Διαβάσαμε

Κυριακή Ψαρρού στις 13 Μαΐου 2012

“Η δίκη του Σωκράτη επαναλαμβάνεται 2.500 χρόνια μετά, στις 25 Μαΐου στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών. Την δίκη αναλαμβάνουν διακεκριμένοι δικαστές και νομικοί της Ελλάδας και του εξωτερικού, που θα διερευνήσουν τα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα, τα οποία βρίσκονται πίσω από τις κατηγορίες που αντιμετώπισε ο Σωκράτης και θα τα εξακοντίζουν στο σήμερα. Για την τύχη του Σωκράτη θα αποφασίσει όμως το κοινό, που θα παρακολουθήσει τη δίκη και θα βρεθεί αντιμέτωπο με τα επιχειρήματα κάθε πλευράς. Η παρακολούθηση της δίκης εξάλλου θα γίνεται και μέσω Διαδικτύου με live streaming…”

Για περισσότερες πληροφορίες:

http://www.tovima.gr/culture/article/?aid=456727&h1=tru

Aπό την πύλη για την ελληνική γλώσσα.

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 11 Μαΐου 2012

“Το έθνος να λυπάστε αν φέρει ένδυμα που δεν το ύφανε.Ψωμί αν τρώει αλλά όχι από την σοδειά του. Κρασί αν πίνει, αλλά όχι από το πατητήρι του.

Το έθνος να λυπάστε που δεν υψώνει φωνή, παρά μονάχα στην πομπή της κηδείας. Που δεν συμφιλιώνεται παρά μονάχα μες τα ερείπιά του. Που δεν επαναστατεί παρά μονάχα σαν βρεθεί ο λαιμός ανάμεσα στο σπαθί και την πέτρα.

Το έθνος να λυπάστε που έχει αλεπού για πολιτικό, απατεώνα για φιλόσοφο, μπαλώματα και απομιμήσεις που είναι η Τέχνη του.

Το έθνος να λυπάσαι που έχει σοφούς από χρόνια βουβαμένους”

Αλήθεια, σκέφτομαι… που είναι οι σοφοί μας; γιατί βουβάθηκαν;

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 10 Μαΐου 2012

 

 

 

Μαρία Ανδρεάδου στις 9 Μαΐου 2012

Το νέο “παιχνίδι” των παιδιών ονομάζεται “Χρυσαυγίτες-Εγέρθητω”

( πρόσφατη εμπειρία δασκάλου / σε blog )

“..Φτάνοντας σήμερα το πρωί στο σχολείο , βλέπω μια ομάδα παιδιών να παίζουν κάνοντας τους χρυσαυγίτες.

Σηκώνουν τα δεξιά τους χέρια και με χαιρετούν φασιστικά.

Το σοκ , απίστευτο.

Τα μαζεύω γύρω μου και αρχίζω αν τους μιλάω.

Γιατί το κάνουν αυτό , τι σημαίνει , που το είδαν , τι τους άρεσε σε αυτό ;

Οι απαντήσεις τους σαφέστατες. Τους εντυπωσίασε η στρατιωτική δομή και η πειθαρχία. Τους εντυπωσίασε το παρουσιαστικό των ναζί. Τους άρεσε ο τρόπος που διέταξαν τους δημοσιογράφους στη συνέντευξη τύπου, το βράδυ των εκλογών.

Αφού κατάλαβα ότι αδυνατούσαν να ανταπεξέλθουν σε οποιαδήποτε παραγωγική συζήτηση , απομακρύνθηκα.

Στο γραφείο των καθηγητών όλοι μιλούσαν για τα αποτελέσματα των εκλογών και εστίαζαν στο φαινόμενο ”χρυσό αυγό”.

Σχολιασμοί , αλλά κανένας δεν έμπαινε στην ουσία.

Ώρα να διδάξω με το παράδειγμα.

Μπαίνω στην τάξη , για μάθημα.

Ανοίγω την πόρτα και κραυγάζω ”εγέρθητι”.

Τα παιδιά αποσβολωμένα με κοιτάζουν παράξενα.

Επαναλαμβάνω το παράγγελμα και τους λέω πως όποιος δεν σηκωθεί την ώρα που μπαίνω ΕΓΩ θα υποστεί τις συνέπειες της ανυπακοής και προσβολής του καθηγητή.

Και σηκώνονται όλοι…

ΟΥΤΕ ΈΝΑΣ ΔΕΝ ΑΜΦΙΣΒΗΤΗΣΕ ΤΗΝ ΒΛΑΚΕΙΑ ΜΟΥ ….”

 

Πόσο εύκολο είναι να διαμορφωθούν οι συνειδήσεις των παιδιών και εφήβων στο φασισμό ?

Μία εξαιρετική ταινία “The Wave” που αξίζει να τη παρακολουθήσετε .Το “πείραμα” ενός καθηγητή που καταλήγει σε καταστροφή ..

THE WAVE (2008) – Trailer (English Subtitles)

 

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 5 Μαΐου 2012

Τα ανώτερα μαθηματικά μου τα έκανα στο Σχολείο της θάλασσας. Ιδού μερικές πράξεις για παράδειγμα:
(1) Εάν αποσυνδέσεις την Ελλάδα, στο τέλος θα δεις να σου απομένουν μια ελιά, ένα αμπέλι κι ένα καράβι. Που σημαίνει: με άλλα τόσα την ξαναφτιάχνεις.
(2) Το γινόμενο των μυριστικών χόρτων επί την αθωότητα δίνει πάντοτε το σχήμα κάποιου Ιησού Χριστού.
(3) Η ευτυχία είναι η ορθή σχέση ανάμεσα στις πράξεις (σχήματα) και στα αισθήματα (χρώματα). Η ζωή μας κόβεται, και οφείλει να κόβεται, στα μέτρα που έκοψε τα χρωματιστά χαρτιά του ο Matisse.
(4) Όπου υπάρχουν συκιές υπάρχει Ελλάδα. Όπου προεξέχει το βουνό από τη λέξη του υπάρχει ποιητής. Η ηδονή δεν είναι αφαιρετέα.
(5) Ένα δειλινό στο Αιγαίο περιλαμβάνει τη χαρά και τη λύπη σε τόσο ίσες δόσεις που δεν μένει στο τέλος παρά η αλήθεια.
(6) Κάθε πρόοδος στο ηθικό επίπεδο δεν μπορεί παρά να είναι αντιστρόφως ανάλογη προς την ικανότητα που έχουν η δύναμη και ο αριθμός να καθορίζουν τα πεπρωμένα μας.
(7) Ένας “Αναχωρητής” για τους μισούς είναι, αναγκαστικά, για τους άλλους μισούς ένας “Ερχόμενος”.

