δημοφιλές θέμα είναι αυτό του άσχημου πλάσματος, που συχνά εμφανίζεται ως ο σύζυγος. Συνήθως ο ήρωας/η ηρωίδα υποφέρει από μια κατάρα, που αργότερα με σύμμαχο την αγάπη ή τη βαθιά αφοσίωση ενός προσώπου λειτουργεί απελευθερωτικά. Για παράδειγμα, «Η Πεντάμορφη και το Τέρας» και «Ο Βάτραχος – Πρίγκιπας». Αυτά τα παραμύθια έχουν διπλή μεταμόρφωση, καθώς η ηρωίδα βοηθά τον ήρωα να μεταμορφωθεί από τέρας ή βάτραχο σε πρίγκιπα, αλλά και το αντίστροφο, καθώς ο ήρωας βοηθά την ηρωίδα να εγκαταλείψει ένα μειονέκτημα ή μια αδυναμία του χαρακτήρα της, τη βοηθά στην ουσία να ωριμάσει, να ολοκληρωθεί, να τελειοποιηθεί. Τα θέματα που προέρχονται από αγαπημένα παραμύθια, έχουν πολλά χαρακτηριστικά και συγκεντρώνουν τη γνήσια φύση της παράδοσης. Τα πρότυπα υποδείγματα αποτελούνται από εικόνες και σύμβολα όμοια σε όλο τον κόσμο, αρχέτυπες εικόνες και συμβολισμούς βαθιά ριζωμένους στο ασυνείδητο της ύπαρξης, που βοηθούν τον άνθρωπο να καταλάβει τον εαυτό του και τον κόσμο που τον περιβάλλει, αλλά και το άγνωστο και ανεξήγητο της δημιουργίας και των νόμων της. Τα παραμύθια, οι μύθοι, οι θρύλοι έχουν τις ρίζες τους βαθιά μέσα στην ανθρώπινη φύση, η οποία αναζητά συνεχώς τους λόγους ύπαρξής της.

Ιστορίες γεμάτες συμβολισμούς
Η συμβολική μορφή και ο αρχέτυπος χαρακτήρας τους κάνει τα παραμύθια κατανοητά σε όλους τους ανθρώπους, διαφορετικών ηλικιών, εποχών, πολιτισμών. Ουσιαστικά, αποτελεί τη γέφυρα που ενώνει τη φωτεινή με τη σκοτεινή πλευρά του ανθρώπου. Ο πόλεμος με το καλό και το κακό, η πάλη ανάμεσα στη λογική και το συναίσθημα, ο παράδεισος και η κόλαση είναι τα θέματα που σχεδόν πάντα πραγματεύονται τα παραμύθια. «Η Σταχτοπούτα», για παράδειγμα, ξεκινά ως εξής: «Μια φορά και έναν καιρό ήταν ένας καλός άντρας και ζούσε μαζί με την καλόκαρδη γυναίκα του και την όμορφη κόρη τους. Ξαφνικά, η γυναίκα αρρώστησε και πέθανε. Ο άντρας παντρεύτηκε μια δεύτερη γυναίκα, που είχε δύο κόρες που μισούσαν την πρώτη όμορφη κόρη». Στο παραμύθι, η ηρωίδα αντιμετωπίζει τον πόνο της απώλειας και βιώνει τη δοκιμασία του Χαμένου Παραδείσου. Η Σταχτοπούτα ήταν αναγκασμένη να καθαρίζει το τζάκι από τις στάχτες. Το τζάκι συμβολίζει την εξορία, τις στάχτες των νεκρών, την ταπείνωση και τη θλίψη. Επίσης, οι στάχτες συμβολίζουν το βραχυπρόθεσμο της ζωής. Το τζάκι, όμως, είναι και το ιερό κέντρο του σπιτιού, εκεί όπου πάντα υπάρχει μια ζεστή εστία. Είναι ένα σημείο ασφαλές που δεν πλησιάζουν ποτέ τα κακά πνεύματα. Η θέση της δίπλα στο τζάκι παραλληλίζει τη Σταχτοπούτα με τη θεά Εστία. Η Σταχτοπούτα περιποιείται τη φωτιά, επομένως είναι το πνεύμα, η ψυχή. Οι αδελφές της Σταχτοπούτας συμβολίζουν ακόμη την εσωτερική και πνευματική ασχήμια, αντιπροσωπεύουν τις δυνάμεις του κακού που βρίσκονται στην απληστία, τη ζήλια και τη ματαιοδοξία. Η μητριά αντιπροσωπεύει τη σκοτεινή και καταστροφική όψη της γυναικείας φύσης, που σε άλλα παραμύθια μεταμορφώνεται σε κακιά μάγισσα. Μεγάλο ρόλο στο παραμύθι παίζει η νεκρή μητέρα της Σταχτοπούτας. Εμφανίζεται σαν άσπρο περιστέρι, σύμβολο της αγνής αγάπης, μιας αγάπης που δίνει δύναμη στην ηρωίδα για να υπομείνει όλα τα βάσανα. Η μεταμόρφωση της Σταχτοπούτας συμβολίζει τις κρυμμένες δυνάμεις της ψυχής, οι οποίες δείχνουν τη διαδρομή της προς τον Παράδεισο. Το γυάλινο γοβάκι έχει μαγικές ιδιότητες, καθώς το γυαλί συμβολίζει την πνευματική τελειότητα, τη λάμψη και την καθαρότητα. Τέλος, η αναζήτηση του πρίγκιπα με σκοπό να βρει τη Σταχτοπούτα και να παντρευτούν συμβολίζει την ένωση και την κατάκτηση του χαμένου Παραδείσου. Αντίστοιχα, στον «Παπουτσωμένο Γάτο» οι συμβολισμοί αλλάζουν. Τα ζώα στα παραμύθια πάντα βοηθούν τους ανθρώπους. Εδώ, ο γάτος εκτός από κολπατζής είναι παράλληλα και φύλακας των θνητών. Μερικές φορές τα ζώα δρουν από μόνα τους, ενώ άλλες φορές υπάρχει σχέση αμοιβαιότητας. Οι ήρωες σώζουν ή βοηθούν το ζώο, και αυτό από ευγνωμοσύνη τούς ανταποδίδει τη σωτηρία, όταν χρειάζεται η επέμβαση των δυνάμεών τους. Στην «Πεντάμορφη και το Τέρας» συναντάμε μια πανέμορφη κοπέλα η οποία βρίσκεται κάτω από την εξουσία ενός τέρατος. Η ηρωίδα τον βλέπει σαν τέρας, απλά της απαγορεύεται να τον δει τη νύχτα. Όταν παραβιαστούν οι κανόνες και η πεντάμορφη δει το μαγεμένο ήρωα, τότε αυτός εξαφανίζεται ή εκείνη τον εγκαταλείπει. Μετά θα πρέπει να πετύχει γενναία κατορθώματα για να τον ξαναβρεί. Με τη βοήθεια των ζώων τον βρίσκει και τελικά λύνονται τα μάγια και τον παντρεύεται. Σε αυτό το παραμύθι κατανοούμε ότι δεν πρέπει να κρίνουμε σύμφωνα με την εξωτερική εμφάνιση, θα πρέπει να ξεπερνάμε τους φόβους μας, και συνειδητοποιούμε ότι η αληθινή αγάπη επιβάλλεται σε κάθε μορφή μαγείας και βγαίνει πάντα νικήτρια. Η ιστορία της «Κοκκινοσκουφίτσας» αναφέρεται στη σχέση κόρης-μητέρας. Η μητέρα την προειδοποιεί πως στο δάσος υπάρχει λύκος, δηλαδή απειλή. Εκείνη, όντας απονήρευτη, πέφτει θύμα του και ο λύκος την καταπίνει. Έρχεται θάνατος, αλλά ακολουθεί η Ανάσταση. Εδώ οι συμβολισμοί ποικίλλουν. Από τη μια, το κόκκινο σκουφάκι που παραπέμπει στο κόκκινο της αυγής και το μεσημεριανό ήλιο. Από την άλλη, ο λύκος που συμβολίζει το χειμώνα και το σκοτάδι, κατά τη σκανδιναβική μυθολογία. Τέλος, η ηρωίδα συμβολίζει τη φωτεινή πλευρά της θηλυκότητας, ενώ ο κυνηγός είναι ο ήρωας που σώζει την Κοκκινοσκουφίτσα από το τέρας.

Ξέρατε ότι…
… οι αρχαιότερες γραπτές ιστορίες που ανακαλύφθηκαν ήταν στην Ανατολή και αποτελούνταν από μια συλλογή από σανσκριτικά παραμύθια με πέντε βιβλία, τα «Ινδικά Πανχατάντρα»; Δεν γνωρίζουμε πότε γράφτηκαν, πιστεύεται όμως ότι έφτασαν στην Ελλάδα την εποχή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

… η παλαιότερη συλλογή παραμυθιών εμφανίστηκε στην Ευρώπη μετά την εποχή της Αναγέννησης, στη Βενετία, το 1550 και περιελάμβανε αστεία, αινίγματα και ιστορίες.

… σε πολλές χώρες, όπως π.χ. στη Βόρεια Αφρική, πιστεύεται ότι εκείνος που διηγείται παραμύθια, όσο ο ήλιος λάμπει, κινδυνεύει να χάσει τα μαλλιά του.

Ελένη Χαδιαράκου-Ψυχοθεραπεύτρια.

*Σε μια εποχή παρακμής όμως σαν κι αυτή που έχουμε την ατυχία να ζούμε, μια εποχή πνευματικής ξηρασίας, στεγνή από τους χυμούς της δημιουργικής φαντασίας, η τέχνη είναι το τελευταίο καταφύγιο της ψυχής. Όταν όλα αυτά που αντέχουν στη λογική λειτουργούν για να συντηρούν έναν κόσμο άδικο και αφόρητο, τότε μένει η μουσική, το θέατρο, τα βιβλία και το σινεμά. Όλα όσα δηλαδή μας «παραμυθιάζουν» γοητευτικά μ’ έναν τρόπο θεραπευτικό για το μυαλό και την ψυχή. Αυτός άλλωστε είναι ο ρόλος της τέχνης. Να δημιουργεί νέους κόσμους, έξω και μακριά από την τρέχουσα αντίληψη για την πραγματικότητα.

Το μυαλό και η ψυχή. Η αλήθεια και τα παραμύθια. Ο χώρος και ο χρόνος. Όλα αυτά που αντιλαμβανόμαστε με το μυαλό, αλλά που δεν αγγίζουν την ψυχή μας. Κι όλα εκείνα που νιώθουμε να μας συγκινούν και να μας ενθουσιάζουν χωρίς εξήγηση. Χωρίς να καταλαβαίνουμε το γιατί.

«Με τα παραμύθια δημιουργούμε το χρόνο», γράφει η Ρικάκη, «αντί να προσπαθούμε, χωρίς αποτέλεσμα, να τον εξηγήσουμε καθώς μας προσπερνά. Με τα παραμύθια δημιουργούμε τόπους, αντί να τους περιδιαβαίνουμε χωρίς νόημα. Μόνον έτσι ξεγελιέται ο χρόνος…» Ο χρόνος που μας μεγαλώνει και μας κάνει σαν τους γέρους των παραμυθιών. Ο χρόνος που μας ωριμάζει και μας κάνει να αποζητούμε όλο και περισσότερο τους αγγέλους και τους δαίμονες των παιδικών μας χρόνων. Που είναι η μοναδική και αληθινή γενέθλια χώρα μας…
Leave a Reply

Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ.Κι ὅμως εἶναι ἑλληνικές· ἐτυμολογική ἐξέταση λέξεων τῆς Ἀγγλικῆς Ἄν σᾶς ρωτήσει κανείς, θέλοντας νά ἐλέγξει τίς ἐτυμολογικές γνώσεις σας στήν Ἀγγλική ἤ στήν Ἑλληνική, ἄν λέξεις ὅπως λ.χ. butter «βούτυρο», paper «χαρτί», church «ἐκκλησία», sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκέτς», bomb «βόμβα», clergy «κληρικός» καί clerk «ὑπάλληλος», chart «χάρτης» καί card «κάρτα», calm «νηνεμία, γαλήνη», pain «πόνος», pirate «πειρατής», diploma «δίπλωμα», chanel «δίαυλος», priest «ἱερέας», buffalo «βουβάλι», monk «μοναχός», bishop «ἐπίσκοπος» κ.α. προέρχονται ἀπό τήν Ἑλληνική ἤ εἶναι ἀμιγῶς ἀγγλικές, μή βιαστεῖτε νά ἀπαντήσετε ὅτι δέν σᾶς φαίνονται ἑλληνικές. Ἡ πραγματικότητα εἶναι ὅτι περνώντας μέσα ἀπό διάφορους, συχνά δαιδαλώδεις καί σκολιούς, γλωσσικούς δρόμους οἱ λέξεις αὐτές ἔφτασαν στήν Ἀγγλική, ἔχοντας ξεκινήσει ἀπό τήν ἑλληνική γλώσσα. Εἶναι δάνειες λέξεις τῆς Ἀγγλικῆς ἀπό τήν Ἑλληνική. Μία ματιά σέ ἔγκυρα λεξικά τῆς Ἀγγλικῆς (Webster, Random House, Longman, Oxford κ.α.) μπορεῖ νά σᾶς πείσει. Τό ἀρχ. ἑλληνικό βούτυρον / βούτυρος (βούς + τυρός), μέσω τοῦ λατιν. butyrum, ἔδωσε τό ἀρχ. ἀγγλ. butere, ἀπ’ ὅπου τό σύγχρονο ἀγγλ. butter (καί τά γερμ. Butter, γαλλ. beurre, ἰταλ. burro κ.α.). Τό ἀρχ. ἑλλην. πάπυρος, πού δήλωσε τήν πρώτη μορφή γραφικῆς ὕλης ἀπό τό ὁμώνυμο φυτό τό ὁποῖο εὐδοκιμοῦσε στήν Αἴγυπτο, ἔδωσε τό ἀγγλ. paper (γαλλ. papier, γερμ. Papier κ.ἄ.) μέσω τοῦ λατιν. papyrum, ἀπ’ ὅπου τό μεσαιων. γαλλ. papier καί τό μεσαιων. ἀγγλ. papir. Πιό σύνθετη εἶναι ἡ προέλευση τῆς λέξης πού δήλωσε στήν Ἀγγλική «τήν ἐκκλησία», τῆς λ. church. Ξεκίνησε ἀπό τό ἑλληνιστ. κυριακόν (δῶμα) «ὁ οἶκος τοῦ Κυρίου» (ἀπό τό Κύριος), τό ὁποῖο, μέσω τοῦ ἀρχ. γερμ. kirihha (ἀπ’ ὅπου τό νέο γερμ. Kirche «ἐκκλησία») καί τῶν ἀρχ. ἀγγλ. cirice καί μεσαιων. ἀγγλ. chirche, ἔδωσε τό νέο ἀγγλ. church. Οἱ ἴδιοι οἱ Ἕλληνες χριστιανοί χρησιμοποίησαν τό ἀρχ. ἐκκλησία (ἐκκλησία τοῦ δήμου «ἡ συγκέντρωση τοῦ λαοῦ / τῶν πολιτῶν ὡς θεσμικό ὄργανο») μέ νέο περιεχόμενο: χῶρος ὅπου συγκεντρώνονται οἱ πιστοί γιά νά λατρεύσουν τόν Θεό (ἐνῶ οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες χρησιμοποιοῦσαν τή λ. ναός, μέ τήν ἀντίληψη ὅτι ἀποτελεῖ χῶρο ὅπου ναίουν, ὅπου κατοικοῦν οἱ θεοί). Ἐνδιαφέρον ἔχει, γιά τίς περιπέτειές της, ἡ λέξη sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκέτς». Ποιός τό φαντάζεται, ἐκ πρώτης ὄψεως, ὅτι προέρχεται ἀπό τήν ἑλλην. λ. σχέδιο; Ἡ ἀρχαία ἑλλ. λ. σχέδιον (ἀπό τό ἀρχ. σχέδιος πού σήμαινε «προσωρινός, αὐτοσχέδιος», προερχόμενη ἀπό τή λ. σχεδόν κι αὐτή ἀπό τό ἔχω), μέσω τοῦ λατιν. schedium, ἔδωσε τό ἰταλ. schizzo, πού πέρασε στά ὀλλανδικά ὡς schets, ἀπό ὅπου τό ἀγγλ. sketch. Τό περίεργο γιά τή ζωή τῶν λέξεων εἶναι ὅτι τό ἑλλην. σχέδιο ἐπανῆλθε στούς νεότερους χρόνους στήν Ἑλληνική, δηλ. ὡς «ἀντιδάνειο» (ὡς δάνειο δανείου!…), μέσα ἀπό δύο ξένες γλῶσσες: ἀπό τήν Ἰταλική ὡς σκίτσο καί ἀπό τήν Ἀγγλική ὡς σκέτς. Ἀνάλογη εἶναι ἡ περίπτωση τοῦ ἀγγλ. scene «σκηνή». Προέρχεται ἀπό τό ἑλλην. σκηνή, μέσω τοῦ λατιν. scaena / scena. Ἀπό τό ὑποκοριστικό τοῦ λατιν. scene, ἀπό τό scenarium, προῆλθε τό ἰταλ. scenario πού πέρασε σέ διάφορες γλῶσσες (ἀγγλ. scenario, γαλλ. scenario κ.α.) καί ἐπανῆλθε στά Ἑλληνικά ὡς σενάριο (ἀντιδάνειο). Ἀπό τό θέμα σχ- (τοῦ ἔχω, πβ. κατά-σχ-ω, παρά-σχ-ω, σχ-εδόν) πού εἴδαμε καί στό σχέδιο, προῆλθε καί ἡ λ. σχῆμα πού ἔδωσε, μέσω τοῦ λατιν. schema, τό ἀγγλ. scheme. Μία λέξη πού θά ξαφνίαζε ἴσως ὅταν κανείς διαπιστώσει ὅτι εἶναι ἑλληνική, εἶναι ἡ ἀγγλική λ. pain «πόνος». Ἡ λέξη αὐτή προῆλθε ἀπό τήν ἑλλην. λ. ποινή πού σήμαινε ἀρχικά «τιμή αἵματος, ἐκδίκηση (γιά ἔγκλημα)» καί μετά «τιμωρία». Μέσω τοῦ λατ. poena, πού ἔδωσε τό γαλλ. peine (ἀρχικά σήμαινε «τά βασανιστήρια τῶν μαρτύρων τῆς πίστεως»), προῆλθε τό ἀγγλ. pain μέ τή σημ. «πόνος» ὡς ἀπόρροια τῶν πόνων ἀπό τά βασανιστήρια καί ὡς ἐπακόλουθο τῆς τιμωρίας γενικότερα. Ἐξίσου ἴσως θά ξάφνιαζε καί ἡ ἀγγλική λ. calm «κάλμα, νηνεμία». Κι αὐτή προῆλθε ἀπό ἑλληνική λέξη, τό ἀρχ. καῦμα, πού δήλωνε τόν καύσωνα καί τό θέρος, ὁδηγώντας συνεκδοχικά στή σημ. τῆς ἠρεμίας τῆς θάλασσας, τῆς ἔλλειψης δυνατῶν ἀνέμων. Στήν Ἀγγλική ἔφτασε ἡ λέξη ἀπό τό ἰταλ. calma πού ἀνάγεται σέ ὄψιμο λατιν. cauma ἀπό τό καῦμα. Ὅτι ἡ λ. ξαναγύρισε στήν Ἑλληνική μέσω τῆς Ἰταλικῆς ὡς κάλμα, δηλ. ὡς ἀντιδάνειο, εἴδαμε ὅτι ἀποτελεῖ συχνό φαινόμενο. Τό ἀρχ. πειρῶμαι «προσπαθῶ, ἀποπειρῶμαι, τολμῶ» ἔδωσε στή μεταγενέστερη Ἑλληνική τή λ. πειρατής πού προφανῶς θά σήμαινε ἀρχικά αὐτόν πού ἀποτολμᾶ παράτολμα καί παράνομα ἐγχειρήματα. Μέσω τοῦ λατιν. pirata ἡ λ. ἔδωσε τό ἀγγλ. pirate. Στήν ἐκκλησιαστική γλώσσα μία σειρά ἀπό ἀγγλικές λέξεις προέρχονται ἀπό τήν Ἑλληνική, χωρίς αὐτό νά εἶναι ἀμέσως αἰσθητό στόν μή εἰδικό. Τέτοιες εἶναι οἱ ἀγγλικές λέξεις priest, clergy (καί clerc), bishop, monk κ.α. Συγκεκριμένα τό ἑλλην. πρεσβύτερος (ἀρχική σημ. «γεροντότερος») ἔδωσε τό ὄψιμο λατ. presbyter. Ἀπό αὐτό, μέ ὁρισμένες μεταβολές, προῆλθε τό ἀρχ. ἀγγλ. preost καί κατόπιν τό μεσαίων. ἀγγλ. preist, πού ἔδωσε τό νεότ. ἀγγλ. priest. Τό ἑλλην. κληρικός (ἀπό τή λ. κλῆρος) «αὐτός πού τοῦ πέφτει ὁ κλῆρος, πού τοῦ ἀνατίθεται ἕνα ἔργο» ἔδωσε τό ὄψιμο λατιν. clericus ἀπ’ ὅπου τά ἀρχ. ἀγγλ. cleric καί clerc. Ἀπό αὐτά προῆλθε τό ἀγγλ. clerk «λόγιος» – «ὑπάλληλος ἐξουσιοδοτημένος μέ συγκεκριμένο ἔργο» – «ἁπλός ὑπάλληλος». Τό ἀρχ. ἀγγλ. clerc ἔδωσε καί τόν ἐκκλησιαστικό ὅρο clergy «κληρικός, ἱερωμένος». Τό ἑλλην. ἐπίσκοπος εἶναι ἡ λέξη ἀπ’ ὅπου προῆλθε τό ἀγγλ. bishop «ἐπίσκοπος», μέσω τοῦ ὄψιμου λατιν. episcopus, ἀπ’ ὅπου τά ἀρχ. ἀγγλ. bisceop καί μεσαίων. ἀγγλ. bishhop πού προηγήθηκαν τοῦ νεότερου ἀγγλικοῦ bishop. Ὡς πρός τό ἀγγλ. monk «μοναχός» προῆλθε ἀπό τό μεταγεν. ἑλλην. μοναχός μέσω τοῦ ὄψιμου λατιν. monachus, ἀπ’ ὅπου τό ἀρχ. ἀγγλ. munuc καί μετέπειτα τό νεοτ. ἀγγλ. monk. Τό ἀγγλ. chart «χάρτης» ἀλλά καί τό card «κάρτα» προῆλθαν ἀπό τό ἕλλην. χάρτης. Τό bomb «βόμβα» ἀπό τό ἀρχ. ἑλλην. βόμβος. Τό «πολύ ἀμερικάνικο» buffalo ἀπό τό ἑλλην. βούβαλος. Τό ἑλλην. δίπλωμα (ἀπό διπλώνω, διπλοῦς) μέ τή σήμ. «ἐπίσημο ἔγγραφο» ἔδωσε τό diploma καί ἀπό αὐτό τό diplomat «διπλωμάτης» κ.ο.κ. Ὅπως ἔγινε, ἐλπίζω, φανερό, ἕνα πλῆθος ἀπό ξένες λέξεις, ἐν προκειμένω ἀγγλικές, ἕλκουν τήν καταγωγή τους ἀπό τήν ἑλληνική γλώσσα, ἀπευθείας ἤ, πιό συχνά, μέσω τῆς λατινικῆς γλώσσας. Ὅσα γράφονται ἐδῶ δέν δίδονται γιά νά ἀποτελέσουν ἀφορμή κομπασμοῦ ἀλλά ὡς νύξεις γιά γλωσσική αὐτογνωσία καί περίσκεψη, γιά τό πόσα ἔχει κανείς νά κερδίσει ἀπό μία ἐτυμολογική περιδιάβαση στούς δρόμους τῆς γλώσσας μας. ΛΕΞΕΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΣΕ ΑΛΛΕΣ ΓΛΩΣΣΕΣ

