Εμπενίζερ Σκρουτζ έχει περάσει στην παγκόσμια συνείδηση ως το απόλυτο σύμβολο φιλαργυρίας. Παρότι πρόκειται για λογοτεχνικό χαρακτήρα του A Christmas Carol, η ιστορία δείχνει πως η έμπνευση του Charles Dickens δεν προέκυψε από το πουθενά.
Στην Αγγλία του 18ου αιώνα έζησε ένας άνθρωπος του οποίου η ζωή και οι επιλογές ξεπερνούσαν ακόμη και τη μυθοπλασία. Το όνομά του ήταν John Elwes, γνωστός στα νεανικά του χρόνια ως Τζον Μέγκοτ.
Ο Μέγκοτ γεννήθηκε το 1714 και κληρονόμησε από πολύ νωρίς μια τεράστια περιουσία. Μεγάλωσε σε προνομιούχο περιβάλλον, σπούδασε σε ακριβό σχολείο, ταξίδεψε στην Ευρώπη και έζησε για χρόνια μέσα στη χλιδή. Τίποτα δεν προμήνυε τη ριζική αλλαγή που θα ακολουθούσε.
Κάποια στιγμή, όμως, η στάση ζωής του άλλαξε δραματικά. Παρά τα αμύθητα χρήματα που διέθετε, άρχισε να περιορίζει κάθε προσωπική δαπάνη. Εγκατέλειψε τα πολυτελή ρούχα, απέφευγε τις κοινωνικές εκδηλώσεις και επέλεξε μια ζωή αυστηρής λιτότητας — όχι από ανάγκη, αλλά από πεποίθηση.
Οι αφηγήσεις της εποχής μιλούν για έναν άνθρωπο που έφτασε στα άκρα για να αποφύγει το παραμικρό έξοδο. Προτιμούσε να αγοράζει τρόφιμα σε μεγάλες ποσότητες και να τα καταναλώνει για ημέρες, αδιαφορώντας για την ποιότητά τους. Ζούσε σε σπίτια που του ανήκαν, χωρίς όμως να τα συντηρεί, ενώ περπατούσε μεγάλες αποστάσεις για να μη χρησιμοποιεί μεταφορικά μέσα.
Παρότι διέθετε πάνω από 100 ακίνητα και τεράστια χρηματικά αποθέματα, ζούσε σαν να μην είχε τίποτα. Ακόμα και τα άλογά του χρησιμοποιούνταν μόνο όταν ήταν απολύτως απαραίτητο, προκειμένου να αποφεύγονται έξοδα συντήρησης.
Το 1774 εξελέγη στο βρετανικό κοινοβούλιο. Ακόμη κι εκεί, όμως, απέρριψε κάθε οικονομικό όφελος που συνόδευε τη θέση του. Για περισσότερα από δέκα χρόνια παρουσίας του στην πολιτική σκηνή, διατηρούσε τον ίδιο αυστηρό τρόπο ζωής, περιορίζοντας τα έξοδά του στο απολύτως ελάχιστο.
Παρά τη φήμη του ως ενός από τους πλουσιότερους ανθρώπους της εποχής του, ο Τζον Μέγκοτ έζησε με μόνιμο φόβο απώλειας των χρημάτων του. Έκρυβε ποσά σε διάφορα σημεία του σπιτιού του και περνούσε ώρες προσπαθώντας να θυμηθεί πού τα είχε τοποθετήσει.
Όταν έφυγε από τη ζωή το 1789, άφησε στους δύο γιους του μια τεράστια περιουσία, την οποία εκείνοι εξάντλησαν σε ελάχιστο χρονικό διάστημα. Ο ίδιος, ωστόσο, δεν γνώρισε ποτέ τη μεταστροφή και τη συναισθηματική λύτρωση που συναντά κανείς στον λογοτεχνικό Σκρουτζ.
Μετά τον θάνατό του, ο Τζον Μέγκοτ αποτέλεσε σημείο αναφοράς για συγγραφείς και στοχαστές της εποχής, ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ανθρώπου που αφιέρωσε τη ζωή του στη συσσώρευση πλούτου, χωρίς να απολαύσει ποτέ τα οφέλη του.
Η ιστορία του αποδεικνύει ότι πολλές φορές η λογοτεχνία δεν απέχει τόσο από την πραγματικότητα όσο νομίζουμε.