XXIII
Σίγουρα θα πρέπει νά’ ταν μια σταγόνα καθαρού νερού στην παιδική του ηλικία ο ήλιος. Από κει ο τρόπος που λάμπει στα ματοτσίνορα και το δρόσο που κρατά στους τοίχους με τις αγιογραφίες, Ιούλιο μήνα, το καταμεσήμερο.Αφήνω τη διαφάνεια. Που έτσι και το φέρει η τύχη ν΄ αγαπήσεις μια κοπέλα, βλέπεις μέσα της: όπως στα ποιήματα.
άν υπάρχει ένας τρόπος να πεθάνεις χωρίς ν΄ αφανίζεσαι – είναι αυτός: μια διαφάνεια όπου τα ύστατα συστατικά σου – δρόσος, φωτιά- όντας ορατά για όλους, έτσι και αλλιώς, θα υπάρχεις και εσύ εσαεί.

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 1 Μαΐου 2012

*«Μέτρησα τα χρόνια μου και συνειδητοποίησα, ότι μου υπολείπεται λιγότερος
χρόνος ζωής  απ’ ότι έχω ζήσει έως τώρα…*

*Αισθάνομαι όπως αυτό το παιδάκι που κέρδισε μια σακούλα καραμέλες: τις
πρώτες τις καταβρόχθισε με λαιμαργία αλλά όταν παρατήρησε ότι του απέμεναν
λίγες, άρχισε να τις γεύεται με βαθιά απόλαυση.*

*Δεν έχω πια χρόνο για ατέρμονες συγκεντρώσεις όπου συζητούνται,
καταστατικά, νόρμες, διαδικασίες και εσωτερικοί κανονισμοί, γνωρίζοντας ότι
δε θα καταλήξει κανείς πουθενά.*

*Δεν έχω πια χρόνο για να ανέχομαι παράλογους ανθρώπους που παρά τη
χρονολογική τους ηλικία, δεν έχουν μεγαλώσει.

*Δε θέλω να βρίσκομαι σε συγκεντρώσεις όπου παρελαύνουν παραφουσκωμένοι
εγωισμοί.*

*Δεν ανέχομαι τους χειριστικούς και τους καιροσκόπους.*

*Με ενοχλεί η ζήλια και όσοι προσπαθούν να υποτιμήσουν τους ικανότερους για
να οικειοποιηθούν τη θέση τους, το ταλέντο τους και τα επιτεύγματα τους.*

*Μισώ, να είμαι μάρτυρας των ελαττωμάτων που γεννά η μάχη για ένα
μεγαλοπρεπές αξίωμα. Οι άνθρωποι δεν συζητούν πια για το περιεχόμενο…
μετά βίας για την επικεφαλίδα.*

*Ο χρόνος μου είναι λίγος για να συζητώ για τους τίτλους, τις επικεφαλίδες.
Θέλω την ουσία,  η ψυχή μου βιάζεται…Μου μένουν λίγες καραμέλες στη
σακούλα…*

*Θέλω να ζήσω δίπλα σε πρόσωπα με ανθρώπινη υπόσταση.*
*Που μπορούν να γελούν με τα λάθη τους.*
*Πoυ δεν επαίρονται για το θρίαμβό τους.*
*Που δε θεωρούν τον εαυτό τους εκλεκτό, πριν από την ώρα τους.*
*Που δεν αποφεύγουν τις ευθύνες τους.*
*Που υπερασπίζονται την ανθρώπινη αξιοπρέπεια*
*Και που το μόνο που επιθυμούν είναι να βαδίζουν μαζί με την αλήθεια και
την ειλικρίνεια.*

*Το ουσιώδες είναι αυτό που αξίζει τον κόπο στη ζωή.*

*Θέλω να περιτριγυρίζομαι από πρόσωπα που ξέρουν να αγγίζουν την καρδιά των
ανθρώπων…*

*Άνθρωποι τους οποίους τα σκληρά χτυπήματα της ζωής τους δίδαξαν πως
μεγαλώνει κανείς με απαλά αγγίγματα στην ψυχή.*

*Ναι, βιάζομαι, αλλά μόνο για να ζήσω με την ένταση που μόνο η ωριμότητα
μπορεί να σου χαρίσει.*

*Σκοπεύω να μην πάει χαμένη καμιά από τις καραμέλες που μου
απομένουν…Είμαι σίγουρος  ότι ορισμένες θα είναι πιο νόστιμες απ’όσες έχω
ήδη φάει.*

*Σκοπός μου είναι να φτάσω ως το τέλος ικανοποιημένος και σε ειρήνη με τη
συνείδησή μου και τους αγαπημένους μου…»*

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 24 Απριλίου 2012

Αποσπάσματα από το βιβλίο “Οδωνυμικά- Η σημασία των ονομάτων των οδών της Αθήνας”, της Μάρως Βουγιούκα και του Βασίλη Μεγαρίδη

Αμερικής

Περιβάλλεται από τις οδούς Πατησίων, Μηθύμνης, προεκτ. Λευκωσίας και Σπάρτης. Παλαιότερα η πλατεία αυτή λεγόταν «Αγάμων». Το όνομα είχε δοθεί από τον λαό επειδή τότε ήταν ερημική και αποτελούσε κέντρο ερωτικών συναντήσεων και επειδή στο «άθλημα» αυτό επιδίδονταν τότε περισσότερο οι άγαμοι. Αρχικά λεγόταν επίσημα και πλατεία Ανθεστηρίων, επειδή στην περιοχή της, όπου τότε δεν υπήρχε κανένα σπίτι, γιορταζόταν η Πρωτομαγιά. Η σημερινή πλατεία Αμερικής, σύμφωνα με την Πράξη Ονοματοθεσίας του Δημοτικού Συμβουλίου, δόθηκε προς τιμή των ΗΠΑ, για τον φιλελληνισμό που επέδειξαν οι κάτοικοί τους.

Ανεξαρτησίας (Βάθης)

Η πλατεία αυτή είναι περισσότερο γνωστή ως «Πλατεία Βάθης», όνομα που προέρχεται από παλαιά ονομασία της θέσεως (Βάθη), γιατί από εκεί περνούσε ο δρόμος του Μενιδίου (Αχαρνών) μέσα από την κοίτη του ρέματος του Κυκλοβόρου. Το ρέμα αυτό στη συνέχεια καλύφθηκε και αποτέλεσε την σημερινή οδό Μάρνη. Η πλατεία ονομάστηκε επίσημα «Ανεξαρτησίας» για να τιμηθεί η απελευθέρωση και ανεξαρτησία της Ελλάδας μετά την επανάσταση του 1821. Βρίσκεται στην συμβολή των οδών Αχαρνών, Μάρνη, Καματερού, Μαιζώνος και Λιοσίων.