Κυριακή Ψαρρού στις 4 Νοεμβρίου 2011

Κι ὅμως εἶναι ἑλληνικές· ἐτυμολογική ἐξέταση λέξεων τῆς Ἀγγλικῆς

Ἄν σᾶς ρωτήσει κανείς, θέλοντας νά ἐλέγξει τίς ἐτυμολογικές γνώσεις σας στήν Ἀγγλική ἤ στήν Ἑλληνική, ἄν λέξεις ὅπως λ.χ. butter «βούτυρο», paper «χαρτί», church «ἐκκλησία», sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκέτς», bomb «βόμβα», clergy «κληρικός» καί clerk «ὑπάλληλος», chart «χάρτης» καί card «κάρτα», calm «νηνεμία, γαλήνη», pain «πόνος», pirate «πειρατής», diploma «δίπλωμα», chanel «δίαυλος», priest «ἱερέας», buffalo «βουβάλι», monk «μοναχός», bishop «ἐπίσκοπος» κ.α. προέρχονται ἀπό τήν Ἑλληνική ἤ εἶναι ἀμιγῶς ἀγγλικές, μή βιαστεῖτε νά ἀπαντήσετε ὅτι δέν σᾶς φαίνονται ἑλληνικές. Ἡ πραγματικότητα εἶναι ὅτι περνώντας μέσα ἀπό διάφορους, συχνά δαιδαλώδεις καί σκολιούς, γλωσσικούς δρόμους οἱ λέξεις αὐτές ἔφτασαν στήν Ἀγγλική, ἔχοντας ξεκινήσει ἀπό τήν ἑλληνική γλώσσα. Εἶναι δάνειες λέξεις τῆς Ἀγγλικῆς ἀπό τήν Ἑλληνική. Μία ματιά σέ ἔγκυρα λεξικά τῆς Ἀγγλικῆς (Webster, Random House, Longman, Oxford κ.α.) μπορεῖ νά σᾶς πείσει.

Τό ἀρχ. ἑλληνικό βούτυρον / βούτυρος (βούς + τυρός), μέσω τοῦ λατιν. butyrum, ἔδωσε τό ἀρχ. ἀγγλ. butere, ἀπ’ ὅπου τό σύγχρονο ἀγγλ. butter (καί τά γερμ. Butter, γαλλ. beurre, ἰταλ. burro κ.α.). Τό ἀρχ. ἑλλην. πάπυρος, πού δήλωσε τήν πρώτη μορφή γραφικῆς ὕλης ἀπό τό ὁμώνυμο φυτό τό ὁποῖο εὐδοκιμοῦσε στήν Αἴγυπτο, ἔδωσε τό ἀγγλ. paper (γαλλ. papier, γερμ. Papier κ.ἄ.) μέσω τοῦ λατιν. papyrum, ἀπ’ ὅπου τό μεσαιων. γαλλ. papier καί τό μεσαιων. ἀγγλ. papir. Πιό σύνθετη εἶναι ἡ προέλευση τῆς λέξης πού δήλωσε στήν Ἀγγλική «τήν ἐκκλησία», τῆς λ. church. Ξεκίνησε ἀπό τό ἑλληνιστ. κυριακόν (δῶμα) «ὁ οἶκος τοῦ Κυρίου» (ἀπό τό Κύριος), τό ὁποῖο, μέσω τοῦ ἀρχ. γερμ. kirihha (ἀπ’ ὅπου τό νέο γερμ. Kirche «ἐκκλησία») καί τῶν ἀρχ. ἀγγλ. cirice καί μεσαιων. ἀγγλ. chirche, ἔδωσε τό νέο ἀγγλ. church. Οἱ ἴδιοι οἱ Ἕλληνες χριστιανοί χρησιμοποίησαν τό ἀρχ. ἐκκλησία (ἐκκλησία τοῦ δήμου «ἡ συγκέντρωση τοῦ λαοῦ / τῶν πολιτῶν ὡς θεσμικό ὄργανο») μέ νέο περιεχόμενο: χῶρος ὅπου συγκεντρώνονται οἱ πιστοί γιά νά λατρεύσουν τόν Θεό (ἐνῶ οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες χρησιμοποιοῦσαν τή λ. ναός, μέ τήν ἀντίληψη ὅτι ἀποτελεῖ χῶρο ὅπου ναίουν, ὅπου κατοικοῦν οἱ θεοί).

Ἐνδιαφέρον ἔχει, γιά τίς περιπέτειές της, ἡ λέξη sketch «σκαρίφημα – θεατρικό σκέτς». Ποιός τό φαντάζεται, ἐκ πρώτης ὄψεως, ὅτι προέρχεται ἀπό τήν ἑλλην. λ. σχέδιο; Ἡ ἀρχαία ἑλλ. λ. σχέδιον (ἀπό τό ἀρχ. σχέδιος πού σήμαινε «προσωρινός, αὐτοσχέδιος», προερχόμενη ἀπό τή λ. σχεδόν κι αὐτή ἀπό τό ἔχω), μέσω τοῦ λατιν. schedium, ἔδωσε τό ἰταλ. schizzo, πού πέρασε στά ὀλλανδικά ὡς schets, ἀπό ὅπου τό ἀγγλ. sketch. Τό περίεργο γιά τή ζωή τῶν λέξεων εἶναι ὅτι τό ἑλλην. σχέδιο ἐπανῆλθε στούς νεότερους χρόνους στήν Ἑλληνική, δηλ. ὡς «ἀντιδάνειο» (ὡς δάνειο δανείου!…), μέσα ἀπό δύο ξένες γλῶσσες: ἀπό τήν Ἰταλική ὡς σκίτσο καί ἀπό τήν Ἀγγλική ὡς σκέτς.
Ἀνάλογη εἶναι ἡ περίπτωση τοῦ ἀγγλ. scene «σκηνή». Προέρχεται ἀπό τό ἑλλην. σκηνή, μέσω τοῦ λατιν. scaena / scena. Ἀπό τό ὑποκοριστικό τοῦ λατιν. scene, ἀπό τό scenarium, προῆλθε τό ἰταλ. scenario πού πέρασε σέ διάφορες γλῶσσες (ἀγγλ. scenario, γαλλ. scenario κ.α.) καί ἐπανῆλθε στά Ἑλληνικά ὡς σενάριο (ἀντιδάνειο). Ἀπό τό θέμα σχ- (τοῦ ἔχω, πβ. κατά-σχ-ω, παρά-σχ-ω, σχ-εδόν) πού εἴδαμε καί στό σχέδιο, προῆλθε καί ἡ λ. σχῆμα πού ἔδωσε, μέσω τοῦ λατιν. schema, τό ἀγγλ. scheme.

Μία λέξη πού θά ξαφνίαζε ἴσως ὅταν κανείς διαπιστώσει ὅτι εἶναι ἑλληνική, εἶναι ἡ ἀγγλική λ. pain «πόνος». Ἡ λέξη αὐτή προῆλθε ἀπό τήν ἑλλην. λ. ποινή πού σήμαινε ἀρχικά «τιμή αἵματος, ἐκδίκηση (γιά ἔγκλημα)» καί μετά «τιμωρία». Μέσω τοῦ λατ. poena, πού ἔδωσε τό γαλλ. peine (ἀρχικά σήμαινε «τά βασανιστήρια τῶν μαρτύρων τῆς πίστεως»), προῆλθε τό ἀγγλ. pain μέ τή σημ. «πόνος» ὡς ἀπόρροια τῶν πόνων ἀπό τά βασανιστήρια καί ὡς ἐπακόλουθο τῆς τιμωρίας γενικότερα. Ἐξίσου ἴσως θά ξάφνιαζε καί ἡ ἀγγλική λ. calm «κάλμα, νηνεμία».

Κι αὐτή προῆλθε ἀπό ἑλληνική λέξη, τό ἀρχ. καῦμα, πού δήλωνε τόν καύσωνα καί τό θέρος, ὁδηγώντας συνεκδοχικά στή σημ. τῆς ἠρεμίας τῆς θάλασσας, τῆς ἔλλειψης δυνατῶν ἀνέμων. Στήν Ἀγγλική ἔφτασε ἡ λέξη ἀπό τό ἰταλ. calma πού ἀνάγεται σέ ὄψιμο λατιν. cauma ἀπό τό καῦμα. Ὅτι ἡ λ. ξαναγύρισε στήν Ἑλληνική μέσω τῆς Ἰταλικῆς ὡς κάλμα, δηλ. ὡς ἀντιδάνειο, εἴδαμε ὅτι ἀποτελεῖ συχνό φαινόμενο. Τό ἀρχ. πειρῶμαι «προσπαθῶ, ἀποπειρῶμαι, τολμῶ» ἔδωσε στή μεταγενέστερη Ἑλληνική τή λ. πειρατής πού προφανῶς θά σήμαινε ἀρχικά αὐτόν πού ἀποτολμᾶ παράτολμα καί παράνομα ἐγχειρήματα. Μέσω τοῦ λατιν. pirata ἡ λ. ἔδωσε τό ἀγγλ. pirate.

Στήν ἐκκλησιαστική γλώσσα μία σειρά ἀπό ἀγγλικές λέξεις προέρχονται ἀπό τήν Ἑλληνική, χωρίς αὐτό νά εἶναι ἀμέσως αἰσθητό στόν μή εἰδικό. Τέτοιες εἶναι οἱ ἀγγλικές λέξεις priest, clergy (καί clerc), bishop, monk κ.α. Συγκεκριμένα τό ἑλλην. πρεσβύτερος (ἀρχική σημ. «γεροντότερος») ἔδωσε τό ὄψιμο λατ. presbyter. Ἀπό αὐτό, μέ ὁρισμένες μεταβολές, προῆλθε τό ἀρχ. ἀγγλ. preost καί κατόπιν τό μεσαίων. ἀγγλ. preist, πού ἔδωσε τό νεότ. ἀγγλ. priest. Τό ἑλλην. κληρικός (ἀπό τή λ. κλῆρος) «αὐτός πού τοῦ πέφτει ὁ κλῆρος, πού τοῦ ἀνατίθεται ἕνα ἔργο» ἔδωσε τό ὄψιμο λατιν. clericus ἀπ’ ὅπου τά ἀρχ. ἀγγλ. cleric καί clerc. Ἀπό αὐτά προῆλθε τό ἀγγλ. clerk «λόγιος» – «ὑπάλληλος ἐξουσιοδοτημένος μέ συγκεκριμένο ἔργο» – «ἁπλός ὑπάλληλος». Τό ἀρχ. ἀγγλ. clerc ἔδωσε καί τόν ἐκκλησιαστικό ὅρο clergy «κληρικός, ἱερωμένος». Τό ἑλλην. ἐπίσκοπος εἶναι ἡ λέξη ἀπ’ ὅπου προῆλθε τό ἀγγλ. bishop «ἐπίσκοπος», μέσω τοῦ ὄψιμου λατιν. episcopus, ἀπ’ ὅπου τά ἀρχ. ἀγγλ. bisceop καί μεσαίων. ἀγγλ. bishhop πού προηγήθηκαν τοῦ νεότερου ἀγγλικοῦ bishop. Ὡς πρός τό ἀγγλ. monk «μοναχός» προῆλθε ἀπό τό μεταγεν. ἑλλην. μοναχός μέσω τοῦ ὄψιμου λατιν. monachus, ἀπ’ ὅπου τό ἀρχ. ἀγγλ. munuc καί μετέπειτα τό νεοτ. ἀγγλ. monk. Τό ἀγγλ. chart «χάρτης» ἀλλά καί τό card «κάρτα» προῆλθαν ἀπό τό ἕλλην. χάρτης. Τό bomb «βόμβα» ἀπό τό ἀρχ. ἑλλην. βόμβος. Τό «πολύ ἀμερικάνικο» buffalo ἀπό τό ἑλλην. βούβαλος. Τό ἑλλην. δίπλωμα (ἀπό διπλώνω, διπλοῦς) μέ τή σήμ. «ἐπίσημο ἔγγραφο» ἔδωσε τό diploma καί ἀπό αὐτό τό diplomat «διπλωμάτης» κ.ο.κ.

Ὅπως ἔγινε, ἐλπίζω, φανερό, ἕνα πλῆθος ἀπό ξένες λέξεις, ἐν προκειμένω ἀγγλικές, ἕλκουν τήν καταγωγή τους ἀπό τήν ἑλληνική γλώσσα, ἀπευθείας ἤ, πιό συχνά, μέσω τῆς λατινικῆς γλώσσας. Ὅσα γράφονται ἐδῶ δέν δίδονται γιά νά ἀποτελέσουν ἀφορμή κομπασμοῦ ἀλλά ὡς νύξεις γιά γλωσσική αὐτογνωσία καί περίσκεψη, γιά τό πόσα ἔχει κανείς νά κερδίσει ἀπό μία ἐτυμολογική περιδιάβαση στούς δρόμους τῆς γλώσσας μας.

Κυριακή Ψαρρού στις 4 Νοεμβρίου 2011

«Μέ λές» ἤ «μοῦ λές» ;

“…Τὸ ὅλο θέμα ξεκινᾶ σὲ παλαιότερες ἐποχές, μὲ τὴν κατάργησή τῆς δοτικῆς ὁπότε καὶ γεννιέται ἡ ἀνάγκη νὰ βρεθεῖ νέα λύση ἐκεῖ ποὺ μέχρι πρότινος χρησιμοποιεῖτο ἡ συγκεκριμένη πτώση. Ἔτσι, καθημερινὲς φράσεις ὅπως π.χ. τὸ “λέγεις μοι” παύουν νὰ ὑφίστανται καὶ ἡ γλώσσα ἀναζητᾶ ἕναν νέο τρόπο ἔκφρασης. Στὴν Βόρειο Ἑλλάδα προτιμήθηκε ἡ αἰτιατικὴ ἐνῶ στὴν Νότιο Ἑλλάδα ἡ γενικὴ γιὰ νὰ δώσουν (σὲ νεώτερα ἑλληνικά) “μὲ λές” καὶ “μοῦ λές”, ἀντίστοιχα.

Καὶ οἱ δυὸ αὐτοὶ τύποι εἶναι σωστοὶ καθὼς χρησιμοποιοῦνται κανονικότατα μέσα στοὺς αἰῶνες ἀπὸ τοὺς Ἕλληνες. Κατὰ μίαν ἄποψη ἡ αἰτιατικὴ εἶναι πιὸ κοντὰ στὴν δοτικὴ ὁπότε, ὅσο παράξενο καὶ νὰ ἀκούγεται, ὁ Βορειοελλαδίτικος τύπος (μὲ λές) θὰ μπορούσαμε νὰ ποῦμε πώς εἶναι πιὸ δικαιολογημένος.

Ὁ βασικότερος λόγος ποὺ σήμερα ἡ σύνταξη μὲ γενικὴ θεωρεῖται ὀρθότερη (μοῦ λές) εἶναι μᾶλλον ἐπειδὴ ἡ Νότιος Ἑλλάδα ἀπελευθερώθηκε πρώτη καὶ ἡ γλώσσα ποὺ χρησιμοποιήθηκε στὸ νέο κράτος ἦταν αὐτὴ ποὺ μιλοῦσαν σὲ ἐκεῖνα τὰ μέρη.

Σήμερα, εἰδικὰ μέσω τῶν μέσων μαζικῆς ἐνημέρωσης, ἔχει καθιερωθεῖ γενικότερα ὁ τύπος μὲ τὴν γενική. Τὸ βέβαιο εἶναι πὼς ἔχει περάσει στὸ ὑποσυνείδητό μας ὡς ὁ ὀρθὸς τρόπος, ἂν καὶ αὐτὸ, ὅπως εἴδαμε, δὲν στέκει πραγματικά.

Παρεμπιπτόντως, δυὸ ἀπὸ τοὺς λογοτέχνες ποὺ ἔχουν γράψει μὲ τὸν συγκεκριμένο τρόπο εἶναι ὁ Κωνσταντῖνος Π. Καβάφης καὶ ὁ Ἀθανάσιος Χριστόπουλος.

Ἂς μὴν ξεχνᾶμε τὸ ἑξῆς σημαντικό: οἱ νοτιοελλαδίτες, ποὺ ἐκφράζουν τή δοτικὴ μέσω γενικῆς λέγοντας “θὰ σοῦ πῶ κάτι”, “θὰ τῆς δώσω κάτι”, στὸν πληθυντικὸ διαπράττουν ἀκριβῶς τὸ “σφάλμα” ποὺ καταλογίζουν στὰ ἐκ Βορρᾶ ἀδέλφια τους, καὶ λένε: “θὰ σᾶς πῶ κάτι”, “θὰ τοὺς δώσω κάτι”. Χρησιμοποιοῦν δηλαδὴ αἰτιατική! Ἑπομένως, καθαρὰ ἀπὸ ἀπόψεως ὁμοιογένειας, τὰ βόρεια ἰδιώματα εἶναι πιὸ συνεπῆ διότι χρησιμοποιοῦν αἰτιατικὴ καὶ στὸν ἑνικὸ καὶ στὸν πληθυντικό…

Κατερίνα Νικοπούλου στις 28 Οκτωβρίου 2011

Μετά το μουδιασμένο και τεταμένο κλίμα των τελευταίων ωρών, επισήμως ματαιώθηκε πριν από λίγα λεπτά η παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου στη Θεσσαλονίκη.

Ο πρόεδρος της δημοκρατίας αποχώρησε, διαμαρτυρόμενος για τους προπυλακισμούς που του απηύθυναν κάποιοι στο πλήθος.

Παρ’ όλα αυτά, κάποιοι από τους παρελαύνοντες περνούν μέσα από το πλήθος, που τους ανοίγει δρόμο.

Ο κόσμος δεν αποχωρεί, η παρέλαση, παρ’ όλα αυτά, συνεχίζεται, με τον κόσμο να παρίσταται.

Παρακολουθούμε με κομμένη την ανάσα. Χρόνια πολλά.

Σταυρούλα Σωτηροπούλου στις 23 Οκτωβρίου 2011

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ, ΔΙΑΤΡΟΦΗ, ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ, ΥΓΕΙΑ

Να τρώτε τρία αμύγδαλα την ημέρα και δεν θα πάθετε ποτέ καρκίνο. ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΟ ΤΟΥ ΑΙΩΝΑ

Αμυγδαλέλαιο λαμβάνεται από τους καρπούς του αμύγδαλου. Πλούσιο σε βιταμίνες Α, Ε, Β1, Β2, Β6 . Β17 και ιχνοστοιχεία
Η βιταμίνη Β17 δεν είναι βιταμίνη. Είναι η παλιά ονομασία της αμυγδαλίνης.