Βικτωρίας

Βικτωρία Αλεξανδρινή (1819-1901): Βασίλισσα της Μεγάλης Βρετανίας. Ήταν κόρη του Εδουάρδου, Δούκα του Κεντ, και της πριγκήπισσας Λουΐζας Βικτωρίας. Ανέβηκε στο θρόνο σε ηλικία 18 χρονών και έμεινε σ’ αυτόν επί 64 χρόνια. Παντρεύτηκε το γερμανό πρίγκηπα Αλβέρτο του Σάξ-Κόμπουργκ-Γκότα το 1840 και απέκτησε πολλά παιδιά. Ήταν ικανή βασίλισσα και θεωρήθηκε σύμβολο της ακμής και της ισχύος της Βρετανικής Αυτοκρατορίας. Η βασιλεία της σημάδεψε μία ολόκληρη εποχή και νοοτροπία για τη Μεγάλη Βρετανία (Βικτωριανή εποχή). Στις μέρες της έγινε η ένωση των Επτανήσων (που ήταν υπό Βρετανική προστασία) με την Ελλάδα (1864). Στο θρόνο τη διαδέχθηκε ο γιος της Εδουάρδος, πρίγκηψ της Ουαλλίας, ως Εδουάρδος Ζ’.Η πλατεία αυτή λεγόταν άλλοτε πλατεία «Κυριακού» από το Δήμαρχο Αθηναίων Παναγή Κυριάκο (1870-1879), που είχε εκεί κοντά το σπίτι του. Οι εργασίες διαμορφώσεώς της άρχισαν το 1872. Η ονομασία Πλατεία Βικτωρίας δόθηκε προς τιμήν της βασίλισσας της Αγγλίας, οι πολιτικοί όμως αντίπαλοι του Παν. Κυριάκου, τότε δημάρχου, έλεγαν ότι δόθηκε προς τιμήν της . κόρης του Βικτωρίας.

Βεΐκου (Γαργαρέττα)

Βεΐκος Λάμπρος (+1827): Σουλιώτης οπλαρχηγός και αγωνιστής του 1821, γιος του επίσης οπλαρχηγού Φώτου Βεϊκου. Όταν ο Αλή Πασάς κατέλαβε το Σούλι (1802) κατέφυγε στην Κέρκυρα, από όπου ξαναγύρισε στην πατρίδα του, για να αγωνιστεί εναντίον του Αλή Πασά. Κατέβηκε κατόπιν στηνεπαναστατημένη Ελλάδα, μπήκε στο πολιορκημένο Μεσολόγγι και από εκεί στάλθηκε στην Ύδρα για να συγκεντρώσει βοήθεια για τους πολιορκημένους. Αργότερα πολέμησε με τον Καραϊσκάκη και τον Κίτσο Τζαβέλα. Σκοτώθηκε στη μάχη του Αναλάτου (στη σημερινή περιοχή του Αγίου Σώστη της λεωφόρου Συγγρού). Η πλατεία (και η συνοικία) αρχικά ονομάστηκε «Γαργαρέττα» πήρε την ονομασία της από την μεσαιωνική οικογένεια Γαργαρέττα, που είχε κτήματα στην περιοχή της.

Εξαρχείων

Η πλατεία αυτή, όπως και ολόκληρη η συνοικία αυτή των Αθηνών, πήρε την ονομασία της από κάποιο Έξαρχο (Ηπειρώτη) που κατά τα χρόνια του Γεωργίου Α’ είχε παντοπωλείο στην γωνία των οδών Θεμιστοκλέους και Σολωμού.

Κάνιγγος (σωστότερα Κάννινγκος)

Κάννινγκ, Γεώργιος (Canning 1770-1827): Bρεττανός πολιτικός και φιλέλληνας, από το Λονδίνο. Διακρίθηκε ως υπουργός των Εξωτερικών. Την εποχή εκείνη η πολιτική της Αγγλίας, όπως και των άλλων Μεγάλων Δυνάμεων (Ιερά Συμμαχία), ήταν γενικά υπέρ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, από φόβο όμως προς την επιρροή της Ρωσίας στην Ελλάδα, ο Κάννιγκ απηύθυνε το 1823 διακοίνωση στην Τουρκία καλώντας την να σεβαστεί τις υποχρεώσεις της προς τους χριστιανούς. Το 1825 διέταξε την κυβέρνηση των Ιονίων Νήσων να θεωρούν τους Έλληνες επαναστάτες ως εμπόλεμους. Δεν δέχθηκε πρόταση των Ελλήνων να πάρει υπό την προστασία του τον Αγώνα τους, τους έδωσε όμως υποσχέσεις για τη μεσολάβηση του. Είναι από τους πρωτεργάτες του Πρωτοκόλλου των Μεγάλων Δυνάμεων «Περί ανεξαρτησίας της Ελλάδος», που υπογράφτηκε στο Λονδίνο στις 6 Ιουλίου 1827. Πέθανε στις 27 Ιουλίου 1827, δηλ. σχεδόν αμέσως μετά την υπογραφή του πρωτοκόλλου αυτού. Μαρμάρινος ανδριάντας του, έργο του Βρετανού γλύπτη Τσάντρεϋ (Chantray) βρίσκεται στην ομώνυμη πλατεία.