Η αμυγδαλίνη είναι το πικρό συστατικό των αμυγδάλων και μια πιθανή τοξίνη αφού μπορεί να απελευθερώσει κυανίδη στον οργανισμό. Η αμυγδαλίνη θεωρείται ότι έχει αντικαρκινικές ιδιότητες, αλλά αυτό δεν έχει αποδειχθεί επιστημονικά.
Έχει υποστηριχθεί, ότι με τον αποκλεισμό των πικρών ουσιών – μόνο ηδονή και ευχαρίστηση στο λάρυγγά μας είναι το σύνθημά μας – αποκλείσαμε μια από τις 4 βασικές γεύσεις: αλμυρό, ξινό, πικρό, γλυκό,. Πολλοί έχουν απορρίψει και το ξινό και έχουν επιλέξει το αλμυρό και το γλυκό. Έτσι έχει χαθεί η ισορροπία. Ο Ιπποκράτης τόνιζε την ισορροπία, επηρεασμένος από τον πατέρα της ελληνικής ιατρικής τον γιατρό Αλκμαίωνα. Αυτός θεωρείται η κορυφή της ελληνικής ιατρικής γιατί πρώτος αυτός ασχολήθηκε με ην ανατομία και φυσιολογία και διατύπωσε ως εξής τις αντιλήψεις του για την υγεία και την αρρώστια, που υιοθέτησε και ο Ιπποκράτης: «Εκείνο που διατηρεί την υγεία είναι ισομερής κατανομή και ακριβής μείξη μέσα στο σώμα των δυνάμεων (= ισονομία) του ξηρού, του υγρού, του κρύου, του γλυκού, του πικρού, του ξινού και του αλμυρού.
Την Αρρώστια την προκαλεί η επικράτηση του ενός (=μοναρχία). Η θεραπεία επιτυγχάνεται με την αποκατάσταση της διαταραχθείσας ισορροπίας, με τη μέθοδο της αντίθετης από την πλεονάζουσα δύναμη». Οι αντιλήψεις αυτές τις βρίσκουμε ακέραιες στον Ιπποκράτη. Η ακριβής μείξη, η ισονομία, η συμμετρία, η αρμονία, βρίσκονται στη βάση των δογμάτων των Πυθαγορείων και του Ιπποκράτη.

Γράφει χαρακτηριστικά ο Ιπποκράτης: « Μέσα στον άνθρωπο υπάρχει και το πικρό και το αλμυρό, το γλυκό, το ξινό, το στυφό και το άνοστο και… τα συστατικά αυτά όταν αναμειγνύονται και ενώνονται μεταξύ τους, ούτε φαίνονται ούτε βλάπτουν τον άνθρωπο. Όταν όμως κάποιο απ΄όλα διαχωριστεί και μείνει μόνο του τότε φαίνεται να προκαλεί βλάβη .

Αν τρώμε πολλά γλυκά και υδρογονάνθρακες και έχει γίνει το σώμα μας σοκολάτα και Ζαχαροπλαστείο, έχει επέλθει ανισορροπία. Η επικράτηση των γλυκών σε βάρος του πικρού θα το πληρώσουμε και μάλιστα ακριβά. Οι όγκοι είναι γεμάτοι από ζάχαρη.

Αυτό απέδειξε ο Warburg. Το 2001 ένα ιατρικό συνέδριο στην Καρλσρούη της Γερμανίας, επιβεβαίωσε την παροιμία: «ότι είναι πικρό στο στόμα, είναι καλό στο στομάχι». Τονίστηκε ότι οι πικρές ουσίες, συμβάλλουν αποφασιστικά στη συνολική διαδικασία της πέψης..

Οι κινήσεις του στομάχου και του εντέρου εντείνονται και επιταχύνεται η προώθηση της τροφής. Διεγείρουν την έκκριση χολής και παγκρέατος, βελτιώνουν την πέψη των λευκωμάτων, πρωτεϊνών και λιπών.

Μειώνεται η αίσθηση του φουσκώματος και εμποδίζονται οι διαδικασίες ζύμωσης και σήψης που συντελούνται στο έντερο. Μέσω της βελτίωσης απορρόφησης της βιταμίνης Β12, οι πικρές ουσίες υποστηρίζουν την παραγωγή αίματος, προάγουν την απορρόφηση των λιποδιαλυτών στοιχείων, όπως και του σιδήρου. Οι πικρές ουσίες υποστηρίζουν και τη δημιουργία βάσεων (αλκαλικό υψηλό ΡΗ) στον οργανισμό. Και δρουν μ΄αυτό τον τρόπο ενάντια στην υπεροξείδωση του αίματος. Σε περίπτωση συστηματικής λήψης των πικρών ουσιών, 1) δυναμώνει το συκώτι.

Το συκώτι θέλει πικρά για να λειτουργήσει. Η χολή που παράγεται στο συκώτι είναι πικρή. Πως λοιπόν θα έχουμε παραγωγή πρώτης ποιότητας χολής, να διαλύει τα λίπη, αν δεν τρώμε πικρά;

Τροφοδοτώντας με ζάχαρη το συκώτι δεν παράγουμε πικρή χολή. 2) Βελτιώνεται ο μεταβολισμός και με τον τρόπο αυτό μειώνεται και η χοληστερίνη. Με τα πικρά μειώνονται και οι τιμές του σακχάρου. Ο καθένας το καταλαβαίνει. Το σάκχαρο προέρχεται από την κατάχρηση υδατανθράκων, όχι από την κατάχρηση πικρών ουσιών και η θεραπεία γίνεται με τα αντίθετα, έλεγε ο Ιπποκράτης. Πικρές ουσίες, όπως η Clucosonalat Sinigrin, είναι αντικαρκινικές. Πως δρουν οι πικρές ουσίες;

Η περίπτωση του βερίκοκου. Το κέντρο για τον καρκίνο είναι το συκώτι.

Να το διατυπώσω διαφορετικά.

Το συκώτι είναι για τον καρκίνο , ότι η καρδιά για το κυκλοφορικό. Το συκώτι είναι το κέντρο.

Δυνατό συκώτι διώχνει τον καρκίνο.

Ζαχαροποιημένο και σοκολατοποιημένο συκώτι ίσον καρκίνος. Η άμυνα και ο τερματοφύλακας του οργανισμού εναντίον του καρκίνου βρίσκονται στο συκώτι και το συκώτι θέλει πικρά για να λειτουργήσει σωστά, να αποθηκεύσει τις βιταμίνες. Γιατί δεν παρουσιάζεται καρκίνος στο λεπτό έντερο;

Ρωτήστε κάποιο γιατρό. Πολλοί δεν γνωρίζουν. Άλλοι απαντούν το ΡΗ, η μεγάλη ποσότητα γ – σφαιρίνης ( επηρεάζεται από το σελήνιο), ή λόγω της ταχείας διέλευσης… Η απάντηση βρίσκεται στο γεγονός, ότι – σύμφωνα με τη φυσιολογία- στο λεπτό έντερο χύνονται οι εκκρίσεις της χολής και του παγκρέατος που κάνουν αλκαλικό το ΡΗ του λεπτού εντέρου. Τα παγκρεατικά ένζυμα (θρυψίνη, χυμοθρυψίνη) και η χολή, είναι βασικής σημασίας για το περίεργο γεγονός, ότι στο λεπτό έντερο δεν εμφανίζεται σχεδόν ποτέ καρκίνος. Ο συνδυασμός και των δύο. Γιατί και στο πάγκρεας και στο χοληδόχο πόρο εμφανίζεται καρκίνος; Να θέσω διαφορετικά το ερώτημα. Αν είναι το ΡΗ ή η γ-σφαιρίνη η αιτία που το καρκίνου του λεπτού εντέρου είναι πρακτικά 0, γιατί δεν αυξάνουμε τις γ – σφαιρίνες ή δεν διορθώνουμε το ΡΗ του οργανισμού σε αλκαλικό; Ας θυμηθούμε τον Otto Warburg: 1) μεγάλη κατανάλωση γλυκόζης (γαλακτικό οξύ), 2) έλλειψη οξυγόνου, 3) χαμηλό (όξινο) ΡΗ. Η τριάδα των χαρακτηριστικών των καρκινικών κυττάρων. Πράγματι στο λεπτό έντερο υπάρχει αλκαλικό ΡΗ. Τα ένζυμα είναι πολύ ευαίσθητα. Η θερμοκρασία καταστρέφει τα εντελώς . Για να έχουμε λοιπόν πολλά ένζυμα, πρέπει να καταναλώνουμε ωμές τροφές. Έτσι θα ανεβάζουμε το επίπεδο των πεπτικών ενζύμων του εντέρου και θα έχουμε περισσότερα παγκρεατικά ένζυμα.
Κανόνας 2ος: Τουλάχιστον το 50% των τροφών ενός καρκινοπαθή πρέπει να είναι ωμές, για άριστη λειτουργία των παγκρεατικών ενζύμων.

Πώς το κουκούτσι του βερίκοκου σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα;

Η Β17 που περιέχεται στο κουκούτσι του βερίκοκου, στα πικραμύγδαλα και τα αμύγδαλα,

αποτελείται από δύο σάκχαρα (γλυκόζη) ένα βενζελδαύδη και ένα κυάνιο συνδεδεμένα μεταξύ τους. Όπως ο καθένας γνωρίζει, το κυάνιο είναι υψηλά τοξικό και σε μεγάλες ποσότητες θανατηφόρο. Όμως σ΄αυτή τη φυσική του μορφή είναι χημικά αδρανές. Υπάρχει μία ουσία, που μπορεί να ξεκλειδώσει το μόριο της βιταμίνης Β17 και να απελευθερώσει το κυάνιο του βερίκοκου. Η ουσία αυτή είναι το ένζυμο beta glucosidase (βήτα γλυκοσιδάση), που το καλούμε, το ένζυμο που ξεκλειδώνει. Όταν η βιταμίνη Β17, έρχεται σε επαφή μ΄ αυτό το ένζυμο, όχι μόνο απελευθερώνεται το κυάνιο, αλλά και η βενζελδαϊδη, η οποία είναι πολύ τοξική από μόνη της. Αυτές οι δύο ουσίες μαζί έχουν δηλητηριώδη ισχύ 100 φορές περισσότερο απ΄όσο κάθε μια χωριστά. Αυτό καλείται συνεργατικό αποτέλεσμα. Ευτυχώς, το ένζυμο αυτό δεν βρίσκεται οπουδήποτε στον οργανισμό μας σε επικίνδυνο βαθμό, εκτός από τα καρκινικά κύτταρα. Κάποτε δε 100 φορές περισσότερο απ΄ ότι στα περιβάλλοντα υγιή κύτταρα. Αποτέλεσμα: Το δηλητήριο που απελευθερώνεται από το κουκούτσι του βερίκοκου και του αμύγδαλου στοχεύει στα καρκινικά κύτταρα και μόνο και τα σκοτώνει.
Υπάρχει επίσης ένα άλλο ένζυμο, που καλείται ροδανάση. Το ονομάζουνε προστατευτικό ένζυμο, για την ικανότητά του να προστατεύει και να ουδετεροποιεί το κυάνιο μετατρέποντάς το σε υποπροϊόντα ωφέλιμα για την υγεία. Αυτό το ένζυμο απαντάται σε μεγάλες ποσότητες σε κάθε σημείο του οργανισμού μας, εκτός από τα καρκινικά κύτταρα, τα οποία δεν προστατεύονται.:

Με λίγα λόγια η ροδανάση προστατεύει τους ιστούς από το κυάνιο ενώ δεν υπάρχει στα καρκινικά κύτταρα. Β γλυκοσιδάση απελευθερώνει το κυάνιο που σκοτώνει τον καρκίνο. Βρίσκεται στα καρκινικά κύτταρα, δεν βρίσκεται στα υγιή. Προσοχή εδώ. Ένα παράδειγμα από την ιστορία. Οι επιστήμονες γνωρίζουν πως το αντίδοτο στη δηλητηρίαση από κυάνιο, είναι η ζάχαρη. Αναφέρεται στην ιστορική απόπειρα δολοφονίας με κυανιούχο κάλιο κατά του Ρασπούτιν, μισητό πρόσωπο στην προεπαναστατική Ρωσία. Μολονότι ο Ρασπούτιν δηλητηριάστηκε με κυάνιο, δεν έπαθε τίποτα, διότι το κυανιούχο κάλιο είχε τοποθετηθεί μέσα σε γλυκά και σε κρασί. Αν και η δόση ήταν μεγάλη παρουσίασε ελάχιστα συμπτώματα δευτερεύοντα της δηλητηρίασης, όπως λόξυγκα, σιελόρροια κ. λ. π. Η ζάχαρη είχε εξουδετερώσει τη δράση του πολύ δραστικού δηλητηρίου. Τη λεπτομέρεια αυτή δεν τη γνώριζαν οι επίδοξοι δολοφόνοι. Ας φανταστούμε λοιπόν σήμερα έναν καρκινοπαθή που έχει καταναλώσει μεγάλες ποσότητες γλυκών, αναψυκτικών, ποτών, πατάτας, ή που η διατροφή του περιλαμβάνει κυρίως υδατάνθρακες, αν είναι δυνατόν να πάθει κάτι με λίγα κουκούτσια από βερίκοκα, όπως τα παπαγαλάκια των ΜΜΕ είπαν, ακολουθώντας τα κελεύσματα των κυρίων τους στο Memorial. Όπως δεν έπαθαν οι Χούντζας, όπως λέει η παράδοσή μας με το μυλωνά, όπως επιστημονικά το ανέλυσε ο Krebs με τη ροδανάση και τη Β γλυκοσιδάση, τα κουκούτσια από βερίκοκα είναι απολύτως ασφαλή. Αρχίζουμε σε περιπτώσεις διαγνωσμένου καρκίνου με 5 την ημέρα, την πρώτη βδομάδα., με 10 τη δεύτερη και χωρίς περιορισμό στη συνέχεια. Η όρεξη, η πέψη, ο μεταβολισμός, θα βελτιωθούν. Τα βερίκοκα είναι φρούτα εποχής και τα προμηθευόσαστε από το μανάβη της γειτονιάς. Από αυτό το αντικαρκινικό φάρμακο όχι μόνο δεν κερδίζουν οι φαρμακευτικές εταιρίες, αντίθετα ζημιώνουν.

Κλείστε τα αυτιά σας στα παπαγαλάκια των φαρμακευτικών εταιριών.

Τρώτε άφοβα κάθε μέρα από Λίγα κουκούτσια βερίκοκου και αμύγδαλα.

Πίνετε χυμό σιταρόχορτου που είναι πλούσιο σε αμυγδαλίνη.

Κανόνας 3ος: Τα καρκινικά κύτταρα έχουν όξινο (χαμηλό ΡΗ). Το ΡΗ το ισορροπεί το ασβέστιο η βιταμίνη D, το μαγνήσιο, το κάλιο, το βόριο. Το λεμόνι, βοηθά στην απορρόφηση του ασβεστίου. Καταναλώνετε πολύ λεμόνι κάθε μέρα, όπως συστήνει η αντικαρκινική δίαιτα Μοερμαν στην Ολλανδία. Τρώτε χέλια (τεράστια πηγή βιταμίνης Δ 5000 ΙΘ (μονάδες) στα 100 γραμ. . Φρούτα , ειδικά σταφύλι (τεράστια πηγή καλίου). Λαχανικά (μπρόκολο, λάχανο, μωβ – άσπρο) καρότα, λαχανίδες ( τεράστια πηγή αφομοιώσιμου ασβεστίου), βλίτα (επίσης τεράστια πηγή ασβεστίου, βορίου), μαϊντανό (ειδικά για καρκίνο του πνεύμονα, ρόκα (ειδικά για καρκίνο των νεφρών), ραδίκια (με το ζουμί τους).

Κανόνας 4ος: Η υποξία (χαμηλό οξυγόνο), είναι χαρακτηριστικό της καρκινογένεσης. H χλωροφύλλη δίνει το οξυγόνο στα φυτά. Σύμφωνα με το μεγάλο γιατρό Max Gerson (7) που θεράπευσε τον νομπελίστα Αλμπερτ Σβάϊτσερ και αποδεδειγμένα 50 καρκινοπαθείς σύμφωνα με τις ακτινογραφίες τους πριν και μετά τη θεραπεία.

Οι πράσινοι χυμοί, τουλάχιστον 5 την ημέρα, δίνουν το απαιτούμενο οξυγόνο και υγεία στα κύτταρα.

Έχουμε έτσι απόπτωση (θάνατο, κυτταρική αυτοκτονία) των καρκινικών κυττάρων. Οι χυμοί της τσουκνίδας, φύλλων ελιάς, σέλινου, μαϊντανού και καρότου παίζουν σημαντικό ρόλο.

Ο Gerson μάλιστα, χρησιμοποιούσε ειδικό, αποχυμωτή, για τη διατήρηση όλων των θρεπτικών συστατικών. Όταν παρουσίασε τις ανίατες περιπτώσεις στο Κογκρέσο με όλα τα αποδεικτικά στοιχεία που τις συνόδευαν (εξετάσεις, ακτινογραφίες κ.λ.π.). Αντί να τον συγχαρούν, άρχισε ένα ανελέητο κυνηγητό εναντίον του. Έτσι δρουν οι φαρμακευτικές εταιρίες. Καταδιώκουν την αλήθεια. Τα ίδια έγιναν και στη Γαλλία με τον Μπελανσονί, γιατρό του προέδρου Μιτεράν κ. λ. π.

Κανόνας 5ος: Τρώτε άφθονο σκόρδο και κρεμμύδι μέχρι «σκασμού».

Σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα.

Γιατί τεράστιες ποσότητες; Υπάρχουν πολλοί σκουπιδιάρηδες στον οργανισμό μας που τον καθαρίζουν από τις τοξίνες και τα δηλητήρια. Το γκλοκουρονικό οξύ, είναι ένα απ΄ αυτά. Έχετε ακούσει κάτι για την εξέταση Β-γλυκουρονιδάση; Ρωτείστε το γιατρό σας. Στα βιβλία της καρδιολογίας αναφέρεται ως εξέταση στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό και πως συναντάται υψηλή σε σε αδενοκαρκινώματα, λεμφώματα, καρκινώματα από πλακώδη κύτταρα κ.λ.π. Τι κάνει η γλυκουρονιδάση; Καταστέλλει τη σύζευξη μεταξύ τοξίνης και του σκουπιδιάρη γλυκουρινικού οξέως με αποτέλεσμα οι τοξίνες να παραμένουν στον οργανισμό. Όσο περισσότερο σκόρδο και κρεμμύδι καταναλώνουμε, τόσο περισσότερο καταστέλλεται η δράση της β-γλυκουρουνιδάσης και αποβάλλονται οι τοξίνες από τον οργανισμό.

Το ασβέστιο παίζει επίσης σημαντικότατο ρόλο στη μείωση της δραστηριότητας της β-γλυκουρονιδάσης. Από την άλλη μεριά το γλυκουρονικό οξύ χρειάζεται μήλα μπρόκολα, ραπάνια, λάχανο (ειδικά μωβ), χαμομήλι. Επίσης τα κρεμμύδια μειώνουν σημαντικά τη γλυκόζη, όσο και την απάντηση της ινσουλίνης στη γλυκόζη. Το γλυκουρανικό οξύ συζευγνύεται με τη χολερυθρίνη από το ένζυμο UDT GT και απεκκρίνεται στη χολή. Έχουμε καλύτερη λειτουργία της χολής και του συκωτιού. Ο γιατρός Χαβάκης έγραφε πως στην Τρανσυλβανία, όπου οι κάτοικοι που στη διατροφή τους έχουν μεγάλη θέση τα κρεμμύδια, ο καρκίνος είναι σχεδόν άγνωστος. Επειδή η δράση των κρεμμυδιών στο σάκχαρο είναι γνωστή και στην ιατρική (βλέπε Βιοϊατρική, Κλινική Χημεία Ευάγγελος Σπανός, τόμος Α, σελ. 9).

Είναι αδιανόητο, οι καρκινοπαθείς και οι διαβητικοί να μην τρώνε πολλά κρεμμύδια. Ειδικά αν οι διαβητικοί τρώνε αρκετά φρέσκα κρεμμύδια, πέφτει ο δείκτης του σακχάρου.

Επίσης αν κάθε πρωί στύβουν ξερά κρεμμύδια και πίνουν μισό φλιτζάνι πέφτουν αισθητά η χοληστερίνη και το σάκχαρο. Ο δεύτερος ρόλος του κρεμμυδιού είναι ότι παρεμβαίνει στην τυροσίνη κινάση. Το κρεμμύδι, το μήλο και το γκρέιπφρουτ, περιέχουν κουερσετίνη, ένα βιοφλανοειδές. Η κουερσετίνη είναι σημαντικότατη, γιατί σταματά τη δράση μιας κατηγορίας ενζύμων που λέγονται κινάσες της τυροσίνης. Tα ένζυμα αυτά βρίσκονται στην κυτταρική μεμβράνη και στο εσωτερικό της και όταν ενεργοποιούνται εντέλουν τα καρκινικά κύτταρα να διασπαστούν και έτσι προκαλούνται οι μεταστάσεις. Για να μην δίδονται εντολές διαίρεσης του κυττάρου και έτσι να αποτρέπονται οι μεταστάσεις, το μήνυμα είναι: τρώτε άφθονα κρεμμύδια. Υπάρχουν φάρμακα για την αναστολή δράσης της τυροσίνης κινάσης (Τυροφωστίνες). Ο στόχος των φαρμακευτικών εταιριών είναι σαφής: Θαυμάζουμε το Gleenvec ή τις τυροφωστίνες. Θαυματουργό το Gleenvec, καταπληκτική η επιστήμη! Μπράβο! Εμείς κερδίζουμε και οι καρκινοπαθείς είναι ευχαριστημένοι.! Κουβέντα όμως για το κρεμμύδι, που είναι το φυσικό Gleenvec. Πείτε μου!