Κλαυθμώνος

Το όνομα αυτής της πλατείας οφείλεται στο ότι στην προ του 1909 περίοδο, οι δημόσιοι υπάλληλοι δεν ήταν μόνιμοι. Τότε λοιπόν οι απολυμένοι, οι «Παυσανίες» όπως τους έλεγαν, πήγαιναν εμπρός από το Υπουργείο Εσωτερικών που ήταν στην πλατεία αυτή και με κλάματα και θρήνους («κλαυθμούς») παρακαλούσαν να τους ξαναπροσλάβουν. Δεδομένου ότι τέτοιες απολύσεις συνέβαιναν τακτικά σε κάθε αλλαγή κυβερνήσεως, οι σκηνές αυτές ήταν αρκετά συχνές στην πλατεία. Ανάδοχος της ονομασίας ήταν πάντως ο συγγραφέας και κατόπιν ακαδημαϊκός Δημ. Γρ. Καμπούρογλου, που πρώτος ονόμασε την πλατεία «Κλαυθμώνος» σε ένα χρονογράφημα του στην «Εστία» το 1878. Η πλατεία Κλαυθμώνος είναι ο πρώτος χώρος που δεντροφυτεύτηκε στην Αθήνα. Για το σκοπό αυτό ο βασιλιάς της Βαυαρίας Λουδοβίκος έστειλε τον ειδικό κηποτεχνικό Σμάρατ. Στη δυτική πλευρά της υπήρχαν οι τρεις συνεχόμενες οικίες των Βούρου, Μαστρονικόλα και Αφθονίδου, όπου έμειναν αρχικά οι βασιλείς Οθων και Αμαλία μετά τους γάμους τους. Στα σπίτια αυτά (όσα σώζονται) στεγάζεται σήμερα το «Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών». Στην πλατεία υπήρχαν επίσης τα κτίρια των Υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών. Πολλές περιπέτειες πέρασε η επίσημη ονομασία της πλατείας. Στο αρχικό σχέδιο της πόλεως των Αθηνών (του von Klentze) λεγόταν «Πλατεία Αισχύλου». Κατόπιν ονομάστηκε «Πλατεία Νομισματοκοπείου» γιατί εκεί ήταν το κτίριο του Νομισματοκοπείου. Στη συνέχεια η πλατεία ονομάστηκε «25ης Μαρτίου», όνομα που κράτησε για πολλά χρόνια. Κατόπιν μετονομάστηκε σε «Πλατεία Δημοκρατίας» και μετά πήρε και επίσημα πλέον το όνομα με το οποίο ήταν πάντοτε γνωστή, «Πλατεία Κλαυθμώνος». Τέλος τον Ιούνιο του 1989 μετονομάστηκε σε «Πλατεία Εθνικής Συμφιλιώσεως» με την αφορμή των αποκαλυπτηρίων του ομώνυμου μνημείου στην πλατεία.

Κολιάτσου

Κολιάτσος, Στυλιανός (+ 1878): Στρατιωτικός και πολιτικός που έδρασε στο γ’ τέταρτο του 19ου αιώνα.Η οικογένεια Κολιάτσου είχε κτήματα στην περιοχή που είναι σήμερα η πλατεία και η ομώνυμη συνοικία. Ο Στυλιανός Κολιάτσος ήταν αξιωματικός της χωροφυλακής επί Οθωνος και εκλέχτηκε πληρεξούσιος στη Β’ Εθνοσυνέλευση (1864) και πολλές φορές βουλευτής. Έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο στις συζητήσεις για το Σύνταγμα της χώρας. Διετέλεσε Δημοτικός Σύμβουλος Αθηναίων από το 1866 έως το 1878 και Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου (1866-1874).Βρίσκεται μεταξύ των οδών Πατησίων, Καλλινίκου και Σίφνου.

Κολωνακίου

Η επίσημη ονομασία είναι Πλατεία Φιλικής Εταιρείας. Η ονομασία προέρχεται από κάποιο παλαιό στύλο (κολωνάκι) που υπήρχε εκεί κοντά (υπάρχει και σήμερα στο κηπάριο της πλατείας) και που μάλλον ήταν «αποτρεπτικό» νόσων και θεομηνιών. Ο στύλος αυτός έδωσε το όνομά του στη σημερινή συνοικία, μια από τις καλύτερες της Αθήνας. Πρέπει πάντως να σημειώσουμε ότι η περιοχή του Κολωνακίου πάνω από την Δεξαμενή λεγόταν παλαιότερα «Κατσικάδα»,γιατί Λιδωρικιώτες γαλατάδες έβοσκαν εκεί τις κατσίκες τους, στις πλαγιές του Λυκαβηττού.

Κουκάκη (και όχι Κουκακίου)

Κουκάκης Γεώργιος: Εργοστασιάρχης σιδερένιων κρεβατιών, που πρώτος έκτισε σπίτι στην περιοχή αυτή και της έδωσε το όνομά της. Το σπίτι αυτό βρισκόταν στην ανατολική γωνία των οδών Δημητρακοπούλου και Γεωργ. Ολυμπίου και κατεδαφίστηκε στα μέσα του 20ου αιώνα.Η πλατεία σχηματίζεται στη συμβολή των οδών Βεΐκου, Ορλωφ, Ματρόζου και Γεωργ. Ολυμπίου.

Κυνοσάργους

Κυνόσαργες ένα από τα τρία μεγάλα γυμναστήρια των αρχαίων Αθηνών. Ανήκε στο δήμο Διομείας και βρισκόταν έξω από τα τείχη της πόλεως στα νότια του ναού του Ολυμπίου Διός στην αριστερή όχθη του Ιλισού, όπου σήμερα η συνοικία Κυνοσάργους (παλιότερα Κατσιπόδι). Το γυμναστήριο του Κυνοσάργους ιδρύθηκε τον 6ο π.Χ. αιώνα. Εκεί εγυμνάζοντο οι νέοι που ένας από τους γονείς τους δεν ήταν Αθηναίος (νόθοι). Η ονομασία προέρχεται από έναν «κύνα αργόν» (σκύλο λευκό ή ταχύ) που άρπαξε κομμάτια από το ζώο τη στιγμή της θυσίας στον Ηρακλή στον οποίο ήταν αφιερωμένο το άλσος που περιέβαλε το γυμναστήριο. Στο σημείο που άρπαξε τα κομμάτια το ζώο σύμφωνα με χρησμό του Μαντείου ιδρύθηκε το γυμναστήριο για να εξευμενιστεί ο Ηρακλής. Η διάκριση μεταξύ γνήσιων και νόθων Αθηναίων καταργήθηκε όταν ο Θεμιστοκλής (που η μητέρα του δεν ήταν Αθηναία) έπεισε γνήσιους Αθηναίους να γυμνάζονται στο Κυνόσαργες.

Μαβίλη

Η πλατεία ονομάστηκε προς τιμήν του Ιθακήσιου ποιητή Λορέντζου Μαβίλη (1860-1912). Από οικογένεια ευγενούς καταγωγής σπούδασε στη Γερμανία και στη συνέχεια επέστρεψε στην Ελλάδα και, ως θερμός πατριώτης, πήρε μέρος στις πολεμικές περιπέτειες του έθνους στην Κρήτη (1896) και στην Ήπειρο (1987) όπου και τραυματίστηκε. Το 1910 εκλέχθηκε βουλευτής. Στη Βουλή πρωτοστάτησε στους αγώνες για τη Δημοτική γλώσσα. Σε μια αγόρευσή του είπε «δεν υπάρχει γλώσσα χυδαία υπάρχουν μόνο χυδαίοι άνθρωποι». Πήρε μέρος στον Α’ Βαλκανικό Πόλεμο ως λοχαγός στο εθελοντικό σώμα των Γαριβαλδινών. Σκοτώθηκε στη μάχη του Δρίσκου στην Ήπειρο.Η πλατεία παλιότερα λεγόταν «Στέγη Πατρίδος» επειδή σε μικρή απόσταση υπήρχαν οι προσφυγικές πολυκατοικίες του ομώνυμου Οργανισμού.