Είχε άδικο ο Ιπποκράτης , όταν έγραφε: «Πιστεύω, ότι για να ασκήσει αποτελεσματικά το επάγγελμά του ένας γιατρός, είναι ανάγκη να γνωρίζει και μάλιστα να προσπαθήσει σκληρά να μάθει, όλα τα περί φύσης, δηλαδή ποιά επίδραση ασκούν στον άνθρωπο, ή τροφή, το ποτό και οι διάφορες συνήθειες σε κάθε άτομο ξεχωριστά. Δεν αρκεί να νομίζει απλά, ότι το τυρί είναι κακή τροφή, επειδή προκαλεί πόνο σε όποιον καταναλώνει μεγάλες ποσότητες. Πρέπει να μάθει, τι πόνο προκαλεί, για ποια αιτία και για ποιο , από όσα υπάρχουν μέσα στο σώμα είναι ακατάλληλο. Γιατί υπάρχουν πολλές άλλες τροφές και ποτά που είναι από τη φύση τους βλαβερά και επιδρούν στον άνθρωπο με ποικίλους τρόπους. Κάποιοι μπορούν να φάνε μεγάλες ποσότητες τυρί, χωρίς να τους πειράξει καθόλου. Αντίθετα τονώνει θαυμάσια όσους ωφελεί. Άλλοι όμως το αφομοιώνουν δύσκολα. Οι οργανισμοί είναι διαφορετικοί. Η γνώση αυτών θα θεράπευε τον άνθρωπο από τις αρρώστιες». Το ερώτημα παραμένει. Έχουν σήμερα γνώσεις οι γιατροί για τη θεραπευτική αξία των τροφών; Τι διδάσκονται για τη θεραπευτική τους δύναμη; Έχει άδικο ο Ιπποκράτης;

Κανόνας 6ος: Περιορίστε την Αποκρβοξυλάση της ορνιθίνης (ODC). Η Αποκαρβοξυλάση της ορνιθίνης είναι το ένζυμο κλειδί στη σύνθεση των πολυαμινών και παίζει σημαντικό ρόλο στη διαίρεση και ανάπτυξη του κυττάρου. Επανερχόμαστε στο μεγάλο ρόλο του συκωτιού.
Η εξίσωση, συκώτι = καρκίνος και καρκίνος = συκώτι, παίζει και εδώ το ρόλο της. Η αποκαρβοξυλάση της ορνιθίνης, είναι ηπατικό ένζυμο. Αν το σταματήσουμε, σταματούμε και την ανάπτυξη των όγκων.

Η αποκαρβοξυλάση της ορνιθίνης κάνει πολύ παρέα με την ινσουλίνη. Είναι στενές, πολύ στενές φιλενάδες. Επηρεάζοντας τις πολυαμίνες, προκαλούν αύξηση των όγκων, μεταστάσεις, αύξηση του βάρους. Επίσης ο συνδυασμός ινσουλίνης με σωματομεδίνες (IGF1 και IGF 2) είναι θανατηφόρος. Οι σωματομεδίνες (IGF1 και IGF 2) μοιάζουν με την προϊσουλίνη και παίζουν σημαντικότατο ρόλο στη ρύθμιση του πολλαπλασιασμού και της λειτουργίας των κυττάρων. ΣΕ υπογλυκαιμία, σχετιζόμενη με όγκο η ( IGF1) είναι υψηλή. Ο όγκος έχει καταναλώσει, όλο το σάκχαρο και ζητάει και άλλο. Γι ΄αυτό  έχουμε υπογλυκαιμία. Η IGF1, είναι ο κύριος παράγοντας για τη διέγερση των λιποκυττάρων, επιτάχυνση της ανάπτυξης των όγκων και πρόκλησης φλεγμονών. Η ινσουλίνη συνοδεύεται από την IGF1, που διεγείρει την κυτταρική ανάπτυξη. Μεγάλη αύξηση της ινσουλίνης και των σωματομεδινών, διεγείρουν την αύξηση των καρκινικών κυττάρων, αλλά και την ικανότητά τους να κάνουν μεταστάσεις (8). Μεγάλη κατανάλωση ζάχαρης, συνδέεται με αύξηση της ινσουλίνης με την παρέα της IGF σε μια προσπάθεια του οργανισμού να ρίξει το σάκχαρο.Τη σκυτάλη μετά την ινσουλίνη, παίρνουν οι σωματομεδίνες και αποκαρβοξυλάση της οπνιθίνης. Αποτέλεσμα: Μεταστάσεις, αυξήσεις των όγκων.

Ας δούμε μερικές έρευνες. Η S. Hankinson της ιατρικής σχολής του Χάρβαρντ, απέδειξε, ότι από μια ομάδα γυναικών, ηλικίας κάτω των πενήντα, εκείνες με το υψηλότερο IGF, είχαν εφτά φορές περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν καρκίνο του μαστού( ομάδες ερευνητών από το Xάβαρντ, το Mac Gill κ.λ.π. έδειξαν το ίδιο αποτέλεσμα στον καρκίνο του προστάτη με 9 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα στους άνδρες που είχαν ψηλές σωματομεδίνες (10). Άλλες μελέτες έχουν δείξει [παρόμοια αποτελέσματα στον καρκίνο του παγκρέατος, του παχέος εντέρου, των ωοθηκών κ.λ.π.

Πως μειώνουμε την ινσουλίνη και τις φίλες της τις σωματομεδίνες; Κόβοντας με το μαχαίρι στους καρκινοπαθείς γλυκά, πατάτες, ψωμιά και γενικά τις επεξεργασμένες τροφές. Η εξέταση ινσουλίνης και σωματομεδινών (IGF1 και IGF2) είναι απαραίτητες. Έρευνες έχουν δείξει, ότι η πλήρης αποχή από τροφές πλούσιες σε υδατάνθρακες μειώνει θεαματικά τα επίπεδα ινσουλίνης και IGF.

Για την αναστολή της ODC (αποκαρβοξυλάση της ορνιθίνης), το σκόρδο, το τσάι, το ρόδι ο χυμός από φύλα ελιάς, τα καρύδια, τα κρεμμύδια, τα κεράσια και όλα τα πικρά παίζουν σημαντικότατο ρόλο.

Όταν πέσουν η ινσουλίνη και οι σωματομεδίνες, ο οργανισμός αποβάλλει τα σάκχαρα. Το σώμα – ζαχαροπλαστείο, διώχνει τον καρκίνο πετώντας τα στοιχεία που τον θρέφουν.

www.afipnisi.org/2011

 

Μαρία Ανδρεάδου στις 23 Οκτωβρίου 2011

Σε μαρασμό φαίνεται να οδηγούνται τα «στεγνά» θεραπευτικά προγράμματα.  Η A.V. συνομιλεί με τη διευθυντή ψυχίατρο, επιστημονικά υπεύθυνη και επικεφαλής της μονάδας απεξάρτησης 18 ΑΝΩ.

 

Οικονομική κρίση. Περικοπές στον προϋπολογισμό, εργασιακή εφεδρεία. Συγχωνεύσεις. Τι επιφυλάσσει το μέλλον για τη μοναδική μονάδα απεξάρτησης στην Αθήνα; Το μέλλον της θεραπείας απεξάρτησης και της πρόληψης θα εξαρτηθεί από το πώς θα αντιδράσουμε απέναντι σε κάποιες καταστροφικές αποφάσεις. Αποφάσεις που οδηγούν σε περικοπή του προϋπολογισμού υπηρεσιών, όπως του ΚΕΘΕΑ, καταδεικνύουν ότι στόχος της πολιτείας είναι να υποβαθμιστούν και εντέλει να πάψουν να υπάρχουν δημόσια και δωρεάν προγράμματα απεξάρτησης. Είμαστε σε επαγρύπνηση. Εμείς στο «18 ΑΝΩ» ανήκουμε στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής και οι περικοπές εντάσσονται σ’ αυτές που αφορούν τον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Δεν ξέρουμε τι μας επιφυλάσσει το μέλλον. Βλέπουμε τα στεγνά θεραπευτικά προγράμματα να περικόπτονται. Ταυτόχρονα βλέπουμε το κράτος να προωθεί τα υποκατάστατα, εγκαθιστώντας σχετικές μονάδες στα γενικά νοσοκομεία.

Τι θα γίνει αν επικρατήσουν τα υποκατάστατα;
Έτσι στραγγαλίζουμε μια κοινωνία στο όνομα της κατάργησης της λίστας. Όταν έχεις ένα πρόβλημα που συνεχώς πολλαπλασιάζεται, χωρίς να δίνονται ριζικές λύσεις, οι εξαρτημένοι θα παραμείνουν χορηγούμενοι σε λίστες έως ότου πεθάνουν. Δηλαδή, πόσες λίστες θα κάνει το κράτος για να καλύψει τις ανάγκες; Τη στιγμή, μάλιστα, που δημιουργεί νέες ανάγκες στρέφοντας τους ανθρώπους στα υποκατάστατα.

Στον ΟΚΑΝΑ έχουν την πολιτική της φαρμακευτικής αντιμετώπισης με τη χορήγηση υποκατάστατων ναρκωτικών ουσιών. Είστε σε κόντρα; Αυτή η αντίληψη είναι λανθασμένη. Πλέον έχουμε ένα εθνικό συντονιστικό όργανο στο οποίο συμμετέχουν εργαζόμενοι από διάφορα προγράμματα. Μπορεί στον ΟΚΑΝΑ να επιλέγουν τη συντήρηση-εξάρτηση, αλλά παρόλα αυτά είμαστε δίπλα-δίπλα και δίνουμε τη μάχη. Πρέπει να υπάρχουν πολλών ειδών προγράμματα για να μπορεί ο εξαρτημένος να επιλέγει. Πρέπει τα προγράμματα να είναι δωρεάν. Όταν ο εξαρτημένος δεν έχει επιλογές, θα στραφεί στο υποκατάστατο. Δηλαδή, στην εύκολη λύση.

Το γενικότερο κλίμα ευνοεί το πρόγραμμα των υποκατάστατων ή τα «στεγνά»;
Εάν μιλήσεις μ’ οποιοδήποτε απεξαρτημένο παιδί της επανένταξης θα εκφράσει την απόλυτη αντίθεσή του στα υποκατάστατα. Η μεθαδόνη δεν είναι απλή ουσία. Είναι επικίνδυνη. Η χορήγηση της μεθαδόνης συντηρεί την εξάρτηση, την εξαθλίωση. Η απεξάρτηση είναι μια υπόθεση που αφορά τον τρόπο ζωής του ανθρώπου. Για να έχει νόημα η ζωή, θα πρέπει ο εξαρτημένος να αισθάνεται απελευθερωμένος. Αν αυτή η διαδικασία περάσει στα χέρια επιχειρηματιών που έχουν ως στόχο το κέρδος, η απεξάρτηση χάνει το νόημά της. Η απεξάρτηση δεν είναι κερδοφόρα. Τα υποκατάστατα είναι. Δεν πρέπει να μπει η εμπορευματοποίηση στο χώρο της υγείας. Διαφορετικά τα στεγνά προγράμματα είτε θα πάψουν να υπάρχουν είτε θα είναι πανάκριβα.

Η ευρωπαϊκή εμπειρία τι μας λέει;
Τις τελευταίες δεκαετίες η ευρωπαϊκή πολιτική έχει στραφεί στην επιλογή των υποκατάστατων. Προωθούνται σε τέτοιο σημείο, μ’ αποτέλεσμα τα στεγνά προγράμματα είτε να κλείνουν είτε να συνυπάρχουν με τα υποκατάστατα για να διατηρηθούν. Κάτι απαράδεκτο από επιστημονική άποψη.

Υπάρχουν χρήματα για ουσίες; Αυτή την εποχή τα ναρκωτικά στην πιάτσα είναι πάμφθηνα. Μπορείς να δώσεις 2 ευρώ και να πάρεις ηρωίνη. Άλλες εποχές έβρισκες κοκαΐνη με δύο και τρία ευρώ. Ανάλογα τι συμφέρει τους εμπόρους να προωθήσουν. Και εννοείται ότι μιλάμε πάντα για νοθευμένη ηρωίνη.

Όλο το κέντρο μια πιάτσα… Πιστεύω ότι καλλιεργείται σκόπιμα. Βάζει το χέρι της και η αστυνομία. Τους πάει όπου θέλει. Αυτό που συμβαίνει είναι καταστροφικό. Από τη μια αναπτύσσονται μέσα στην οικονομική και κοινωνική κρίση όλες οι προϋποθέσεις για να στραφούν οι νέοι προς τις εξαρτήσεις και απ’ την άλλη γίνονται όλοι αναπαραγωγείς της εξάρτησης. Κάποτε, στους Ολυμπιακούς Αγώνες, ήθελαν να τους κρύψουν κάτω από το χαλί, να τους στείλουν στο Δαφνί. Κάποιοι είχαν προτείνει να τους πάμε στα νησιά. Η επιδίωξη είναι να φύγουν από το ιστορικό κέντρο. Έτσι η περιοχή θα επανακτήσει την αξία της και οι πολίτες δεν θα συναναστρέφονται με ανθρώπους γ΄ κατηγορίας. Δεν είναι τυχαίο ότι συνδέουν την απομάκρυνση των τοξικομανών με αυτή των μεταναστών. Υπάρχει, όμως, κίνδυνος να βρεθούμε μπροστά σε μια νέα κατάσταση: οι τοξικομανείς να είναι και πάλι αποδιοπομπαίοι, αλλά αυτή τη φορά μέσα στα νοσοκομεία. Ήδη έχει αρχίσει να δυσανασχετεί το νοσηλευτικό προσωπικό. Μιλά για ελλείψεις σε προσωπικό και σε υποδομές. Επιπλέον, ας μην ξεχνάμε ότι ο εξαρτημένος είναι ένας άνθρωπος που και θα κλέψει, και θα ζητιανέψει, και θα προσπαθήσει να εξασφαλίσει τη δόση του με κάθε τρόπο. Είναι άλλο να υπάρχουν μονάδες φροντίδας κι άλλο απλά μονάδες χορήγησης μεθαδόνης. Οι τοξικομανείς θα καταντήσουν οι αποδιοπομπαίοι τράγοι της κρίσης του ΕΣΥ. Ένα κλίμα πιάτσας μέσα στο νοσοκομείο.

Αλλάζει κάτι στην πρόληψη-αντιμετώπιση του προβλήματος με το νέο νομοσχέδιο;
Το νομοσχέδιο επιχειρεί να αποκαταστήσει την έννοια «δικαίωμα στη θεραπεία». Ο απεξαρτημένος που έχει κάνει θεραπεία δεν πρέπει να οδηγείται στη φυλακή. Αυτό είναι το θετικό του νόμου. Στην πράξη, όμως, ακυρώνεται. Όταν υποβαθμίζεις το ρόλο μονάδων τύπου ΚΕΘΕΑ, δεν μπορείς να μιλάς για δικαίωμα στη θεραπεία. Ο τοξικομανής δεν έχει θέση στη φυλακή. Τελεία και παύλα. Το σύστημα καταστολής έχει αποτύχει. Είναι αναποτελεσματικό, πανάκριβο και διεφθαρμένο. Δεν καταφέρνουν ούτε τον πιο απλό στόχο, να κατασχέσουν το 10%. Κανείς ποτέ δεν θα δει τον έμπορο. Οι μεγάλες ποσότητες είναι αόρατες.

Πολλά άρθρα αναφέρονται στη χρήση, καλλιέργεια, διακίνηση ινδικής κάνναβης. Είναι τόσο επικίνδυνη που να χρήζει νέων νομοθετικών ρυθμίσεων; Μήπως βλέπουμε το δέντρο και χάνουμε το δάσος;
Το χασίσι κυκλοφορεί σε τέτοιο βαθμό, σα να είναι νόμιμο. Όμως, σε μια εποχή κρίσης, όταν η τάση του νέου είναι να ξεφύγει, το χασίς γίνεται ένα δεκανίκι της ζωής, κι αυτό το παιδί ωθείται στο να λειτουργεί εξαρτητικά και δεν αποκλείεται να ανοίξει ο δρόμος για να αναζητήσει κι άλλες ουσίες. Τίποτα δεν είναι απόλυτο. Το ότι πήρα χασίς δεν σημαίνει ότι θα πάρω ηρωίνη. Απλά σε μια κοινωνία που έχει πάρει αυτή τη στροφή, η νομιμοποίηση μιας ουσίας περνάει ένα κοινωνικό μήνυμα. Ότι αυτή η ουσία είναι ακίνδυνη και επομένως αυξάνει τη διάδοση. Η αύξηση της διάδοσης ανοίγει το δρόμο για τις εξαρτήσεις. Υπάρχουν έρευνες που αποδεικνύουν τη στενή σχέση του χασίς με την ψύχωση, υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Ξεκινάει νωρίς, καπνίζει πολύ, συστηματικά για μεγάλο διάστημα. Αυτό το βλέπουμε και στην κλινική πράξη. Ψυχώσεις που αυξάνονται στην εποχή μας έχουν να κάνουν με το χασίς, τις αμφεταμίνες, την κοκαΐνη και την ανάμειξη όλων αυτών. Σήμερα δεν έχει νόημα να λέμε η ηρωίνη κάνει αυτό, η κοκαΐνη κάνει εκείνο. Διότι τα παίρνουν όλα ανακατεμένα.

Από τη θεραπεία στην επανένταξη…
Για να πετύχει η επανένταξη πρέπει να σταματήσει αυτή η φιλολογία γύρω από τον τοξικομανή ως άρρωστο. Δεν είναι ασθενής με την ιατρική έννοια. Χρειάζεται συγκεκριμένη φροντίδα, χρειάζεται ίαση από την εξάρτηση. Η θεραπευτική είναι μια ιαματική διαδικασία. Δεν μιλάμε με τη στενή βιολογική έννοια του όρου. Θεραπεία δεν σημαίνει φάρμακα, αλλά φροντίδα και επιμέλεια του εαυτού.

Είναι οι χρήστες ειλικρινείς μαζί σας; Ξέρουν τι θέλουν όταν έρχονται στο 18ΑΝΩ για πρώτη φορά; Εξάρτηση και ψέμα είναι έννοιες συνώνυμες. Δεν υπάρχει ναρκομανής που να μη λέει ψέματα, που να μην είναι χειριστικός. Θέλει να σε χειριστεί με τέτοιον τρόπο, ώστε να αποσπάσει το αντίτιμο της δόσης του. Αυτός ο κύκλος ζωής ενδέχεται να σε οδηγήσει στο σημείο «δεν μπορώ άλλο». Δηλαδή, υπάρχουν τοξικομανείς που κάποια στιγμή θα πουν «δεν πάει άλλο, θα το κόψω». Όταν έρχονται στο ειδικό κέντρο είναι ως ένα βαθμό αποφασισμένοι να καθαρίσουν. Αλλά γι’ αυτούς η λέξη και η όλη διαδικασία της απεξάρτησης είναι κάτι πολύ θολό. Εδώ μπαίνουμε εμείς. Ο στόχος μας είναι να δυναμώσουμε το κίνητρο, να το ενισχύσουμε. Αυτός ο άνθρωπος ζει σε μια σύγχυση. Τη ίδια στιγμή που λέει το κόβω, την ίδια στιγμή πείθεται ότι δεν μπορεί να το κάνει. Εντωμεταξύ, τα κοινωνικά μηνύματα είναι αρνητικά. Τι του λέει η κοινωνία; «Μπορείς να ζεις μόνο με υποκατάστατα». Εμείς θα τους εμπνεύσουμε την ελπίδα, να δει στην πράξη ότι κόβεται.

Μπορεί η ψυχοθεραπεία να απαλύνει το σωματικό πόνο της στέρησης; Μετά τη δεύτερη, τρίτη συνάντηση έρχονται καθαροί. Τότε εμφανίζεται το στερητικό σύνδρομο. Πολλοί λένε ότι έχει την εικόνα μιας βαριάς γρίπης, άρα δεν είναι κάτι σπουδαίο. Εδώ και χρόνια προσπαθούμε να καθιερώσουμε τμήματα σωματικής αποτοξίνωσης στα γενικά νοσοκομεία. Λειτουργεί ένα σ’ ολόκληρη την Ελλάδα, στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης. Η σωματική αποτοξίνωση είναι μια υπόθεση δεκαπέντε ημερών. Τώρα αναγκαστικά τους στέλνουμε όλους εκεί, με αποτέλεσμα να είναι μεγάλη η αναμονή. Τι κάνουμε ως 18ΑΝΩ; Ο ψυχίατρος είναι απαραίτητος, τους δίνει τα κατάλληλα φάρμακα και όχι υποκατάστατα. Είναι φάρμακα για κάποια συμπτώματα της στέρησης, π.χ. την κατάθλιψη. Στην ίδια διαδικασία βάζουμε την οικογένεια. Ένας εξαρτημένος δεν πρέπει να πάρει φάρμακα στο χέρι του. Θα τα κάνει ουσίες. Θα πρέπει ένα μέλος της οικογένειας του να τον φροντίζει.

Μετά το στερητικό σύνδρομο; Νιώθει τη δύναμη να μπει σε μια ομάδα. Στις ομάδες εμψύχωσης μαθαίνει να λειτουργεί μαζί με άλλους. Στην πιάτσα δεν υπάρχουν ομάδες. Όπως λένε: «Είμαι εγώ και οι “άκρες” μου». Ομάδα σημαίνει δεσμοί, αλληλεγγύη, αλληλοβοήθεια. Ομάδα θα βρουν μόνο στην απεξάρτηση. Είναι ο χώρος για να εκφραστεί, να ζητήσει βοήθεια και να μοιραστεί αγωνίες και προβληματισμούς σ’ έναν πρώτο βαθμό. Όλα γίνονται αργά και σταδιακά. Η ουσία των στεγνών προγραμμάτων είναι η ομάδα. Αρχίζει να αποκτά εμπιστοσύνη σε ανθρώπους και να επικοινωνεί. Ας μην αγνοούμε ότι μιλάμε για ανθρώπους που το λεξιλόγιό τους περιοριζόταν στις 100 λέξεις, όλες γύρω από τα ναρκωτικά. Από την εμψύχωση περνάει στην ευαισθητοποίηση, που σημαίνει ότι μπαίνει σε ομάδα ψυχοθεραπείας και σταθεροποιεί την απόφασή του. Ξεκαθαρίζει το στόχο του: να μην έχει ανάγκη τα ναρκωτικά.

Βγαίνοντας έξω…
Χρειάζεται μια δουλειά, να μην υπάρχει η απειλή της φυλακής και ανθρώπους που ν’ αναγνωρίζουν την αξία του ως άνθρωπο. Να μην υπάρχει στίγμα. Βγαίνοντας, έχει σημασία να μπει στη διαδικασία να αντιμετωπίσει τις δυσκολίες. Να μην τρομάξει, αλλά ακόμα κι αν αυτό συμβεί να έρθει να μας μιλήσει. Ο απεξαρτημένος έχει τις δυνατότητες, αλλά η κοινωνία δεν δίνει τις ευκαιρίες. Όλες οι υποτροπές έχουν να κάνουν με τη ματαίωση της κοινωνίας. Η υποτροπή δεν είναι συνυφασμένη με τη φύση της εξάρτησης, αλλά με την έλλειψη ευκαιριών.

 

το άρθρο είναι απο την Athens Voice / τεύχος 365 / 19.10.11

Μαρία Ανδρεάδου στις 23 Οκτωβρίου 2011

Με μεγάλη επιτυχία συνεχίζεται και φέτος στη Στοά του Βιβλίου το “Ελέυθερο Πανεπιστήμιο “ .Μιά πρωτοβουλία που δίνει την ευκαιρία σε πλήθος ανθρώπων με αγάπη για τη γνώση και την ανέλιξη ,να παρακολουθήσουν δωρεάν μαθήματα και να διευρύνουν τις γνώσεις τους .

Για φέτος οι τομείς των μαθημάτων είναι οι εξής :

5  Μαθήματα Ιστορίας της Τέχνης

Ιταλική Αναγέννηση. Εισαγωγή

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Δευτέρα και
ώρα 19.30-21.00
)

από την κα Μαρίνα Λαμπράκη-Πλάκα

 

10 Μαθήματα Ελληνικής Μυθολογίας

Ο μυθικός κόσμος των αρχαίων Ελλήνων

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τρίτη και
ώρα 17.00-18.30
)

Βασίλης Λαμπρινουδάκης (Συντονιστής)
Ανδρέας Μαρκαντωνάτος, Μενέλαος Χριστόπουλος

 

5 Μαθήματα Ψυχολογίας

Μαθήματα ζωής μέσα από την ψυχολογία

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τετάρτη
και ώρα 17.00-18.30)

Φωτεινή Τσαλίκογλου

 

10 Μαθήματα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας

Η νεοελληνική ποίηση στην ιστορική της πορεία

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τετάρτη και
ώρα 19.30-21.00
)

Νάσος Βαγενάς

 

5  Μαθήματα για την Αρχιτεκτονική

Σύγχρονη Αρχιτεκτονική. Λειτουργικό περιεχόμενο, υλική υπόσταση, ένταξη στην πόλη

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τετάρτη και
ώρα 17.00-18.30)

Δημήτρης Ησαΐας, Τάσσης Παπαϊωάννου

 

10 Μαθήματα Ελληνικής Ιστορίας

Οι μεγάλες ώρες τού ’21

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Πέμπτη και ώρα
17.00-18.30. Το μάθημα τής Πέμπτης 17 Νοεμβρίου θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 19 Νοεμβρίου και ώρα 11.00-12.30)

Σαράντος Καργάκος

 

5  Μαθήματα για τις Ψηφιακές Τεχνολογίες και τις Εφαρμογές τους

Οι Νέες Τεχνολογίες στην επικοινωνία, στον πολιτισμό, στην αφήγηση και στο παιχνίδι

(Τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται κάθε Τρίτη και
ώρα 19.30-21.00)

Μιχάλης Μεϊμάρης (Συντονιστής)
Νίκος Αβούρης, Δημήτρης Γκούσκος

 

οι πληροφορίες έχουν παρθεί απο το site της Στοάς του Βιβλίου

Στοά του Βιβλίου

Πεσμαζόγλου 5 & Σταδίου,

Αρσάκειο Μέγαρο
Αθήνα
10564

Τηλέφωνα : 210 3253989  ,210 3244538

stoamanager@arsakeio.gr

 

Μαρία Ανδρεάδου στις 23 Οκτωβρίου 2011

Όλες οι γυναίκες γνωρίζουμε πόσο ακριβά είναι τα διάφορα είδη καλλωπισμού και περιποίησης προσώπου ,μαλλιών και σώματος, ,και πόσο μάλλον τώρα ,εν καιρώ κρίσης ,πόσο δύσκολο είναι να διαθέσουμε ποσά για μιά ανάγκη που μετατρέπεται σε …πολυτέλεια .Αυτό βέβαια δε σημαίνει πως θα αφήσουμε τον εαυτό μας απεριποίητο .Αντιθέτως ! Προσαρμοζόμαστε στις συνθήκες και βρίσκουμε άλλους τρόπους ,πιό οικονομικούς  για να φροντίσουμε τον εαυτό μας . “Κάντο μόνη σου ” λοιπόν !

Συνταγές για τη παρασκευή φυσικών-φυτικών καλλυντικών απο εμάς για εμάς με αγάπη !

Ενυδατική κρέμα προσώπου ( από iatronet.gr )

Θα χρειαστούμε:
Τον κρόκο 2 αυγών
50 γρ. λάδι αβοκάντο
Μισό κουταλάκι χυμό λεμονιού
Μισό κουταλάκι ξύδι μήλου

Προετοιμασία:
Χωρίζουμε τον κρόκο 2 αυγών και τον χτυπάμε στο μίξερ προσθέτοντας σταγόνα-σταγόνα 50 γρ. λάδι αβοκάντο και στη συνέχεια μισό κουταλάκι χυμό λεμονιού και μισό κουταλάκι ξύδι μήλου, όσα δηλαδή χρειάζεται το δέρμα, με πολύ εύκολο και γρήγορο τρόπο. Προσοχή όμως, γιατί κρατάει μόνο 2 έως 3 ημέρες.

 

Θαμπό και κουρασμένο δερμα ( από iatronet.gr )

Θα χρειαστείτε…

* Ένα πορτοκάλι

* Νερό

* Μερικά ροδοπέταλα

Η διαδικασία είναι εξαιρετικά απλή και σύντομη. Βράστε 2 φλιτζάνια νερό και στύψτε το πορτοκάλι. Χαμηλώστε τη φωτιά και ρίξτε το χυμό του πορτοκαλιού μέσα στο νερό. Προσθέστε λίγα ροδοπέταλα και μείνετε για 5-7 λεπτά πάνω από τον ατμό.

Όταν ολοκληρώσετε την διαδικασία, σκουπίστε απαλά το πρόσωπό σας με χαρτί κουζίνας και βάλτε την ενυδατική σας κρέμα ημέρας.

Θα χρειαστείτε λιγότερο από 10λεπτά για να δώσετε στη θολή σας επιδερμίδα μια αναζωογονημένη, υγιή και σφριγηλή όψη!

 

Μάσκα κατά της ξηρότητας ( απο iatronet.gr )

Θα χρειαστεί μόνο:

Να ανακατέψετε καλά μια κουταλιά της σούπας από κάθε συστατικό σε ένα φλιτζάνι του τσαγιού. Απλώστε τη μάσκα με ένα φαρδύ πινέλο, ειδικό για τέτοιες περιπτώσεις και αφήστε τη να δράσει για 20- 30 λεπτά.

Μην ξεχνάτε:

* Να μη μιλάτε κατά τη διάρκεια της μάσκας
* Να ξεβγάζετε πάντα με χλιαρό νερό και στη συνέχεια με κρύο
* Η πετσέτα που θα σκουπίσετε το πρόσωπο σας να είναι απαλή και καθαρή
* Να βάζετε πάντα ενυδατική
* Να επαναλαμβάνεται τη μάσκα μια φορά την εβδομάδα

 

Ενυδατική μάσκα προσώπου ( από iatronet.gr )

Θα χρειαστούμε:
1 μεγάλη κουταλιά γιαουρτιού
1 κρόκο αυγού
1 ½ μεγάλη κουταλιά μέλι
1 κουταλιά μαγιονέζα

Προετοιμασία:
Η ιδανική συνταγή για ισχυρή ενυδάτωση κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Ανακατεύουμε 1 κουταλιά γιαουρτιού, 1 κρόκο αυγού, 1 ½ κουταλιά μέλι και 1 κουταλιά μαγιονέζα. Απλώνουμε σε καθαρό στεγνό δέρμα για 15-20 λεπτά και ξεπλένουμε με χλιαρό νερό.

 

Τονωτική μάσκα για όλους τους τύπους δέρματος
Υλικά:
1 ασπράδι αβγού
1 κουταλιά ανθόγαλο (κρέμα γάλακτος)
Παρασκευή: χτυπάμε το ασπράδι του αβγού να γίνει μαρέγκα, προσθέτουμε την κρέμα γάλακτος και απλώνουμε τη μάσκα για 20′.
Χρήση: αυτή η μάσκα τονώνει και φρεσκάρει το κουρασμένο πρόσωπο και είναι ανεκτή για όλους τους τύπους δέρματος.

(Συγγραφείς συνταγής : Ι.Κρυστάλλη-Ελ.Καταλακίδου / από το in.gr )

 

Τονωτική λοσιόν με λεμόνι

Θα χρειαστείτε: 1/2 φλιτζάνι φρέσκο χυμό λεμονιού, το ξύσμα ενός λεμονιού, 1 φλιτζάνι αποσταγμένο νερό, 2/3 φλιτζάνι αμαμέλιδα.

Αναμείξτε τα υλικά σε ένα καθαρό γυάλινο μπουκάλι με αεροστεγές πώμα. Ανακινήστε καλά πριν από κάθε χρήση. Φυλάξτε τη λοσιόν στο ψυγείο μέχρι ένα μήνα.

 

Κρέμα χεριών για τις κρύες μέρες

Υλικά: 1 φλιτζάνι τριμμένο μελισσοκέρι, 1/2 φλιτζάνι έλαιο jojoba, 2 κουταλιές της σούπας τζελ αλόης, 2 κουταλιές της σούπας έλαιο βιταμίνης Ε, 1/2 φλιτζάνι αμυγδαλέλαιο, 9 σταγόνες αιθέριο έλαιο μέντας, 9 σταγόνες αιθέριο έλαιο πορτοκαλιού.

Αναμείξτε το μελισσοκέρι, το έλαιο jojoba, και το τζελ αλόης σε μπεν μαρί και αφήστε περίπου 3 λεπτά ώσπου να λιώσουν. Βγάλτε το μείγμα από τη φωτιά και χτυπήστε το μέχρι να κρυώσει, προσθέτοντας το αμυγδαλέλαιο, το έλαιο βιταμίνης Ε και τα αιθέρια έλαια ώσπου να αρχίσει να πήζει. Φυλάξτε το μείγμα σε ένα γυάλινο δοχείο με αεροστεγές καπάκι και φυλάξτε μέχρι 2 ημέρες σε δροσερό μέρος. Απλώστε την κρέμα στα χέρια σας για να τα προστατέψετε από το κρύο ή αν είναι σκασμένο το δέρμα .

Προσοχή !

μια φορά το μήνα τουλάχιστον ( και σύμφωνα με τις ανάγκες του δέρματός μας ) ,καλό είναι να γίνεται ένας βαθύς καθαρισμός ,το λεγόμενο Ατμόλουτρο .Η διαδικασία είναι πολύ απλή :

Σε μια κατσαρολίτσα βάζουμε νερό και αν θέλουμε κόβουμε φέτες λεμονιού που τις τοποθετούμε στη κατσαρόλα.Αφού βράσει το νερό :

1. Μαζεύουμε τα μαλλιά σκεπάζουμε το κεφάλι με μια πετσέτα και βάζουμε το πρόσωπό μας για 5′ πάνω από τον ατμό.
2. Στη συνέχεια βγάζουμε το σμήγμα από τους πόρους με ένα χαρτομάνδηλο (ποτέ με γυμνά δάχτυλα).
3. Χρησιμοποιούμε λοσιόν για να κλείσουν οι πόροι
4. και τέλος τοποθετούμε τη μάσκα στο πρόσωπο και τον λαιμό και την αφήνουμε για 15-20′.
5. Ξεπλένουμε με χλιαρό νερό και εάν μας τραβάει απλώνουμε μία κρέμα ημέρας.

**δεν “σπάμε” ποτέ σπυράκια μόνη μας .Υπάρχει κίνδυνος μόλυνσης .

 

Περιμένουμε τις απόψεις σας καθώς και τις δικές σας συνταγές ομορφιάς και περιποίησης !

Ας μη ξεχνάμε τέλος ,πως η καλύτερη συνταγή ομορφιάς βρίσκεται μέσα μας ,στη ψυχή μας ,στη καρδιά μας .Η ομορφιά πηγάζει εκ των έσω !

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 20 Οκτωβρίου 2011

Η Φινλανδία, εδώ και περίπου μια δεκαετία καταλαμβάνει την πρώτη θέση στην Ευρώπη και γενικώτερα βρίσκεται σε μία από τις πρώτες θέσεις παγκοσμίως, όσον αφορά το εκπαιδευτικό της σύστημα. Δεν θα μπορούσε κανείς να πει πως έχει το τέλειο σύστημα, αλλά το καλύτερο που υπάρχει μέχρι στιγμής.

® Τι είναι όμως αυτό που κάνει τους Φινλανδούς μαθητές να αγαπούν τη γνώση και να φτάνουν μόνοι τους σε αυτή μέσα από την προσωπική αναζήτηση;

® Tί είναι αυτό που τους κάνει να χαίρονται για μια νέα σχολική χρονιά;

Oλοι οι μαθητές είναι χαρούμενοι και έτοιμοι να ξεκινήσουν τη σχολική τους χρονιά, ξέροντας πως θα μάθουν, θα κατακτήσουν τη γνώση. Σε ένα φινλανδικό σχολείο, μπορεί να βρει κανείς παιδιά από οχτώ μηνών μέχρι και 16 χρονών, παιδιά με ειδικές ανάγκες  και φυσικά παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες, μαθαίνοντας έτσι στους αυριανούς πολίτες να σέβονται τη διαφορετικότητα του κάθε ανθρώπου και να συνυπάρχουν με αυτόν.

Καλλιεργούν το αίσθημα ευθύνης και αλληλεγγύης προς τα μικρότερα παιδιά και ιδιαίτερα αυτά με ειδικές ανάγκες. Στη Φινλανδία, έχουν καταβληθεί μεγάλες προσπάθειες από το 1970 κιόλας μέχρι σήμερα, ώστε να προσφέρουν στους μαθητές ένα σωστό περιβάλλον μάθησης, άθλησης και κοικωνικοποίησης.   Οι υποδομές των σχολείων είναι πλήρεις, όταν περιλαμβάνουν κλειστά γυμναστήρια με πισίνες, εστιατόρια με δωρεάν φαγητό για όλους, αίθουσες διδασκαλίας, όσες ακριβώς χρειάζονται, αμφιθέατρα, εργαστήρια, ακόμα και αίθουσες χαλάρωσης με σάουνα, κάτι που πιστεύω κανείς από μας δεν έχει φανταστεί ώστε οι μαθητές να αποδίδουν καλύτερα, με ξεκούραστο μυαλό, με όρεξη και κέφι για μόρφωση.Βέβαια, το σημαν τικώτερο, είναι πως οι μαθητές είναι χαρούμενοι, επειδή δημιουργούν γνώση με τους καθηγητές τους, με τους οποίους αναπτύσσουν μια σχέση εμπιστοσύνης και θα μπορούσα να πω «φιλίας».  

Κανείς καθηγητής δεν παρουσιάζεται ως πρότυπο ή ως αυθεντία. Αντιθέτως, ο μαθητής ανακαλύπτει τη γνώση μέσα από διαλόγους, παιχνίδια και βιβλία καλλιεργώντας την κριτική σκέψη και όχι ακολουθώντας πιστά ένα συγκεκριμένο, άψυχο βιβλίο αποστήθισης, που περιορίζει το επίπεδο εκπαίδευσης και επιβραβεύει όποιον μαθητή έχει τις καλύτερες τεχνικές αποστήθισης.   Οι Φινλανδοί με αυτόν τον τρόπο αποσκοπούν στο να βελτιώσουν την ποιότητα εκπαίδευσης, συνεπώς να μειωθεί και το επίπεδο ανεργίας.Γι’αυτό το λόγο, οι μαθητές υποβάλλονται σε κάποια τεστ όχι βαθμολόγησης, καθώς οι βαθμοί επιβραβεύουν τους καλούς μαθητές και αποθαρρύνουν τους κακούς μαθητές, αλλά για να εντοπιστούν οι ελλείψεις ενός μαθητή και να αντιμετωπιστούν κατάλληλα με ενισχυτική διδασκαλία. Μάλιστα, σε αυτά τα τεστ τους επιτρέπεται να έχουν λεξικό γλώσσας, φυσικών και χημικών τύπων, αφού οι καθηγητές δεν έχουν την απαίτηση να μάθουν κάτι που μετά δεν θα θυμούνται.Αυτό συμβαίνει, καθώς επικρατεί η άποψη πως κάθε μαθητής θα πρέπει να αντιμετωπίζεται ξεχωριστά, ώστε να μπορεί να αναπτύξει το ταλέντο του, είτε αυτό είναι στον αθλητισμό, είτε στη μουσική, είτε στις θετικές επιστήμες. Η εκπαίδευση είναι εννιάχρονη υποχρεωτική και υπάρχουν στα σχολεία ψυχολόγοι, διοικητικοί υπάλληλοι, γιατροί και νοσηλευτές.

Το σχολικό έτος διαρκεί 190 ημέρες, από τα μέσα Αυγούστου ως τις αρχές Ιουνίου. Οι διδακτικές ώρες ανά εβδομάδα αρχίζουν από τις 19 για τις μικρές τάξεις και φτάνουν στις 30, στην όγδοη και ένατη τάξη. Ωστόσο, στην Ελλάδα ξεκινούν από 25 στην Α΄Δημοτικού και φτάνουν στις 30 στην Ε΄Δημοτικού, στην Στ’ και στος Γυμνάσιο στις 35.Κάτι που επίσης θα ήθελα να επισημάνω είναι η αξιοκρατία, δηλαδή οι ίσες ευκαιρίες για όλους, διότι όταν στην Φινλανδία το παιδί του Πρωθυπουργού, ενός επιχειρηματία και του ‘μπακάλη’ της γειτονιάς, πηγαίνουν στο ίδιο σχολείο, στη χώρα μας, συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.

Η αξιοκρατία, όπως και η δωρεάν παιδεία έχουν χαθεί, αλλά αν δεν καταφέρουμε να αποκτήσουμε παιδεία και κριτική σκέψη, πιστεύω πως δεν θα μπορέσουμε να  φέρουμε πίσω αρχές και αξίες. Τέλος, κάτι που θα φανεί ως σενάριο επιστημονικής φαντασίας για έναν Έλληνα μαθητή-αγωνιστή΄. Οι Φινλανδοί μαθητές όταν το απόγευμα γυρνούν από το σχολείο τους ΑΦΗΝΟΥΝ ΤΙΣ ΤΣΑΝΤΕΣ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ και έχουν όλο το χρόνο να χαρούν την παιδικότητά τους, καθώς γι’αυτούς η λέξη ‘φροντιστήριο’ είναι ανύπαρκτη. Υπαρκτή σίγουρα όμως για όλους εμάς, που ζούμε τη ζωή μας, την παιδικότητά μας, τρέχοντας από φροντιστήριο σε φροντιστήριο παρακαλώντας για εφόδια γνώσης που στο τέλος αποδεικνύονται άχρηστα καθώς η ανεργία μας περιμένει στη γωνία. Η αγορά ζητά εκπαιδευμένα μυαλά και όχι παπαγάλους. Πολίτες που έχουν επεξεργαστεί γνώση,  έχουν ασχοληθεί με την έρευνα και έχουν συμμετέχει σε εργασίες με δυνατότητα ευρύτερης βιβλιογραφίας και όχι απλά την αποστήθιση βιβλίων επί βιβλίων.  Μόνον έτσι αποκτάται η μόρφωση και συνάμα η καλλιέργεια του πνεύματος.

Εν κατακλείδι, από όλα όσα έχω αναφέρει, νομίζω πως μπορούμε καθαρά να δούμε γιατί έχουν χαθεί τόσα μυαλά, τόσες μουσικές ευφυϊες και τόσα μεγάλα ταλέντα στον αθλητισμό και γιατί το εκπαιδευτικό μας σύστημα έρχεται σε χαμηλές θέσεις σε παγκόσμια κατάταξη. Παρ’όλα αυτά θα μπορούσαμε να δούμε την κατάσταση από άλλη οπτική γωνία, συγκρίνοντας μας με τις υποανάπτυκτες χώρες της Αφρικής, που γίνονται καθημερινά τεράστιοι αγώνες για να χτιστούν σχολεία για παιδιά που ‘διψούν’  για μάθηση. Ελπίζω με αυτό το άρθρο μου να αφυπνίσω όσους δεν μπορούν ή δεν θέλουν να βλέπουν τα σαθρά θεμέλια της εκπαίδευσης, του συστήματος και γενικώτερα της παιδείας μας.