Μεταξουργείου

Η ονομασία της προήλθε από εργοστάσιο κατασκευής μεταξωτών υφασμάτων που ιδρύθηκε εκεί το 1835. Το εργοστάσιο εγκαταστάθηκε στην ημιτελή οικία του πρίγκιπα Καντακουζηνού (που διατηρείται ακόμα και σήμερα στις οδούς Μεγ. Αλεξάνδρου, Μυλλέρου, Γιατράκου). Το Μεταξουργείο είναι από τις παραδοσιακές συνοικίες της Αθήνας και από εκεί ξεκινούσαν οι αποκριάτικες «ατραξιόν» της παλιάς πόλης όπως το«Γαιτανάκι».

Μοναστηρακίου

Πήρε το όνομά της από το «Μέγα Μοναστήριον της Παντανάσσσης» που ιδρύθηκε στον 10ον αιώνα. Εκεί ύφαιναν τους «αμπάδες» φθηνά και χονδρά υφάσματα που έγιναν παράδοση για την περιοχή (απ’ όπου και η ονομασία της Αμπατζήδικα). Με την πάροδο του χρόνου τα κτίρια εγκαταλείφθηκαν και ερειπώθηκαν, έμεινε μόνον η μικρή εκκλησία (τρίκλιτη βασιλική) της Παντανάσσης) που σκεπάστηκε από χώματα και μόνο ένα μέρος της ήταν πάνω από το έδαφος. Γύρω στα 1760 κτίστηκε το τούρκικο τζαμί που υπάρχει μέχρι και σήμερα. Η πλατεία Μοναστηρακίου λεγόταν παλαιότερα και Πλατεία της Παλιάς Στρατώνας (από τους στρατώνες που υπήρχαν τότε στην περιοχή).

Ομόνοιας

Η αρχική της ονομασία ήταν Όθωνος προς τιμήν του πρώτου βασιλέως. Τη σημερινή της ονομασία πήρε το 1863 γιατί εκεί συμφιλιώθηκαν οι δύο αντίπαλες πολιτικές παρατάξεις, των Ορεινών και των Πεδινών, που είχαν δημιουργηθεί μετά την έξωση του Όθωνος. Οι Ορεινοί πήραν την ονομασία αυτή, γιατί μαζί τους είχε συνταχθεί το ορεινό πυροβολικό, ενώ οι Πεδινοί πήραν το όνομά τους σε αντίθεση με τους Ορεινούς. Οι Ορεινοί ήταν με το μέρος του Κω/νου Κανάρη ενώ οι Πεδινοί με το μέρος του Δημητρίου Βούλγαροι. Μεγάλη αιματηρή σύγκρουση μεταξύ των δύο παρατάξεων έγινε στις 18-21 Ιουνίου με 120 νεκρούς και 300 τραυματίες. Οι αντιμαχόμενοι συμφιλιώθηκαν τελικά στην πλατεία με την μεσολάβηση των πρεσβευτών των μεγάλων δυνάμεων.

Παγκρατίου

Η ονομασία της περιοχής πίσω από το Παναθηναϊκό Στάδιο οφείλεται στο ότι εκεί ήταν, κατά την αρχαιότητα, το ιερό του Παγκρατίου Ηρακλέους (ως προστάτη του αγωνίσματος του παγκρατίου που ήταν συνδυασμός πυγμαχίας και πάλης).

Παλαιών Ανακτόρων (Συντάγματος)

Βρίσκεται στο χώρο του Μνημείου του Αγνώστου Στρατιώτη. Το κτίριο των Παλαιών Ανακτόρων (όπου σήμερα βρίσκεται η Βουλή των Ελλήνων κτίστηκε για να στεγάσει το βασιλέα Όθωνα. Αρχικά ο Όθων ήθελε να κτίσει το ανάκτορό του στην Ακρόπολη επενέβη όμως ο πατέρας του, ο φιλέλληνας βασιλιάς Λουδοβίκος Α’ της Βαυαρίας, και έτσι αποσοβήθηκε το ανοσιούργημα. Ο θεμέλιος λίθος μπήκε το 1836 και το έργο τελείωσε το 1840. Το μεγαλύτερο μέρος των δαπανών ανέγερσης του κτιρίου ανέλαβε ο πατέρας του Όθωνα Λουδοβίκος Α’. Η Βουλή στεγάστηκε εκεί το 1922. Αργότερα, η πλατεία ονομάστηκε για να τιμηθεί το Σύνταγμα, ο πρώτος Καταστατικός Χάρτης της Χώρας, που ρυθμίζει τον τρόπο οργάνωσης της πολιτικής εξουσίας και τι σχέσεις της με τους πολίτες. Το πρώτο Σύνταγμα αποφασίστηκε να δοθεί από τον Όθωνα ύστερα από την επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου 1843 με αρχηγούς τους Δημ. Καλλέργη, Ι. Μακρυγιάννη κ.α. Ο σχετικός νόμος ψηφίστηκε από την Εθνοσυνέλευση του 1844. Τότε απέκτησαν για πρώτη φορά οι Έλληνες το δικαίωμα ψήφου.

Πλάκας (Φιλομούσου Εταιρείας = Προεπαναστατικής απελευθερωτικής οργάνωσης)

Για την προέλευση του ονόματος της συνοικίας αλλά και της πλατείας της Πλάκας υπάρχουν πολλές εκδοχές: Κατά τον Δημ. Καμπούρογλου η ονομασία οφείλεται σε μία μεγάλη πέτρινη πλάκα που βρέθηκε κοντά στο εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου (μέσα στον αρχαιολογικό χώρο του θεάτρου Διονύσου). Κατά άλλη εκδοχή η ονομασία προέρχεται από την αλβανική λέξη «πλιάκα» που σημαίνει παλαιός. Επικράτησε κατά την εγκατάσταση Αρβανιτών «γκαγκαρέων» κατά τον 17οαιώνα στην περιοχή γύρω από την Ακρόπολη που ήταν έρημη και εγκαταλελειμμένη μετά τους ρωμαϊκούς και βυζαντινούς χρόνους. Οι αρβανίτες αυτοί έλεγαν ότι κατοικούν στην «πλιάκα» (παληά) Αθήνα και έτσι έμεινε το όνομα.