Aπό Sxoliana.gr

 

 

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 20 Οκτωβρίου 2011

Καρκίνος: Η τέλεια λύση που βρίσκει ο εγκέφαλος

“Όλοι οι καρκίνοι προκαλούνται και ενεργοποιούνται από έντονες και βίαιες εσωτερικές συγκρούσεις που τις βιώνουμε χωρίς να τις εκφράζουμε. Η φύση της εσωτερικής σύγκρουσης καθορίζει την περιοχή του εγκεφάλου που θα πληγεί και το όργανο στο οποίο θα εντοπισθεί η ασθένεια. “

 

Από την maritsa

 

 Η νόσος ως μεταφορά. Η αμφιλεγόμενη θεωρία του δόκτορα Ρίκε Γκέερτ Χάμερ

Ο γιατρός Ρίκε Γκέερτ Χάμερ (Ryke Geerd Hamer)υπήρξε για πολλά χρόνια διευθυντής σε μια γερμανική κλινική. Η προνομιούχος θέση του, του επέτρεψε να συναντήσει πολλούς καρκινοπαθείς. Χάρις στις περιστάσεις, στην τύχη και στην λεπτομερή παρατήρηση, ο Χάμερ ανακάλυψε τους θεμελιώδεις νόμους που εξηγούν το μηχανισμό της εμφάνισης όλων των καρκίνων και όλων των ασθενειώνΌπως λέει, η ασθένεια είναι η τέλεια λύση που βρίσκει ο εγκέφαλος – αυτή είναι η νέα ιατρική. Του Ζαν-Ζακ Κρεβκέρ


Στην περίπτωση αυτού του γιατρού, μπορούμε πραγματικά να μιλήσουμε για νόμους, αφού οι επαληθεύσεις που έγιναν από τον ίδιο και από άλλους ερευνητές και θεραπευτές έδειξαν ότι όλοι ισχύουν στις 100% των περιπτώσεων, πράγμα το οποίο δεν είχε ποτέ συμβεί έως τότε στην ιστορία της ιατρικής. Ο ατσαλένιος νόμος του καρκίνου που διατυπώθηκε από τον Ρίκε Γκέερτ Χάμερ είναι ο εξής:

“Όλοι οι καρκίνοι προκαλούνται και ενεργοποιούνται από έντονες και βίαιες εσωτερικές συγκρούσεις που τις βιώνουμε χωρίς να τις εκφράζουμε. Η φύση της εσωτερικής σύγκρουσης καθορίζει την περιοχή του εγκεφάλου που θα πληγεί και το όργανο στο οποίο θα εντοπισθεί η ασθένεια. ”

Παρατήρησε λοιπόν ότι οι ασθενείς που είχαν καρκίνο των οστών, για παράδειγμα, είχαν όλοι βιώσει κάποιο σοκ, κάποιο στρες, κάποια έντονη και βίαιη (αιφνίδια) εσωτερική σύγκρουση κατά την οποία αισθάνθηκαν υποτιμημένοι. Επιπροσθέτως, παρατήρησε ότι σε όλους τους ασθενείς που είχαν προσβληθεί από τον ίδιο καρκίνο, είχε εμφανισθεί ένα σημάδι στην ίδια συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου τους. Έτσι, ανακάλυψε ότι σε κάθε τύπο στρες αντιστοιχούσε η ίδια συγκεκριμένη περιοχή του εγκεφάλου και το ίδιο συγκεκριμένο όργανο, πάντα το ίδιο.

  • Ο καρκίνος των οστών αντιστοιχεί στην εσωτερική σύγκρουση της υποτίμησης.
  • Ο καρκίνος των πνευμόνων στον έντονο φόβο του θανάτου.
  • Ο καρκίνος του αριστερού στήθους σε μια γυναίκα δεξιόχειρα, στη έντονη εσωτερική σύγκρουση σε σχέση με ένα παιδί (πραγματικό, εικονικό, φανταστικό ή συμβολικό).
  • Ο καρκίνος του δεξιού στήθους σε μια δεξιόχειρα γυναίκα αντιστοιχεί σε εσωτερική σύγκρουση γενικά με τον σύντροφο (σε μια γυναίκα αριστερόχειρα, οι αντιστοιχίες αντιστρέφονται).
  • Ο καρκίνος του προστάτη αντιστοιχεί στη σεξουαλική εσωτερική σύγκρουση (πραγματική ή συμβολική) σε σχέση με τα παιδιά ή τους απογόνους (ή την ικανότητα δημιουργίας).
  • Και ούτω καθεξής, για όλους τους καρκίνους.

Αυτός ο νόμος έχει επιβεβαιωθεί εδώ και σχεδόν 20 χρόνια από εκατοντάδες θεραπευτές (εκπαιδευμένους από τον Χάμερ ή τους διαδόχους του), σε δεκάδες χιλιάδες ασθενείς, χωρίς εξαίρεση. Αυτό που είναι εντυπωσιακό σε αυτήν την ανακάλυψη, είναι ότι ο μηχανισμός: «σύγκρουση – εγκέφαλος – όργανο» λειτουργεί και προς τις δύο κατευθύνσεις. Όσο, δηλαδή, η εσωτερική σύγκρουση είναι ενεργή, η περιοχή του εγκεφάλου που δραστηριοποιείται δίνει διαταγή στη βιολογική διαδικασία να παραγάγει καρκινικά κύτταρα στο όργανο που διαλέχτηκε για να εκφράσει την ανισορροπία. Αντιθέτως, όταν το άτομο λύσει την εσωτερική του σύγκρουση (με οποιονδήποτε τρόπο και αν το κάνει αυτό) και βάλει τέλος στο έντονο στρες του, η ίδια περιοχή του εγκεφάλου αντιστρέφει το πρόγραμμα και δίνει αμέσως διαταγή στη βιολογική διαδικασία, να σταματήσει την παραγωγή καρκινικών κυττάρων και να καταστρέψει τον όγκο που έχει δημιουργηθεί στο όργανο …

Έτσι σήμερα, αρκετές χιλιάδες ιατρικοί φάκελοι θεραπειών έχουν σχηματιστεί και συγκεντρωθεί από τον γιατρό Χάμερ και τους διαδόχους του. Μέσα σε αυτούς τους φακέλους, απαριθμούνται πολλές αποθεραπείες τις οποίες η επίσημη ιατρική χαρακτηρίζει ως « αυθόρμητες, ανεξήγητες ή αξιοθαύμαστες»:

Ανιχνεύσεις (με σκάνερ), αναλύσεις αίματος, ακτινογραφίες, υποβολές εκθέσεων που έγιναν σε νοσοκομεία, αποδεικνύουν ότι ασθενείς έχουν θεραπευθεί εντελώς από καρκίνους, λευχαιμίες, σκληρύνσεις κατά πλάκας, μυοπάθειες, διάφορες εκφυλιστικές ασθένειες, κωφώσεις, σοβαρές διαταραχές της όρασης, ψωριάσεις, αλλεργίες, κ.λπ.

Κατά τη διάρκεια μιας από τις αναρίθμητες δίκες εναντίον του γιατρού Χάμερστις οποίες ενάγων ήταν ο ιατρικός σύλλογος, ο δικηγόρος του Χάμερ είχε ζητήσει από το δικαστήριο να συγκρίνει το ποσοστό, σε εθνική κλίμακα, όσων επέζησαν από καρκίνο, με το ποσοστό όσων επέζησαν από καρκίνο ανάμεσα στους ασθενείς του πελάτη του (λαμβάνοντας υπόψη ότι μερικοί από αυτούς είχαν απευθυνθεί σ’ αυτόν, μερικές φορές στο τελευταίο τους στάδιο). Αυτή η σύγκριση παρουσίασε: 95% επιβίωση για περισσότερα από 5 χρόνια για τον Χάμερ, απέναντι στο 30% κατά μέσο όρο, σε εθνική κλίμακα στη Γερμανία.

Η ασθένεια, είναι η τέλεια λύση που βρίσκει ο εγκέφαλος στο πρόβλημα των « εσωτερικών συγκρούσεων».
Εάν σταματούσα εδώ την παρουσίασή, θα σας άφηνα πιθανώς αμήχανους και με πολλές αμφιβολίες. Εάν δεν καταλάβουμε σε τι πραγματικά χρησιμεύει η ασθένεια, από βιολογική άποψη, οι θεραπείες μπορεί να φανούν… μαγικές.

Για να το καταλάβουμε αυτό, ο γιατρός Χάμερ έδωσε πρώτα-πρώτα ένα παράδειγμα παρμένο από την ζωική βιολογία: αυτό μιας αλεπούς που βρέθηκε σε κατάσταση μεγάλου στρες σχετικά με την επιβίωσή της. Ας φανταστούμε ότι μια αλεπού δεν έχει καταφέρει να πιάσει την παραμικρή λεία εδώ και τρεις μέρες. Βρίσκεται σε κατάσταση μεγάλου στρες σχετικά με την σωματική της επιβίωση, όταν επιτέλους, καταφέρνει να αιχμαλωτίσει ένα μικρό κουνέλι που περνάει από εκεί. Τη στιγμή που ετοιμάζεται να το δαγκώσει, να το ξεσκίσει, να το φάει, η αλεπού ακούει έναν από τους χειρότερους εχθρούς της να πλησιάζει: τον κυνηγό. Και τώρα η αλεπού μας βρίσκεται σε τρομερό δίλημμα, ανάμεσα σε δύο απειλές : εάν φάει το γεύμα της, για να ικανοποιήσει την ανάγκη της για τροφή, κινδυνεύει να σκοτωθεί με την κοιλιά γεμάτη, εάν το σκάσει, αφήνοντας τη λεία της, κινδυνεύει ίσως να πεθάνει της πείνας λίγο αργότερα. Για να βγει από αυτό το δίλημμα, αποφασίζει να καταπιεί ολόκληρο το πόδι του κουνελιού και να φύγει μακριά. Εκείνη την στιγμή, ένας άλλος κίνδυνος απειλεί την αλεπού : κινδυνεύει να πεθάνει από απόφραξη εντέρου, επειδή αυτό το ολόκληρο πόδι δεν μπορεί ούτε να ξανανεβεί από το στομάχι, ούτε να συνεχίσει τη διαδρομή του μέσα στο έντερο.

Βρισκόμαστε, λέει ο Χάμερ, μπροστά σε μια έντονη και βίαιη εσωτερική σύγκρουση που σχετίζεται με την ανάγκη να χωνευτεί κάτι. Για να λύσει αυτό το πρόβλημα, ο εγκέφαλος ενεργοποιεί την τέλεια λύση που θα εξασφαλίσει την επιβίωση του ατόμου : ενεργοποιεί ένα πρόγραμμα παραγωγής πεπτικών υπερκυττάρων στα τοιχώματα του στομαχιού. Στόχος: η χώνεψη του ποδιού που έχει σφηνώσει στο στομάχι, να γίνει πέντε φορές πιο γρήγορα και πέντε φορές καλύτερα. Όσο ο στόχος δεν επιτυγχάνεται, ο εγκέφαλος συνεχίζει να διατάζει την παραγωγή αυτών των πεπτικών υπερκυττάρων που έχουν σαφώς ανώτερες επιδόσεις από τα κανονικά. Αλλά μόλις το πόδι χωνευθεί εντελώς, μια διαδικασία βιοανάδρασης ενημερώνει τον εγκέφαλο ότι ο στόχος έχει επιτευχθεί. Στη στιγμή ο εγκέφαλος βάζει τέλος στο πρόγραμμα της παραγωγής και δίνει διαταγή να εξαλειφθούν αυτά τα υπερκύτταρα, που θα απέβαιναν επικίνδυνα εάν παρέμεναν στο στομάχι. Μερικές ημέρες αργότερα, εάν ναρκώσουμε την αλεπού και εξετάσουμε τα τοιχώματα του στομαχιού της, θα μπορέσουμε να παρατηρήσουμε ουλές, μάρτυρες της πρόσφατης εξάλειψης των υπερκυττάρων.

Συμπέρασμα: Χάρη σε αυτόν τον προγραμματισμό,τον εγγεγραμμένο στη βιολογική διαδικασία εδώ και εκατομμύρια χρόνια, ο εγκέφαλος της αλεπούς διάλεξε την καλύτερη ανάμεσα σε όλες τις λύσεις, έτσι ώστε να εξασφαλίσει την επιβίωσή της. Το μόνο που δεν σας είπα ακόμη, είναι ότι αυτά τα υπερκύτταρα είναι αυτό που κοινώς αποκαλούμε, καρκινικά κύτταρα του στομαχιού! Έτσι, σύμφωνα με τους Χάμερ και Σαμπά, βάσει επαληθεύσεων που έγιναν στο εργαστήριο, αυτό που αποκαλούμε καρκινικό κύτταρο έχει τις ίδιες λειτουργίες με ένα κανονικό κύτταρο, αλλά με πολλαπλάσιες επιδόσεις. Ένα καρκινικό κύτταρο στομαχιού χωνεύει πολύ πιο γρήγορα και δυνατά από ένα κανονικό κύτταρο. Ένα καρκινικό κύτταρο παγκρέατος παράγει πολύ περισσότερη ινσουλίνη, ένα καρκινικό κύτταρο του στήθους παράγει πολύ περισσότερο γάλα, ένα καρκινικό κύτταρο πνεύμονα έχει πολύ μεγαλύτερη ικανότητα ανταλλαγής οξυγόνου αίματος, ένα καρκινικό κύτταρο νεφρού φιλτράρει σαφώς περισσότερο, κ.λπ.. Ας σημειώσουμε,  ότι ο γιατρός Κλωντ Σαμπά (Claude Sabbah) γενίκευσε τις ανακαλύψεις του Χάμερ αποδεικνύοντας ότι όλες οι ασθένειες, όποιες και αν είναι αυτές (από την πιο καλοήθη ως την πιο σοβαρή), είναι αποτέλεσμα κάποιου σοκ ή στρες που το βιώσαμε χωρίς να το εκφράσουμε, και ενεργοποιούνται από τον εγκέφαλο, ως η τέλεια λύση για την εξασφάλιση της επιβίωσης. Γιατί πεθαίνουμε από τις ασθένειές μας;

Τότε, θα μου πείτε, εάν οι ασθένειες είναι οι τέλειες λύσεις που είναι γραμμένες στη βιολογική διαδικασία για να εξασφαλίσουν την επιβίωσή μας, γιατί πεθαίνουμε από καρκίνο ή άλλες ασθένειες; Για να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα, πρέπει να καταλάβουμε, με ποιο τρόπο επεξεργάζεται ο εγκέφαλός μας τις πληροφορίες που φτάνουν σ’ αυτόν. Δηλαδή πρέπει να γνωρίζουμε, ότι ο εγκέφαλος δεν κάνει καμία διάκριση ανάμεσα σε μια πραγματική και μια φανταστική, εικονική ή συμβολική πληροφορία. Για να το αποδείξουμε, ας πάρουμε ένα απλό παράδειγμα · – Εάν ξαφνικά βρεθείτε όρθιος στο χείλος της χωρίς παραπέτο στέγης ενός 20όροφου κτιρίου, ο εγκέφαλός σας θα ερμηνεύσει αυτήν την κατάσταση ως πραγματικό κίνδυνο: θα ενεργοποιήσει μια σειρά φυσιολογικών αντιδράσεων και ανακλαστικών συμπεριφοράς (άνοδος του ποσοστού της αδρεναλίνης, επιτάχυνση του καρδιακού παλμού, άγχος, ίλιγγος, κ.λπ.). Εδώ, έχει επεξεργαστεί μια πραγματική πληροφορία · – Εάν, διαβάζοντας το παραπάνω παράδειγμα, φανταστήκατε τον εαυτό σας σ’ αυτή τη θέση, πιθανώς ο εγκέφαλός σας να ενεργοποίησε τις ίδιες αντιδράσεις. Εντούτοις, δεν βρισκόσαστε πραγματικά σε κίνδυνο, αφού ήσασταν καθισμένος και διαβάζατε. Ο εγκέφαλός σας όμως επεξεργάστηκε μια φανταστική πληροφορία, σαν να ήταν πραγματική · 

Εάν, τώρα, κατά τη διάρκεια ηλεκτρονικού παιχνιδιού ή κάποιας κινηματογραφικής προβολής, το σενάριο σάς προβάλει στο χείλος μιας στέγης, με το κενό από κάτω, σκηνή τραβηγμένη από την οπτική γωνία του ήρωα, και εάν είστε αρκετά βυθισμένος, συνεπαρμένος μέσα στην εικόνα, ο εγκέφαλός θα αντιδράσει και πάλι με το ίδιο τρόπο. Εδώ, θα έχει επεξεργαστεί μια εικονική πληροφορία σα να ήταν πραγματική · – Και τέλος, εάν σας ανακοινώσουν ξαφνικά ότι η επιχείρηση στην οποία εργάζεστε κήρυξε πτώχευση, τη στιγμή που εσείς έχετε μόλις πάρει ένα μεγάλο δάνειο από την τράπεζα, θα αισθανθείτε ίσως τη γη να χάνεται κάτω από τα πόδια σας. Ο εγκέφαλος θα ενεργοποιήσει και πάλι τις ίδιες αντιδράσεις, παρόλο που ή άβυσσος που έχετε μπροστά σας, δεν είναι παρά συμβολική. Έτσι, θα έχει επεξεργαστεί μια συμβολική πληροφορία σα να ήταν πραγματική. Εάν κατανοήσετε αυτό το παράδειγμα, θα καταλάβετε εύκολα ότι ό,τι λέμε, ό,τι σκεφτόμαστε εκλαμβάνεται από τον εγκέφαλό μας ως πραγματική πληροφορία, την οποία έχει υποχρέωση να επεξεργαστεί, ως υπερυπολογιστής.

Έτσι εάν, μιλώντας για ένα φίλο, πείτε: “αυτό δεν θα του συγχωρήσω ποτέ,δεν θα μπορέσω ποτέ να το χωνέψω “, και αυτή η φράση πραγματικά αντανακλά αυτό που έντονα αισθάνεστε, τότε ο εγκέφαλός σας θα λάβει αυτήν την συμβολική πληροφορία και θα την επεξεργαστεί σα να ήταν πραγματική. Εάν η σύγκρουση που βιώνετε στη σχέση σας με το άλλο άτομο είναι πολύ έντονη και δεν καταφέρνετε να εκφράσετε όλη τη δυσαρέσκεια που αισθάνεστε, είναι πολύ πιθανό ο εγκέφαλος να ξεκινήσει πρόγραμμα παραγωγής πεπτικών υπερκυττάρων (δηλαδή καρκινικών κυττάρων) για να χωνέψει αυτό που δεν μπορείτε να χωνέψετε… Η διαφορά με την περίπτωση του ποδιού που σφήνωσε στο στομάχι της αλεπούς, είναι ότι εάν δεν συμφιλιωθείτε με τον φίλο σας, εάν παραμείνετε στις θέσεις σας, εάν δεν τον συγχωρέσετε, δεν θα μπορέσετε πράγματι ποτέ να χωνέψετε αυτό που σας έκανε. Κατά συνέπεια ο εγκέφαλός σας θα συνεχίζει να λαμβάνει το μήνυμα ότι κάτι δεν έχει ακόμη χωνευθεί. Και υπάκουα, θα συνεχίζει το πρόγραμμα της παραγωγής καρκινικών κυττάρων. Μαντεύετε τη συνέχεια : αργά ή γρήγορα, εξαιτίας της ανώμαλα υπερβολικής ικανότητας πέψης, θα αρχίσετε να αισθάνεστε πόνους, οι τροφές δεν θα χωνεύονται σωστά. Θα σας γίνει τότε διάγνωση καρκίνου του στομάχου, που οι γιατροί θα προσπαθήσουν να εξαφανίσουν με τα διάφορα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους. Αλλά αρχίζετε να μαντεύετε αυτό που υπάρχει κίνδυνος να επακολουθήσει.

Ακόμα και αν σας έκαναν ολική αφαίρεση στομάχου, ο εγκέφαλός σας θα συνέχιζε να δίνει την εντολή για την παραγωγή καρκινικών κυττάρων στην περιοχή του σώματος όπου βρισκόταν το στομάχι. Κάποιους μήνες αργότερα, οι γιατροί θα ανακάλυπταν αυτό που θα ονόμαζαν υποτροπή ή μετάσταση, ενώ αυτό δεν θα ήταν παρά η συνέχιση του προγράμματος που είχε ξεκινήσει ο εγκέφαλός σας, βασιζόμενος σε μια συμβολική πληροφορία σχετικά με την σύγκρουση που βιώσατε με κάποιο φίλο. Για να πάμε ακόμη μακρύτερα, εάν σοκαριστείτε από την απαισιόδοξη διάγνωση του καρκινολόγου σας και αισθανθείτε μεγάλο φόβο θανάτου, ο εγκέφαλός σας θα αρχίσει καινούργιο πρόγραμμα παραγωγής υπερκυττάρων ,στον πνεύμονα, που αργότερα θα χαρακτηριστεί από τους γιατρούς καρκίνος του πνεύμονα. Και ούτω καθεξής, μέχρις ότου επέλθει ο θάνατος. Πώς να προλάβουμε τις ασθένειες και πώς να τις θεραπεύσουμε ; Στο τελευταίο μου βιβλίο «Η γλώσσα της θεραπείας» έχω περιγράψει λεπτομερώς τις διαδικασίες που, ξεκινώντας από έντονα ψυχικά σοκ ή μεγάλο στρες, καθορίζουν και προκαλούν τις σωματικές ασθένειές μας.

Στα πλαίσια αυτού του άρθρου μου φαίνεται άχρηστο να προχωρήσω βαθύτερα, αφού η ίδια λογική ισχύει για όλες τις ασθένειες, ανεξάρτητα από τον βαθμό έντασης και σοβαρότητάς τους. Αυτό που πρέπει να συγκρατήσουμε από όλα αυτά είναι, ότι από τη μια, ο εγκέφαλος δε σφάλει ποτέ και από την άλλη, ότι αυτός είναι που ενεργοποιεί όλες τις «ασθένειες» έτσι ώστε να εγγυηθεί στο άτομο τις μεγαλύτερες πιθανότητες επιβίωσης. Είναι φανερό ότι το ενδιαφέρον μιας τέτοιας θεώρησης είναι τεράστιο. Πράγματι, για πρώτη φορά στην ιστορία της ιατρικής, καμιά πάθηση, καμιά ανισορροπία μας δεν οφείλεται στην τύχη. Όλα εκδηλώνονται σύμφωνα με τους αμετάβλητους νόμους της Βιολογίας των Ζωντανών Όντων, όπως λέει ο γιατρός Κλωντ Σαμπά. Αυτό σημαίνει συγκεκριμένα, ότι εάν μάθετε τους νόμους της Νέας Ιατρικής του Ρίκε Γκέερτ Χάμερ ή της Ολιστικής Βιολογίας του Κλωντ Σαμπά, που είναι αμετάβλητοι όσο και οι νόμοι της φυσικής ή της χημείας, θα μπορείτε όχι μόνο να καταλάβετε από πού προέρχονται όλες οι ασθένειές σας, αλλά κυρίως θα μπορείτε να τις προλαμβάνετε και να τις θεραπεύετε.

Πώς ; Μαθαίνοντας τις βασικές αρχές της επικοινωνίας τις οποίες κάθε άνθρωπος θα έπρεπε να κατέχει : το να εκφράζει τις ανάγκες και τα συναισθήματά του, να τολμά να αντιπαρατίθεται στους άλλους (με σεβασμό βέβαια), να αναγνωρίζει και να δέχεται την πραγματικότητα όπως αυτή είναι, οι πράξεις του να είναι προσαρμοσμένες στην πραγματικότητα, να τελειώνει τις όποιες συναισθηματικές εκκρεμότητες έχει με τους άλλους, να συγχωρεί. Ας πάρουμε αυτές τις αρχές μία μία, για να εξετάσουμε με ποιο τρόπο μπορούν να μας κάνουν να αποφύγουμε τις ασθένειες ή να μας θεραπεύσουν… – να εκφράζουμε τις ανάγκες μας : πολλές απογοητεύσεις, πολλές καταστάσεις στρες προέρχονται από το γεγονός ότι αφενός, λίγοι είναι οι άνθρωποι που γνωρίζουν συνειδητά τις αληθινές ανάγκες τους και αφετέρου, ακόμη πιο σπάνιοι είναι εκείνοι που έχουν την ικανότητα να τις εκφράσουν με κατάλληλο τρόπο. Συνεπώς, συσσωρεύουμε μίση και μνησικακίες, μένουμε μπλοκαρισμένοι σε αδιέξοδα. Αισθανόμαστε βέβαια ότι κάτι δεν μας ταιριάζει, αλλά δεν γνωρίζουμε πώς να ξεφύγουμε. Μας συμβαίνουν συχνά απαράδεκτα πράγματα. Εντούτοις τα δεχόμαστε, επειδή δεν γνωρίζουμε ούτε καν τα όριά μας, σχετικά με το τι θέλουμε και τι δεν θέλουμε, τι μπορούμε και τι δεν μπορούμε.

Το να ξαναμάθουμε να αναγνωρίζουμε τις ανάγκες μας και τα όριά μας για όσα δεν θέλουμε πια, το να είμαστε ικανοί να τα εκφράσουμε στους συνομιλητές μας, χωρίς να φοβόμαστε τις συνέπειες, αυτό είναι ένας από τους τρόπους που μπορεί να προλάβουν ή να θεραπεύσουν τις ασθένειες που προκαλούνται από τις ανθρώπινες εσωτερικές συγκρούσεις και τις απογοητεύσεις. – να εκφράζουμε τα συναισθήματά μας : Το συναίσθημα μοιάζει με το σύμπτωμα. Είναι ο δείκτης του βαθμού ικανοποίησης ή μη ικανοποίησης των αναγκών μας. Μια ανάγκη μας ματαιώνεται· εμφανίζεται ένα δυσάρεστο συναίσθημα (θυμός, θλίψη, φόβος, κ.λπ.). Μια ανάγκη μας ικανοποιείται· ένα ευχάριστο συναίσθημα θα εκδηλωθεί (χαρά, ευχαρίστηση, κ.λπ.). Δυστυχώς, η παιδεία μας μας έχει διδάξει, να αντιμετωπίζουμε τα συναισθήματά μας όπως η ιατρική αντιμετωπίζει τα συμπτώματα : να τα αρνούμαστε, να τα απορρίπτουμε, να τα εξαφανίζουμε. Με αυτό τον τρόπο στερούμαστε τα καλύτερα σημάδια, που έχουμε στη διάθεσή μας για να γνωρίζουμε με βεβαιότητα τι είναι καλό για μας και τι δεν είναι. Αυτή η άγνοιά μας μάς οδηγεί στην απογοήτευση, αφού μην έχοντας πια τους φωτεινούς δείκτες στον πίνακα ελέγχου, δεν ειδοποιούμαστε καν ότι μια ή περισσότερες ανάγκες μας ματαιώνονται.

Σ’ αυτό το σημείο ο εγκέφαλος παίρνει αναγκαστικά τα ηνία, για να εγγράψει στη βιολογική διαδικασία των οργάνων τις ίδιες πληροφορίες που μας είχαν δώσει τα συναισθήματα [θυμηθείτε : στο παράδειγμα με το αυτοκίνητο, εάν οι φωτεινοί δείκτες του πίνακα ελέγχου (τα συναισθήματα) δεν λειτουργούν πια ή δεν ληφθούν υπόψη, η βλάβη θα εκδηλωθεί στα όργανα της μηχανής (στα όργανα του σώματος)]. Το να ξαναμάθουμε λοιπόν να ακούμε τα συναισθήματά μας, να τα αναγνωρίζουμε και να τα δεχόμαστε, να τα ευχαριστούμε μάλιστα που επαγρυπνούν για μας, είναι ένας πρώτος σταθμός για να αποφεύγουμε τις καταστρεπτικές εσωτερικές συγκρούσεις και το στρες. Εάν, επιπλέον, μπορούμε να εκφράσουμε τα συναισθήματά μας με τρόπο κατάλληλο, υπεύθυνα, χωρίς να αποδίδουμε στους άλλους την ευθύνη, θα μπορέσουμε πολύ γρήγορα να ξαναβρούμε την ισορροπία μας. – να τολμούμε τις αντιπαραθέσεις, με σεβασμό στους άλλους :

Πόσες φορές, σε δύσκολες, τεταμένες, δυσάρεστες καταστάσεις, δεν συνέβηνα μη τολμήσουμε να πούμε τα πράγματα στον άλλο, με σεβασμό, αλλά και σταθερά, με θάρρος ; Πόσες φορές δεν κατάπιαμε τα λόγια μας από φόβο μην προκαλέσουμε σύγκρουση ; Φοβόμαστε συχνά να πούμε δυσάρεστα πράγματα, επειδή πιστεύουμε ότι είναι προτιμότερο να διατηρούμε την ειρήνη ανάμεσα στους ανθρώπους. Όμως αυτή η ειρήνη είναι απατηλή, αφού μέσα μας μπορεί να γεννιέται ένα ισχυρό βίαιο συναίσθημα. Σημειώστε ότι ακόμη και ο υπολογισμός είναι λανθασμένος : θέλοντας να αποφύγουμε τη σύγκρουση, δεν λέμε αυτό που θα έπρεπε να ειπωθεί. Όμως, μην λέγοντας τίποτα, αυξάνουμε την αίσθηση απογοήτευσης και μνησικακίας μέσα μας, μέχρι που η κατάσταση γίνεται αφόρητη. Τότε, είτε ξεσπάμε βίαια πάνω στον άλλο, οπότε συμβαίνει αυτή η σύγκρουση και η ρήξη που ακριβώς θέλαμε να αποφύγουμε, είτε καταπίνουμε τα συναισθήματά μας για άλλη μια φορά, και τότε συμβαίνει ο καρκίνος ή η οξεία ασθένεια, που μας καλεί να εξετάσουμε προσεχτικά την ανισορροπία που έχουμε δημιουργήσει …

Το να τολμάμε την σύγκρουση, είναι το να μάθουμε να μιλάμε για τα πράγματα που μας ενοχλούν, ήρεμα, χωρίς υπεκφυγές. Το να μάθουμε να εκφράζουμε με ειλικρίνεια το τι μας συμβαίνει, είναι ο καλύτερος τρόπος για να φροντίζουμε τις σχέσεις μας με τους άλλους. – να αναγνωρίζουμε και να δεχόμαστε την πραγματικότητα όπως αυτή είναι : συχνά έχω παρατηρήσει, ότι πολλές ασθένειες ξεκινάνε όταν αρνούμαστε να δούμε μια κατάσταση, όταν της αντιστεκόμαστε, όταν δεν δεχόμαστε αυτό που μας συμβαίνει. Έτσι, μπορεί να μπούμε σε καταστάσεις εσωτερικής σύγκρουσης, αντίστασης, αυτοϋποτίμησης, απώλειας της ταυτότητας ή του χώρου κυριαρχίας μας. Και όσο περισσότερο μαχόμαστε την πραγματικότητα, τόσο περισσότερο ενισχύουμε την επιρροή της και τη δύναμή της πάνω μας, μέχρις ότου εξαντληθούμε. Χωρίς να είμαστε καθόλου μοιρολάτρες (το θέμα δεν είναι να είμαστε ανθρώπινα ράκη που δέχονται τα πάντα χωρίς αντίδραση, αντιθέτως), το να δεχόμαστε την πραγματικότητα είναι το να τολμάμε να την κοιτάμε κατάματα, αντικειμενικά, χωρίς να κρίνουμε. Είναι επίσης το να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπουμε τα γεγονότα, θεωρώντας τα ούτε καλά, ούτε κακά : η συμβουλή μου είναι, να θεωρούμε μάλλον ό,τι μας συμβαίνει σαν ευκαιρίες που μας προσφέρονται για να μάθουμε κάτι καινούργιο. – οι πράξεις μας να είναι προσαρμοσμένες στην πραγματικότητα : Ο Γιούνγκ επέμενε πολύ σε αυτό το σημείο. Πράγματι, δεν υπάρχει θεραπεία εάν δεν δράσουμε πραγματικά. Συχνά, μένουμε εγκλωβισμένοι στις εσωτερικές συγκρούσεις μας και τα στρες, επειδή δεν τολμάμε να δράσουμε. Ή ακόμα χειρότερα : επειδή νομίζουμε ότι αρκεί να συνειδητοποιήσουμε την αιτία του καρκίνου μας για να θεραπευθούμε. Λάθος.

Όσοι πίστεψαν πως είναι έτσι, έχουν πεθάνει. Η δράση είναι ο μόνος τρόπος να δώσουμε στον εγκέφαλο την πληροφορία ότι η συγκρουσιακή κατάσταση τελείωσε. Ειδάλλως, το είδαμε παραπάνω, η ενεργοποίηση της ασθένειας δεν θα σταματήσει ποτέ. – να τελειώνουμε τις όποιες συναισθηματικές εκκρεμότητες έχουμε με τους άλλους: αυτή η έννοια εκφράστηκε για πρώτη φορά από την Ελίζαμπεθ Κίμπλερ Ρος (Kübler-Ross), την ελβετίδα γιατρό που μετανάστευσε στις Η.Π.Α, από όπου ξεκίνησε η εφαρμογή της φροντίδας για την ανακούφιση των βαριά ασθενών, που σήμερα είναι διαδεδομένη σε ολόκληρο τον κόσμο. Έλεγε, ότι πολλοί ασθενείς, στο τέλος της ζωής τους, αισθανόντουσαν την απόλυτη ανάγκη να συμφιλιωθούν με αυτούς με τους οποίους είχαν έρθει σε ρήξη. Παρατήρησε χιλιάδες φορές, ότι μόλις αυτές οι εκκρεμείς υποθέσεις έκλειναν, οι ασθενείς πέθαιναν την ίδια νύχτα, νηφάλιοι και γαληνεμένοι. Νομίζω ότι δεν χρειάζεται να περιμένουμε το τέλος της ζωής μας, στο τελευταίο στάδιο μιας μακράς και επίπονης ασθένειας για να το κάνουμε αυτό.

Από προσωπική εμπειρία ξέρω, ότι κλείνοντας ταχτικά τις εκκρεμείς υποθέσεις μου, με βοηθάει να διατηρώ την ισορροπία μου και να μην δημιουργώ άχρηστες και επιζήμιες πηγές άγχους. – να συγχωρούμε : τέλος, τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό, να συγχωρούμε. Όχι, να συγχωρήσουμε τον άλλο για το κακό που μπορεί να μας έχει κάνει, αλλά να συγχωρήσουμε τον εαυτό μας για τον πόνο που δεχτήκαμε να ζήσουμε τόσο καιρό, μέχρις ότου χαλαρώσουμε, μέχρις ότου εκφράσουμε στον άλλο τις ανάγκες και τα συναισθήματά μας, μέχρις ότου τολμήσουμε την αντιπαράθεση, μέχρις ότου, επιτέλους, αναγνωρίσουμε και δεχτούμε την πραγματικότητα, μέχρις ότου κλείσουμε τις εκκρεμότητές μας. Όσο και αν μας εκπλήσσει, υπεύθυνοι για τα σοκ, τις εσωτερικές συγκρούσεις, το στρες μας, δεν είναι ποτέ οι άλλοι, ούτε τα γεγονότα. Ο τρόπος που δεχτήκαμε το γεγονός, ο τρόπος που το αντιληφθήκαμε, το ερμηνεύσαμε, το φιλτράραμε, αυτός είναι πάντα που γεννάει τον πόνο μας ή την χαρά μας. Δηλαδή, τελικά, με πολλή αγάπη, χιούμορ και ταπεινότητα, θα πρέπει να ευχαριστήσουμε τον εαυτό μας για την ηλιθιότητά μας και να μας συγχωρήσουμε για το κακό που μας κάναμε.

Συμπεράσματα:

 
Στο τέλος αυτού του άρθρου, θέλω να βγάλω μερικά σύντομα συμπεράσματα. Πρώτα πρώτα, δεν υπήρξε στόχος μου να σας πείσω ότι οι πεποιθήσεις σας σχετικά με την υγεία και την ασθένεια είναι λανθασμένες. Ξέρω πολύ καλά ότι θα χρειαζόταν να παραθέσω πολύ περισσότερα, για να σας κάνω να αλλάξετε απόψεις. Στόχος μου ήταν να σας προτείνω μια θεώρηση του πώς θα είναι πιθανώς στο μέλλον η κατανόηση της ασθένειας και της θεραπείας. Εάν κάποια από αυτές τις ιδέες βρήκε απήχηση μέσα σας, σας προσκαλώ να εμβαθύνετε την έρευνά σας, να ενημερωθείτε, να διαβάσετε τα βιβλία που αρχίζουν τώρα να βγαίνουν σχετικά με το θέμα … Και κυρίως, να πειραματιστείτε μόνοι σας με τον εαυτό σας, όπως κάνω εγώ, εδώ και 18 χρόνια. Έπειτα, αυτή η θεώρηση μας κομίζει ένα εξαιρετικά καλό νέο : η ασθένεια δεν είναι μοιραία, δεν συμβαίνει ποτέ τυχαία. Που θέλει να πει, ότι αλλάζοντας τις συνήθειες συμπεριφοράς μας, τους τρόπους σκέψης μας, τη συναισθηματική ζωή μας, μπορούμε να εξαλείψουμε οριστικά την επήρεια των ασθενειών πάνω μας. Επιπλέον, ακόμα και αν κάπου κάπου αρρωσταίνουμε, δεν θα εξαρτόμαστε πια από τους θεραπευτές που βρίσκονται σε θέση εξουσίας σε σχέση με μας. Ξαναβρίσκουμε, επιτέλους, την αυτονομία μας, την ελευθερία μας, την αυτοκυριαρχία μας.

Και τέλος, ως ασθενείς και ως πολίτες, έχουμε όλοι το καθήκον να ενημερώνουμε τον περίγυρό μας, όσο περισσότερο μπορούμε, γύρω από αυτές τις νέες έρευνες, έτσι ώστε η τρέλα που έχει καταλάβει την ιατρική, πολιτική και οικονομική εξουσία σε σχέση με κάθε τι το εναλλακτικό, να γελοιοποιηθεί, να αποδειχθεί ακατάλληλη, ξεπερασμένη. Όταν βλέπω τις διώξεις τις οποίες υφίστανται πολλοί θεραπευτές που έχουν επιλέξει να υπηρετήσουν πραγματικά την υγεία και τον ασθενή (και επομένως να μην υπηρετούν πια τα συμφέροντα των μεγάλων φαρμακευτικών ομίλων), γνωρίζω ότι αυτή η νέα μορφή ιεράς εξέτασης δεν θα σταματήσει παρά μόνο όταν θα είμαστε αρκετοί για να πούμε ευθέως στους κλασσικούς γιατρούς μας, αυτό που πραγματικά μας θεράπευσε. Αλλιώς, η ασθένεια θα παραμείνει για πολύ ακόμη στα χέρια αυτών που έχουν πάρει την εξουσία πάνω στη ζωή μας και το σώμα μας. Έχουμε τον κόσμο που μας αξίζει. Θα έχουμε τον κόσμο που δικαιούμαστε;Αυτό θα εξαρτηθεί από μας.”
της Κρυσταλίας Πατούλη από το Tvx

Από το Readers’ digest

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 18 Οκτωβρίου 2011

Μείωση των γεννήσεων σε πανευρωπαϊκό επίπεδο

Η οικονομική ύφεση επηρεάζει αρνητικά την γονιμότητα

  • Βιέννη
Η ευρωπαϊκή και γενικότερα η παγκόσμια οικονομική επιβράδυνση και ύφεση των τελευταίων ετών έχει μια «παράπλευρη απώλεια»: τη μειωμένη γονιμότητα του πληθυσμού.

Η αύξηση των γεννήσεων που είχε παρατηρηθεί στις περισσότερες ανεπτυγμένες χώρες κατά τις τελευταίες δεκαετίες, έχει πλέον ανασταλεί και στα περισσότερα κράτη παρατηρείται πλέον σημαντική μείωση στο ρυθμό των γεννήσεων μετά το έτος-ορόσημο του 2008 (και την κατάρρευση της Lehman Brothers), σύμφωνα με νέα επιστημονική έρευνα, που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο Population and Development Review.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Τόμας Σομπότκα του Ινστιτούτου Δημογραφίας της Βιέννης στην Αυστρία, σε συνεργασία με επιστήμονες του Διεθνούς Ινστιτούτου Εφαρμοσμένων Συστημάτων, διαπίστωσαν ότι οι ρυθμοί γεννήσεων αυξάνονταν λίγο-πολύ στις 26 από τις 27 χώρες της ΕΕ έως το 2008, έκτοτε όμως άρχισαν να μειώνονται ή έχουν μείνει στάσιμοι σε 17 κράτη.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η διεθνής ύφεση έχει θέσει τέρμα στην πρώτη εναρμονισμένη αύξηση των ρυθμών αύξησης της γονιμότητας σε όλο ουσιαστικά ανεπτυγμένο κόσμο, μετά τη δεκαετία του ’60, όταν είχε αρχίσει η πτώση των γεννήσεων, καθώς τα ζευγάρια και ιδίως οι εργαζόμενες γυναίκες φοβούνταν για το οικονομικό μέλλον τους, αν έμεναν έγκυες. Ακολούθησε πιο πρόσφατα μια αναστροφή της πτωτικής τάσης, αλλά τώρα οι ρυθμοί των γεννήσεων φαίνεται πως και πάλι πέρασαν σε πτωτική φάση εξαιτίας της νέας οικονομικής κρίσης. Η ανακοπή των γεννήσεων είναι ιδιαίτερα έντονη σε χώρες όπως η ΗΠΑ και η Ισπανία.

Οι ερευνητές συμπεραίνουν ότι το πώς αντιδρούν οι άνθρωποι που ζουν μια ύφεση, όσον αφορά την επιθυμία τους να έχουν παιδιά, (κάτι που αφορά άμεσα και την Ελλάδα), εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως η ηλικία, το φύλο, το μορφωτικό επίπεδο, το πόσα παιδιά έχει ήδη ένα ζευγάρι, αν είναι μετανάστες κ.α. Ιδίως οι νεότεροι και όσοι δεν έχουν ακόμα παιδιά, είναι αυτοί που κυρίως έχουν τις λιγότερες πιθανότητες να κάνουν παιδί εν μέσω ύφεσης.

Οι γυναίκες με υψηλό μορφωτικό επίπεδο, ιδίως αν δεν έχουν γίνει ακόμα μητέρες, αντιδρούν στην οικονομική αβεβαιότητα υιοθετώντας μια στρατηγική πιο έντονης αναβλητικότητας, όσον αφορά τη γέννηση ενός παιδιού. Αντίθετα, οι γυναίκες χαμηλού μορφωτικού επιπέδου συχνά διατηρούν ή και αυξάνουν τη γονιμότητά τους παρά τις συνθήκες οικονομικής κρίσης.

Οι επιστήμονες επισήμαναν ότι οι προηγούμενες κρίσεις δεν είχαν υπάρξει αρκετά μακρόχρονες ή σοβαρές για να «φρενάρουν» τις γεννήσεις διεθνώς, όμως η τελευταία κρίση είχε και συνεχίζει να έχει τα «φόντα» να πετύχει κάτι τέτοιο.

Οι ερευνητές εκτίμησαν ότι σε όσες ανεπτυγμένες χώρες έχουν γίνει ή γίνονται μεγάλης κλίμακας περικοπές του κρατικού προϋπολογισμού και των δημοσίων δαπανών, μειώνονται και οι δαπάνες που σχετίζονται με την οικογένεια, κάτι που δυνητικά θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στο ρυθμό των γεννήσεων και τα επόμενα χρόνια.

«Οι συνέπειες της ύφεσης μπορούν να επιδράσουν στη γονιμότητα σε δύο στάδια: πρώτον, άμεσα μέσω ανόδου της ανεργίας και της οικονομικής αβεβαιότητας και, δεύτερον, σε επόμενη φάση, μέσω μιας μείωσης της οικονομικής υποστήριξης στις οικογένειες με παιδιά», σύμφωνα με τους ερευνητές.

Από το in.gr

 

Μαρία Ανδρεάδου στις 17 Οκτωβρίου 2011

Με αφορμή όλες τις πρόσφατες έρευνες που δείχνουν ότι οι οικονομικές αυτοκτονίες βρίσκονται σε έξαρση και επιπλέον ότι όλο και περισσότεροι άνθρωποι βρίσκονται σε ψυχικό αδιέξοδο, η Ελένη Νίνα, Κλινικός Ψυχολόγος και Ψυχοθεραπεύτρια Οικογένειας, με μότο «Να απεξαρτηθούμε και να ψάξουμε για ανθρώπους», μιλά στο tvxs με την Κρυσταλία Πατούλη, Δημοσιογράφο και Σύμβουλο ανθρωπίνων σχέσεων.