Ρηγίλλης

Ρήγιλλα Αππία-Αννια (Β΄ μ.Χ αιώνας): σύζυγος του Αθηναίου σοφιστή και πολιτικού Ηρώδου του Αττικού. Πέθανε λίγο μετά το γάμο τους που έγινε γύρω στο 143 μ.Χ. Ο Ηρώδης κατηγορήθηκε τότε από τους εχθρούς του ότι ήταν υπαίτιος του θανάτου της, αθωώθηκε όμως μετά από δίκη στη Ρώμη και στη μνήμη της ίδρυσε στους νοτιοανατολικούς πρόποδες της Ακροπόλεως το Ηρώδειον (Ωδείον Ηρώδου του Αττικού) που ονομάστηκε «επί Ρηγίλλη». Κατ’ άλλους η Ρηγίλλα πέθανε γύρω στο 160 μ.Χ. Ο Ηρώδης ο (υιός του) Αττικού Τιβέριος-Κλαύδιος (103-179 μ.Χ.) γεννήθηκε στον Μαραθώνα, πήρε εξαιρετική μόρφωση και ήταν ένας από τους καλύτερους ρήτορες της εποχής του και δάσκαλος Ρωμαίων αυτοκρατόρων (ως ο Μάρκος Αυρήλιος). Πήρε ανώτατα αξιώματα στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία (Ύπατος & άρχων των Αθηνών). Είχε μεγάλη περιουσία και διέθεσε πολλά χρήματα σε έργα κοινής ωφελείας στην Κόρινθο, Δελφούς, Θερμοπύλες και την Αθήνα. Μεταξύ των δωρεών του ήταν και το Παναθηναϊκό Στάδιο, το οποίο αναμαρμαρώθηκε με δωρεά του Γ. Αβέρωφ προκειμένου να τελεσθούν οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες το 1896.

Φιλοπάππου

Φιλόπαππος Γάιος – Ιούλιος – Αντίοχος (Α΄ αιώνας μ.Χ.): Ύπατος και άρχων των Αθηνών από την Συρία (εγγονός του βασιλιά της Συρίας Αντίοχου Δ’). Ευεργέτησε την Αθήνα και ανακηρύχθηκε Αθηναίος πολίτης. Στον ομώνυμο λόφο απέναντι από την Ακρόπολη έκτισε το ομώνυμο μνημείο εις μνήμην του παππού του κ.α επιφανών. Κατά την αρχαιότητα ο λόφος του Φιλοπάππου ονομαζόταν «Μουσείον» (από τον εκεί τάφο του ποιητή Μουσαίου) ή λόφος Μουσών επειδή παλιά ήταν αφιερωμένος στις μούσες. Από τον λόφο του Φιλοπάππου ο Ενετός Φραγκίσκος Μοροζίνης βομβάρδισε την Ακρόπολη και κατέστρεψε τον ναό της Απτέρου Νίκης (1687)

 

Μαρία Ανδρεάδου στις 22 Απριλίου 2012
Ο Μοχάμεντ Ασράφ δεν πηγαίνει σχολείο. Από την
ανατολή του ήλιου μέχρι την ανατολή της σελήνης,
κόβει, ξεχωρίζει, μοντάρει και ράβει μπάλες ποδοσφαίρου
που φεύγουν από το χωριό του Ουμαρκότ στο Πακιστάν και
κυλούν προς τα γήπεδα όλου του κόσμου. Ο Μοχάμεντ είναι
έντεκα χρονών. Κάνει αυτή τη δουλειά από όταν ήταν πέντε.
Αν ήξερε να διαβάζει, κι αν ήξερε να διαβάζει αγγλικά, θα
καταλάβαινε αυτό που είναι γραμμένο στις ετικέτες που κολλάει
πάνω σε κάθε έργο του: Αυτή η μπάλα δεν είναι προϊόν
παιδικής εργασίας.
Eduardo Galeano.

Βιο-Εξουσία και Αλήθεια : Διαβάζοντας τη “Τελευταία Μαύρη Γάτα” με τον Μισέλ Φουκό

Πέτρος  Πανάου / Επίκουρος καθηγητής Παιδικής Λογοτεχνίας /Σχολή Επιστημών Αγωγής /Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

 

 

Κυριακή Ψαρρού στις 21 Απριλίου 2012

Εἶναι ἕνας τύπος μὲ μηχανάκι ποὺ ξεκινάει νὰ περάσει τὰ σύνορα μὲ μία μαύρη σακούλα. Φτάνοντας στὰ σύνορα, τὸν σταματοῦν καὶ τὸν ρωτοῦν:

– Τί ἔχεις στὴ σακούλα ἀρχηγέ;

– Χῶμα! ἀπαντᾶ ὅλο ἄνεση ὁ τυπάρας.

– Καλά, καλά, ἄνοιξε τὴ σακούλα μεγάλε…

Ἀνοίγει τὴ σακούλα ὁ τύπος καὶ τί νὰ δοῦν, χῶμα…!

– Ἀφοῦ σᾶς τὸ εἶπα ρὲ παιδιά, χῶμα κουβαλάω!

– Συγνώμη κύριε ἀλλὰ καὶ ἐμεῖς τὴν δουλειὰ μας κάνουμε! Περάστε.

Ἡ κατάσταση αὐτὴ συνεχιζόταν μῆνες, ποὺ λέτε, ἔ, κάποια στιγμὴ λένε:

– Ρὲ ἐσεῖς, μπᾶς καὶ μᾶς δουλεύει ὁ τύπος μὲ τὸ μηχανάκι; Κάτσε καὶ ὅταν ξανάρθει θὰ τοῦ ζητήσουμε δεῖγμα ἀπὸ τὸ χῶμα.
Ὄντως, ὅταν ἔρχεται, τὸν διατάζουν νὰ σταματήσει:

– Σταμάτα, ἄνοιξε τὴ σακούλα.

– Τί ἔγινε ρὲ παιδιά; Τί πάθατε;

– Θὰ πάρουμε δεῖγμα ἀπὸ τὸ χῶμα καὶ θὰ τὸ στείλουμε γιὰ ἀνάλυση.

– Καλῶς, καλῶς, κάντε ὅ,τι θέλετε.

Τὴν ἄλλη μέρα ἔρχεται ὁ τύπος:

– Χίλια συγνώμη κύριε, εἴχατε δίκιο. Δὲν βρέθηκε καμιὰ παράνομη οὐσία στὸ δεῖγμα.

– Ἀφοῦ σᾶς τὸ εἶπα ρὲ παιδιά. Εἶμαι καθαρός!

– Δὲ θὰ ξαναγίνει, περάστε, τοῦ λένε…

Περνοῦσαν τὰ χρόνια, ἔ, κάποια στιγμὴ τὸν σταματάει ἕνας ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους καὶ τοῦ λέει:

– Ἄκου φίλε, ἐγὼ σὲ 2 βδομάδες παίρνω σύνταξη, δὲ θὰ σὲ καρφώσω, ἀλλὰ θὰ μοῦ πεῖς εἰλικρινά, κάνεις λαθρεμπόριο;

– …Ναί!

– Καὶ τί περνᾶς;;;

– Μηχανάκια !!!

Κυριακή Ψαρρού στις 21 Απριλίου 2012


 

Πάσχα
Η λέξη Πάσχα προέρχεται από την αραμαϊκή pascha < εβραϊκή pesah που σημαίνει “πέρασμα, διάβαση”.
>Η λέξη περιέγραφε “τη δεκάτη πληγή κατά των Αιγυπτίων, όπου, σύμφωνα με τη βιβλική παράδοση ο άγγελος προσπερνούσε τις πόρτες των Ιουδαίων, που ήταν βαμμένες με αίμα αρνιού και δε σκότωνε τα πρωτότοκα παιδιά τους, (πβ, εξοδ 12, 23)”*
>> οι Χριστιανοί γιορτάζουν την ανάσταση του Σωτήρα και τη διάβαση από το θάνατο στη ζωή
Σταυρός
Η λέξη σταυρός αρχικά δήλωνε τον όρθιο πάσσαλο ή οτιδήποτε χρησιμοποιούσαν για να στηρίζουν κάτι. Παράγεται από το ρ, ίστημι < θ. -στα. Στα Λατινικά αποδόθηκε και με τη σημασία του in-staurare (: αποκαθιστώ κάτι στην αρχική του θέση). Στην Καινή Διαθήκη αντί για τη λέξη σταυρός χρησιμοποιείται, εναλλακτικά και η λέξη “ξύλον” (π.χ. κρεμάσαντες επί ξύλου, Πραξ. 5,30)

Αβγό ή αυγό
Η ορθή γραφή είναι το αβγό. Από την κράση τά ωά (πληθ. του αρχ. ωόν ) > ταωγά (με ανάπτ. μεσοφ. [γ] για αποφυγή της χασμωδίας) > tauγa (τροπή του φθόγγου /o/, μεταξύ δύο α, σε ημίφωνο u για αποφυγή της χασμωδίας) > μεσαιων. [t-avγa] > τ’ αβγά > αβγό. (βλ. Γ. Χατζιδάκη, Μεσαιωνικά και Νέα Ελληνικά, τόμος Β΄, σ.322, Ν.Π.Ανδριώτη, Ετυμολογικό Λεγικό της Κοινής Νεοελληνικής, Γ.Μπαμπινιώτη, Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας,).

Οβελός και οβελίας
Ο οβελός είναι η σιδερένια ράβδος, η σούβλα, στην οποία περνιώνται κομμάτια κρέατος για ψησιμο. Με τη λέξη Οβελίας δηλώνεται το αρνί που ψήνεται στη σούβλα, παρόλο που αρχικά προσδιόριζε οτιδήποτε ψήνεται στη σούβλα. Από τη λέξη οβελός παράγεται και η λέξη οβολός που καλείστε να προσφέρετε στην εκκλήσία ή και αλλού

Σούβλα
Η σούβλα προέρχεται από τα Λατινικά (subula< suere, συρράπτω, συναρμόζω). Η λέξη από τους πρώτους Χριστιανικούς αιώνας μαρτυρείται ως όργανο βασανιστηρίων και, τελικά, θα επικρατήσει εκτοπίζοντας την ελληνική λέξη “οβελ. Παράγωγα: σουβλάκι, σουβλερός, σουβλί, σουβλιστό

Χριστός

Το όνομα Χρίστος παράγεται από το χριστός (< κεχρισμένος < ο φέρων το χρίσμα < αρχ. ελλ. ρήμα: χρίω). Χρησιμοποιήθηκε ως επιθετικός προσδιορισμός της λέξης Ιησούς (Ιησούς Χριστός). Άρχικά, η λέξη “χριστός” προσδιόριζε οτιδήποτε έχει επαλειφθεί με μύρο ή αλοιφή και χρησιμοποιήθηκε για να μεταφραστεί η εβραϊκή λέξη masiha< Μεσσίας (: μτφ χριστός, ο αλειμμένος με ειδικό έλαιο, που προέβλεπε ο εβραϊκός νόμος για τους ιερείς). Έτσι η ελληνοεβραϊκή φράση Ιησούς Χριστός δηλώνει τον κεχρισμένο από το Θεό, τον Σωτήρα (πβ. Ιωάνν. 1,41: ευρήκαμεντον Μεσσίαν, ό εστίν ερμηνευόμενον τον Χριστόν). Η λ. Ιησούς προέρχεται από την εβραϊκή Yesuah και είναι συντετμημένη μορφή του Yehosuah (μτφ: ο Γιαχβέ είναι σωτηρία). Το όνομα Χρίστος είναι η φυσική κατάληξη της λ. Χριστός (με αναβιβασμό τόνου)
Η ελληνική λέξη Χριστός (: αλειμμένος) είναι η πιο δημοφιλής λέξη στον πλανήτη, επειδή ονομάστηκε έτσι ο ιδρυτής της Χριστιανικής θρησκείας (< Cristo, Christ, Crist, Христос, Kristu…)

Μαρία η Μαγδαληνή
Το επίθετο Μαγδαληνή προσδιορίζει την καταγωγή της. Καταγόταν, δηλαδή, από το χωριό Μάγδαλα. Το mighdal, στα εβραικά, σημαίνει “πύργος”.

Θωμάς
Ένας από τους Δώδεκα μαθητές του Χριστού, που έμεινε γνωστός ως άπιστος. Στην αραμαϊκή η λέξη Te’omà σημαίνει ο “δίδυμος”

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 19 Απριλίου 2012

ΤΙ ΕΛΕΓΕ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ
«Εγώ όταν ξεκίνησα, τα τραγούδια υπήρχαν στον δρόμο»

Στον Δημήτρη Μητροπάνο δεν άρεσαν ιδιαίτερα οι συνεντεύξεις. Ειδικά εκείνες που γίνονται αναγκαστικά στο πλαίσιο της προώθησης μιας δουλειάς. Γι’ αυτό και στις σπάνιες τηλεοπτικές εμφανίσεις του ήταν λιγομίλητος, φειδωλός στα λόγια. Αντιθέτως απολάμβανε ιδιαίτερα τις συζητήσεις με ανθρώπους που ένιωθε ότι μπορούσε να επικοινωνήσει. Εκεί, ανοιγόταν και μιλούσε από καρδιάς, διατυπώνοντας με πάθος τις απόψεις του χωρίς υπεκφυγές. Και φυσικά ο Δημήτρης Μητροπάνος ήταν πάντα ο κατάλληλος άνθρωπος για να μιλήσει για το ελληνικό τραγούδι, το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του. Παραθέτουμε λοιπόν κάποιες δηλώσεις που είχε κάνει σε συνεντεύξεις του.