Τι έχεις να πεις για τον αριθμό των αυτοκτονιών που αυξάνεται από μέρα σε μέρα;
Κατ’ αρχάς, ότι είναι λογικό. Όταν κάποιος φτάνει σε αδιέξοδο, επειδή δεν έχει να ζήσει τον εαυτό του και την οικογένειά του και συγχρόνως αισθάνεται μόνος, προδομένος και αβοήθητος, θα πέσει και σε μελαγχολία και θα κάνει -σαφώς- και ιδέες αυτοκτονίας.
Επιπλέον μέσα σε αυτή την κρίση, διακινούνται συναισθήματα και αποτυχίας, ειδικά όταν δεν τα καταφέρνει κάποιος οικονομικά, διότι τα χρήματα είναι ένα μέσον ενήλικης συναλλαγής…

Κινδυνεύουν περισσότερο οι άντρες;
Ναι, περισσότερο οι άντρες, γιατί σε αυτούς πέφτει το βάρος να ζήσουν το σπίτι τους, έστω και σαν επιφόρτωση μιας ιδέας, ενός παραδοσιακού ρόλου του «κουβαλητή». Γι αυτό και οι άντρες, συντριπτικά, περνούν σε αυτοκτονία κάτω από τέτοιες συνθήκες.

Το οικονομικό πρόβλημα, δηλαδή, μοιάζει να εισπράττεται ειδικά από τους άντρες, ως η μεγαλύτερη αδυναμία που δεν μπορούν ούτε να τη μοιραστούν, ούτε να ζητήσουν βοήθεια;
Είναι δύσκολο να ζητήσουν βοήθεια όπως επίσης και να μοιραστούν το πρόβλημά τους ή να το εκφράσουν. Η κοινωνία, άλλωστε, έτσι όπως είναι δομημένη, όλο και περισσότερο απομονώνει τα άτομα. Παλιότερα, υπήρχαν δομές που στήριζαν τα άτομα που είχαν ανάγκη, όπως ήταν οι ευρείες οικογένειες, οι γειτονιές, οι σχέσεις…

Μπορεί όμως, κάποιος να έχει, μεν, μία… συντροφική σχέση αλλά να νιώθει μόνος του.
Ειδικά όταν η σύντροφος είναι επικριτική, ή φέρνει στο σπίτι τα περισσότερα χρήματα και ο άντρας της καθόλου ή λιγότερα, τότε προσθέτονται και οι ανταγωνισμοί στο ζευγάρι, και έτσι μπορεί να νιώθει εκτός από αποτυχημένος οικονομικά και αποτυχημένος στη σχέση του, αλλά και σαν πατέρας αν έχει παιδιά, και γενικά σε όλο το φάσμα –κοινωνικά και οικογενειακά.
Βάλλονται περισσότερο οι άντρες, αλλά όποιος άνθρωπος κι αν βρεθεί σε μια ανάλογη κατάσταση έχει πολλές πιθανότητες να καταλήξει σε αυτοκτονία.
Εκείνοι που πλέον δεν έχουν καμία στήριξη από την ευρεία οικογένεια, δεν έχουν χρήματα, δεν μπορούν να παρέχουν οτιδήποτε, είναι ακόμα πιο απομονωμένοι, πιο δυστυχείς και με ιδέες αυτοκτονίας… Ένα κοινωνικό φαινόμενο που όλο και περισσότερο θα το συναντάμε.

Η αυτοκτονία είναι και μίσος προς τον ίδιο σου τον εαυτό, εφόσον φτάνεις να τον σκοτώσεις…
Είναι πολύς θυμός για τον εαυτό. Όμως δεν είναι μόνον αυτό. Είναι και μία φυγή, ένας έλεγχος: Εφόσον δεν έχω τον έλεγχο οπουδήποτε αλλού, έχω τον έλεγχο πάνω στον εαυτό μου. Οπότε είναι μία ύστατη λύση – διαφυγή, και ύστατος έλεγχος στο αδιέξοδο. Ελέγχω τον εαυτό μου και τον σκοτώνω. Όπως κάνει και ο σκορπιός όταν κυκλωθεί από φωτιά, γυρίζει την ουρά του και τρυπάει τον εαυτό του, αυτοκτονεί. Ή όπως κάνουν τα δελφίνια και οι φάλαινες όταν μολυνθεί το περιβάλλον τους, που βγαίνουν στην ξηρά και πεθαίνουν. Αυτοκτονούν.
Είναι ο ύστατος έλεγχος και βέβαια η ύστατη κραυγή προς ένα κοινωνικό σύνολο το οποίο αναγκάζει τα μέλη του να διαφύγουν προς τα… πάνω γιατί δεν υπάρχει διαφυγή από πουθενά αλλού.

Η δυσκολία να διαχειριστεί κάποιος μια τόσο δύσκολη κατάσταση, πόσο επιβαρύνεται και από εκείνο το κύμα -των προηγούμενων δεκαετιών- της «θετικής ενέργειας», του «να περνάμε καλά», του όλοι να δείχνουν καλά, με τα δυσάρεστα συναισθήματα να αναβάλλονται επ’ αόριστον για την διαχείρισή τους και να μην τα αγγίζουμε…
Μας έχει βρει, εννοείς, απροετοίμαστους…

Ναι, διότι οι άνθρωποι, κατά πλειοψηφία, δεν άγγιζαν τα συναισθήματά τους και δη τα δυσάρεστα και τα επώδυνα. Ξαφνικά, βρίσκεσαι αντιμέτωπος με ένα επώδυνο συναίσθημα το οποίο δεν μπορείς ούτε καν να το αγγίξεις, όχι να το βιώσεις και να το διαχειριστείς…
Οι άνθρωποι απέφευγαν να έρθουν σε επαφή, όντως, με τα γκρι συναισθήματα. Έμοιαζε για χρόνια, ότι έπρεπε να τα αφήσουν στο πλάι και να σκεφτούν μόνο τα θετικά και τα ευχάριστα. Αυτό είναι θαυμάσιο όταν συμβαίνει, αλλά όχι σε υπέρμετρο βαθμό, γιατί τότε, είναι και αυτό μία… φούσκα!
Και βέβαια πολλοί άνθρωποι ήταν απροετοίμαστοι, και την πάτησαν, μέσα σε αυτή την εικόνα του «όλα καλά!»

Σ’ αυτό το κλίμα, κάποιος που έπαιρνε έναν μισθό και δεν του έφτανε να ζήσει -γιατί ποιος, όλα αυτά τα προηγούμενα χρόνια, μπορούσε να ζήσει με έναν βασικό μισθό; Δεν ανακαλύψαμε… σήμερα την Αμερική. Εδώ και πάρα πολλά χρόνια κάποιος που εργαζόταν δεν μπορούσε να ζήσει ανεξάρτητος μόνο με τον βασικό μισθό χωρίς κάποια επιπλέον βοήθεια από τους γονείς κλπ. Πώς να μοιραζόταν το πρόβλημά του, σε αυτό το ξέφρενο πάρτι… που όλοι θα τον έλεγαν μίζερο; Έπαιρνε, λοιπόν, ένα δάνειο για να μπορεί να ανταποκριθεί στο… θέατρο που παιζόταν.
Και κατέφευγε για να επιβιώσει, στην όλη φούσκα που ξέρουμε με τη λογική του «έχουμε», με αποτέλεσμα σήμερα να είναι απολύτως προσγειωμένος άγρια σε μια πραγματικότητα που τον καλεί να πάρει τις ευθύνες του, που όμως δεν γνωρίζει τρόπους να την αντιμετωπίσει.
Κυρίως όμως, μέσα σε όλο αυτό, βρίσκεται εντελώς μόνος ο άνθρωπος. Δεν συναντιέται. Και θεωρεί ότι είναι και ο μόνος που έχει αυτό το πρόβλημα. Οι άνθρωποι είναι απομονωμένοι και στις σχέσεις τους μέσα στα ίδια τα σπίτια τους και στις γειτονιές τους και με τους φίλους τους και με τα πάντα, δεν υπάρχει συλλογικότητα (ίσως πολύ λίγη).
Έχουν μοιραστεί το «πάρτι» που λέγαμε, αλλά δεν έχουν καθίσει να μοιραστούν τίποτα επί της ουσίας, όπως όλα εκείνα τα γκρί συναισθήματα…

Ανέβαλε να διαχειριστεί τα όποια δύσκολα συναισθήματα, όπως και το να αντιμετωπίσει το γεγονός ότι δεν του φτάνει ο μισθός για να ζήσει.
Ανέβαλε ουσιαστικά την επαφή με τον εαυτό του, και με τους δίπλα του. Οπότε, έχει μείνει τώρα απομονωμένος να αντιμετωπίσει τη σκληρή πραγματικότητα.

Που δεν ξέρει να την διαχειριστεί γιατί δεν ασχολήθηκε να την διαχειριστεί ποτέ.
Ακριβώς. Κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει, όπου κι αν βρισκόμαστε,  είναι όσο μπορούμε να συνομιλούμε με άλλους ανθρώπους. Δηλαδή, να φτιάξουμε μεταξύ μας ομάδες στήριξης, με όποιον τρόπο, μέσα στην πολυκατοικία, στη γειτονιά, οπουδήποτε, για να μοιραστούμε αυτό το δύσκολο που περνάμε. Να είμαστε δηλαδή ανοιχτοί στο να ακούσουμε πράγματα, ο ένας από τον άλλον.
Επίσης, οι άνθρωποι είναι καλό να μη διστάζουν να ζητήσουνε βοήθεια. Γιατί εκεί αυτό πάει και «χτυπάει» πάνω σε ένα άλλο μότο των προηγούμενων δεκαετιών, το «πρέπει να τα καταφέρω μόνος μου», ή το «δεν επιτρέπεται να είμαι αδύναμος», όπως και στο σημερινό του «είμαι αποτυχημένος» κλπ. Πρέπει, λοιπόν, να ζητήσουν βοήθεια οι άνθρωποι, πριν καταλήξουν στο ότι δεν υπάρχει τίποτα άλλο παρά να αυτοκτονήσουν.

Μα την λέξη βοήθεια, την έχουν συνδέσει οι περισσότεροι, με την λέξη ανικανότητα και με την λέξη αποτυχία…
Και αδυναμία, ναι. Κι όμως, υπάρχουν άνθρωποι της διπλανής πόρτας, υπάρχουν και ειδικοί. Να ζητήσουν βοήθεια, να καταφύγουν σε δομές που ευτυχώς ακόμη υπάρχουν…

Έχουν μάθει όμως να ζητάνε βοήθεια μόνο πληρώνοντας κάποιο τίμημα. Δηλαδή, θέλω αυτό, θα σου δώσω το άλλο. Deal! Όχι σαν συνθήκη του «σχετίζομαι». Κι έχοντας στο βάθος, όλοι στο μυαλό τους, περισσότερο, ένα μεταφρασμένο -ή όχι- οικονομικό αντίτιμο.
Η συναλλαγή του παίρνω-δίνω ανέκαθεν υφίστατο, και καλό είναι να υφίσταται, όμως είναι να κάνουμε όλοι μια μεγάλη προσπάθεια να αποκαταστήσουμε το παίρνω-δίνω, το οποίο είναι η υγιής συναλλαγή στις σχέσεις μας, όχι μόνο υλικά αλλά και μέσα στο να συν-κατασκευάσουμε νόημα.
Καλούμαστε να συν-κατασκευάσουμε νόημα, να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον, ώστε να δώσουμε μία προοπτική στα πράγματα. Γιατί δεν έχουμε όραμα αυτή τη στιγμή. Κι ο άνθρωπος που έχει μελαγχολία και κάνει ιδεασμό με την αυτοκτονία και περνάει στην αυτοκτονία στερείται στόχων και οράματος!
Γι’ αυτό λέω ότι έχει πολύ μεγάλη σημασία να βγούμε όσο μπορούμε από την απομόνωση, να είμαστε ανοιχτοί σε αυτή την ιδέα, για να μπορέσουμε και να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον πάνω σε αυτό.

Επειδή όμως, η παγκόσμια αξία είναι το κέρδος και το χρήμα, ο άνθρωπος εκτιμούνταν κυρίως με οικονομικά κριτήρια. Όπως έχεις πει και εσύ, σημασία είχε το «τι έχω» και όχι «ποιος είμαι». Όταν, λοιπόν, κάποιος σήμερα μέσα σε αυτή την κρίση δεν έχει χρήματα, αισθάνεται το απόλυτο τίποτα!
Γι αυτό τώρα καλούμαστε να αναθεωρήσουμε και τις αξίες μας. Σε αυτή την πολύ δύσκολη κατάσταση έχουμε και αυτό: Να επαναπροσδιορίσουμε ποιες είναι οι αξίες. Και μπορεί να βρούμε κι άλλες, ξεχασμένες αξίες, ξεχασμένες γλώσσες που μιλούσαμε μεταξύ μας.

Αυτοί οι άνθρωποι που αυτοκτονούν;
Ναι, αυτοί οι άνθρωποι που αυτοκτονούν τις έχουν χάσει. Είναι τα θύματα αυτού του πολέμου.
Γι αυτό λέω ότι έχει πολύ σημασία, πριν κάποιος καταλήξει τελικά ότι θα αυτοκτονήσει, να αναζητήσει συνομιλητές, οι οποίοι μπορεί να είναι από το χώρο της ψυχικής υγείας, ειδικούς, ή ανθρώπους που εμπιστεύεται, ή άλλους ανθρώπους που βρίσκονται επίσης σε δύσκολη κατάσταση.

Όχι για.. ομαδική αυτοκτονία, βέβαια.
Για να κάνει ομαδικό όραμα ως προς το να ζήσει.
Πώς είναι εκείνοι, δηλαδή, οι οποίοι προσπαθούν να βγουν από τη χρήση ψυχότροπων ουσιών και συναντιούνται παγκοσμίως σε ομάδες αυτοβοήθειας συζητώντας πάνω στο πρόβλημα της χρήσης τους και στο πώς θα βγουν από αυτό; (όπως π.χ. είναι οι ανώνυμοι, οι θεραπευτικές κοινότητες κλπ.).

Διότι, όλοι οι άνθρωποι εν δυνάμει είναι «χρήστες» σε κάτι. Οι περισσότεροι σήμερα, είμαστε χρήστες χρήματος. Και επίσης προσπαθήσαμε να καλύψουμε τα κενά μας σε χρήμα. Έφυγε το χρήμα και έμεινε το κενό.
Είμαστε πρεζάκια! Αλλά αυτό που χρειάζεται, είναι να μπούμε πια σε ομάδες αποτοξίνωσης από το χρήμα -Δεν το έχουμε πια. Τέλος-, ομάδες στήριξης, να αντιμετωπίσουμε το κενό μας, να κατασκευάσουμε άλλες έννοιες, όραμα, στόχους, για να μπορέσουμε να ζήσουμε.
Πρέπει λοιπόν να δούμε πως θα ζήσουμε, αλλιώς.

Αυτό ακριβώς που κάνουν οι χρήστες ουσιών, για να απεξαρτηθούν, είναι και για μας ο δρόμος!
Όσο μένουμε απομονωμένοι, απλώς αυτοκτονούμε. Πρέπει να να δούμε πως θα πάμε παρακάτω. Όσοι αποφασίσουμε να ζήσουμε…

Επίσης, εκείνοι που έχουν ακόμη πρέζα, δηλαδή χρήματα, δεν θα είναι καλό -αν μη τι άλλο- να βλέπουν τι συμβαίνει γύρω τους, προσπαθώντας να κατανοήσουν κάτι από αυτό που ζει η συντριπτική πλειοψηφία; Να μην ζουν τελείως, δηλαδή, στον κόσμο τους;
Μα αυτό υπάγεται στην έννοια της απομόνωσης και ενός απύθμενου εγώ, το οποίο δεν μπορεί να δρά συλλογικά, αλλά μόνον ατομικά. Οπότε έχουμε πολλές Μαρίες Αντουανέτες σήμερα, σαφέστατα, εγκλωβισμένες στον πλούτο και σε φόβο (άκουσα και μία παροιμία, επί των ημερών, που λέει: «Βοήθα με πτωχέ, να μην γίνω σαν και σένα»).
Οπότε έχουμε την απομόνωση και των Μαρίων Αντουανέτων και από την άλλη έχουμε των σκλάβων. Το θέμα είναι, πώς αυτές οι δύο ομάδες, θα φύγουν από τα όριά τους και θα μπορέσουν να έρθουν σε κάποια επικοινωνία.

Τουλάχιστον για να κατανοήσουν…
Και να βγουν οι μεν από τον θυμό απέναντι στην όποια Αντουανέτα και να βγει και η Αντουανέτα από το κουκλόσπιτο για να ασχοληθεί με τους υπόλοιπους με κάποιον τρόπο, με όποιον τρόπο ο καθένας κρίνει ότι μπορεί να… μοιραστεί. Όχι απαραίτητα τα χρήματά του, αλλά οτιδήποτε.
Μιλάμε λοιπόν για συλλογικότητα και αλληλεγγύη. Γιατί και πλούσιοι και φτωχοί χρήστες υπάρχουν. Όλοι όμως έχουν ένα κοινό διακύβευμα: Το πώς θα τα καταφέρουν να ζήσουν.
Διότι μακροπρόθεσμα θα έχουμε τεράστια κοινωνική αναταραχή, και κάθε μέρα δεν έχουμε μόνο μία αυτοκτονία, έχουμε και ένα φόνο!
Οπότε είναι προς συμφέρον όλων να επικοινωνήσουμε μεταξύ μας, για να μπορέσουν και οι μεν να μην φοβούνται να βγούν στο δρόμο, και οι άλλοι να είναι λιγότερο εξαθλιωμένοι.
Να φτάσουν έστω να τους πούνε, π.χ πώς βγάλανε τα χρήματά τους; Ή δεν ξέρω τι, οτιδήποτε. Διότι και μια τέτοια η συνομιλία θα ήταν πολύ χρήσιμη.
Για να φτιαχτεί μία ομάδα μεγάλη που θα βγει από την κρίση, χρειάζονται όλοι.

Τι έχεις να πεις σε έναν άνθρωπο που βρίσκεται στο παρά πέντε πριν την αυτοκτονία;
Να μιλήσει. Να ψάξει να βρει ανθρώπους να μιλήσει. Είναι να γίνουμε όλοι σαν τον Διογένη με το φανάρι του, που έψαχνε ανθρώπους. Λοιπόν, να πάρουμε το φανάρι μας -κι αυτός φτωχός ήταν- και να ψάξουμε ανθρώπους.

Μαρία Ανδρεάδου στις 17 Οκτωβρίου 2011

Είμαι εγώ,

Σε όλο τον κόσμο δεν υπάρχει κανείς ακριβώς όμοιος με εμένα. Υπάρχουν άνθρωποι που μου μοιάζουν σε ορισμένα σημεία, μα στο σύνολο κανένας δεν μου μοιάζει ακριβώς. Για αυτό κάτι που προέρχεται από μένα είναι αυθεντικά δικό μου, γιατί εγώ μόνος μου το διάλεξα.

Μου ανήκει κάθε τι που έχει σχέση με μένα: το σώμα μου και κάθε τι που κάνει το μυαλό μου με όλες του τις ιδέες και τις σκέψεις, τα μάτια μου με όλες τις εικόνες που αποτυπώνουν τα αισθήματά μου, όποια και αν είναι, θυμός, χαρά, αγάπη, απογοήτευση ή ενθουσιασμός το στόμα μου και όλα τα λόγια που βγαίνουν από αυτό, γλυκά, ευγενικά ή απότομα, σωστά ή λανθασμένα η φωνή μου σιγανή ή δυνατή και όλες μου οι πράξεις είτε απευθύνονται σε άλλους είτε σε μένα.

Μου ανήκουν οι φαντασίες μου, τα όνειρά μου, οι ελπίδες μου, οι φόβοι μου. Μου ανήκουν όλοι μου οι θρίαμβοι και οι επιτυχίες, όλες μου οι αποτυχίες και τα λάθη μου.

Και αφού μου ανήκει καθετί δικό μου, μπορώ να γνωρίσω βαθιά τον εαυτό μου και να τον αγαπήσω.

Και έτσι θα καταφέρω ώστε κάθε μέρος του εαυτού μου να δουλεύει για το καλό μου .

Ξέρω πώς υπάρχουν κομμάτια του εαυτού μου που μου είναι ακατανόητα και άλλα που δεν τα ξέρω καθόλου. Μα εφόσον νοιώθω φιλικά και αγαπώ τον εαυτό μου, μπορώ με ελπίδα και θάρρος να προσπαθήσω να καταλάβω και να μάθω περισσότερα για τον εαυτό μου.

Το πώς φαίνομαι ότι λέω και ότι κάνω σε μια δεδομένη στιγμή είναι αυθεντικά δικό μου και δείχνει σε τι σημείο βρίσκομαι τη στιγμή εκείνη. Καμιά φορά όταν κοιτάζω τι έκανα, τι είπα, πώς σκέφτηκα και πώς αισθάνθηκα, βλέπω σημεία που δεν μου ταιριάζουν. Μα μπορώ στο μέλλον να κρατήσω ότι ταιριάζει να αφήσω αυτά που δεν μου ταιριάζουν και να ανακαλύψω κάτι καινούργιο για αυτό που δεν ταιριάζει.

Μπορώ να βλέπω, να ακούω, να αισθάνομαι, να σκέφτομαι, να μιλώ και να ενεργώ.

Έχω καθετί που χρειάζεται για να επιζήσω να είμαι δημιουργικός και να νοιώσω κοντά με τους άλλους ανθρώπους. Μπορώ να δώσω νόημα και να βάλω σε τάξη μέσα μου τον κόσμο που με περιτριγυρίζει ανθρώπους και αντικείμενα.

Ο Αρχιτέκτων

Είμαι η μηχανικός του εαυτού μου.

Είμαι ΕΓΩ και είμαι εντάξει.