  • «Εδώ και 15 χρόνια δεν υπάρχουν τραγούδια γιατί οι δημιουργοί είναι αυτοί που σίγησαν. Τραγουδιστές έχουμε και πολύ καλούς. Αλλά δεν έχουμε δημιουργούς. Τα σημερινά παιδιά είναι δυστυχή, γιατί ψάχνουν με το τσιγκέλι να βρουν καλά τραγούδια. Εγώ όταν ξεκίνησα, τα τραγούδια υπήρχαν στον δρόμο…».
  • «Τα τραγούδια είναι δημιούργημα των συνθετών και των στιχουργών. Δικαιωματικά τους ανήκει η εξουσία. Οταν είχαν τον πρώτο λόγο οι συνθέτες, σαφώς τα πράγματα ήταν καλύτερα για το ελληνικό τραγούδι. Από ένα σημείο και μετά οι εταιρείες βρήκαν βολικό να κάνουν απόλυτους πρωταγωνιστές εμάς τους τραγουδιστές, οι τραγουδιστές τσιμπήσαμε το δόλωμα, δίχως να σκεφτούμε ότι χωρίς ρεπερτόριο είμαστε τίποτα…».
  • «Το τραγούδι είναι μια σύνθετη υπόθεση, θέλει παρέα. Αυτή η απομόνωση τώρα, που όλα τα παιδιά έχουν στο σπίτι τους κομπιούτερ και ηχοσύστημα δεν θα φτιάξει ποτέ λαϊκό τραγούδι. Το λαϊκό τραγούδι δεν είναι κλασική μουσική, θέλει ψυχή, πόνο και μοίρασμα. Αμα διαβάσεις ιστορίες το πώς γράφανε οι παλιοί, θα καταλάβεις. Μαζευόντουσαν π.χ. πέντε-έξι, ο Παπαϊωάννου, ο Μπιθικώτσης και λέγανε ”σήμερα θα πάμε στου Τσιτσάνη”. Και πηγαίνανε, κάθονταν, τρώγανε, πίνανε, πιάναν τα μπουζούκια τους και σκαρώνανε μελωδίες και στιχάκια. Τώρα ο καθένας ζει μόνος του. Πώς να γίνει το τραγούδι;».
  • «Και στις μέρες μας γράφονται καλά τραγούδια κι από αυτά ορισμένα θα αντέξουν στον χρόνο. Μπορεί λιγότερα απ’ ό,τι στις περασμένες δεκαετίες, αλλά κάποια θα μείνουν. Πριν από δύο δεκαετίες είχαμε την εμφάνιση των τραγουδοποιών που έδωσαν νέο αίμα και φλόγα στο τραγούδι μας και τους χρωστάμε πολλά. Οι αφοί Κατσιμίχα, ο Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, ο Διονύσης Τσακνής, ο Νίκος Πορτοκάλογλου και άλλα παιδιά προσέφεραν αρκετά. Οταν είσαι νέος, ακούς πολλά και διαφορετικά πράγματα. Κάπου εκεί γύρω στα είκοσι σου χρόνια αρχίζεις και κατασταλάζεις. Εκεί σε αυτή τη φάση γυρνάς πίσω, ψάχνεσαι και ανακαλύπτεις. Αυτό μας έχει δείξει η ζωή. Είτε στην ξένη είτε στην ελληνική μουσική, οι περισσότεροι νέοι στην αρχή ακούνε υποπροϊόντα. Την καλή μουσική συνήθως την ανακαλύπτουν αργότερα…».
  • «Τα ριάλιτι και οι τηλεοπτικοί διαγωνισμοί ταλέντων γίνονται για να τα βλέπει ο κόσμος και να γελάει. Πάνε κάτι άσχετοι και κρίνουνε το φόρεμα της τραγουδίστριας και πως δεν πρέπει να είναι ο τραγουδιστής κοντός ή χοντρός ή φαλακρός γιατί είναι, λέει, αντιαισθητικό. Οπα! Εν αρχή η φωνή και μετά πάμε για τα υπόλοιπα. Δεν κατάλαβα δηλαδή πρέπει να είμαστε όλοι Ρουβάδες; Εντάξει ο Ρουβάς έτυχε να είναι αυτό που είναι, και μπράβο του. Πέρα από κει, τι γίνεται…;».

Από ΤΟ ΕΘΝΟΣ (ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΚΟΥΚΑ)

 
Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 19 Απριλίου 2012

Α ρε Μητσάρα. Σε θαυμάζω και σε ζηλεύω μέχρι θανάτου. Εσύ ολόκληρη Ελλάδα. Οχι εκείνη της διαφθοράς, της πελατείας, της κωλοτούμπας, της διαπλοκής, της δειλίας, του φθόνου και της αχόρταγης μανίας για χρήμα και εξουσία.

Της άλλης. Της μικρής. Της μειοψηφικής. Της ανώτερης και της αληθινής. Ευλογημένη με όλα τα χαρίσματα της Οικουμένης. Απλότητα, Φυσικότητα. Συνέπεια. Γενναιοδωρία. Μεγαλοσύνη. Σεμνότητα. Δημιουργία. Ουμανισμός. Αλληλεγγύη. Από το μέταλο της φωνής του. Από την χάραξη μιας αταλάντευτης πορείας. Από τον καημό του. Από την προσωπική του ζωή. Μέχρι τους αγώνες του και την πολιτική του διαδρομή.

Γιατί τώρα δα πριν φύγει και εμάς τους ανοχύρωτους εγκαταλείψει, όταν τον ρωτούσες σε ποιο Θεό πιστεύει, χωρίς να το σκεφτεί έτσι απλά έλεγε «μα φυσικά με το Κόμμα». Από την πρώτη στιγμή της ενηλικίωσής του μέχρι το φινάλε του. Με την ίδια φυσικότητα έβγαιναν από το λαρύγγι του οι λαϊκοί καημοί και οι επουράνιες ψαλμωδίες.

Γιατί μέσα στις αποχρώσεις της φωνής του χόρευααν με σπάνια αρμονία και με μοναδική σύνθεση και ισορροπία όλα μα όλα τα βασικά ιδιώματα του ελληνικού πενταγράμμου. Από την Βυζαντινή ψαλμωδία, το ρεμπέτικο, το λαϊκό, το έντεχο, ακόμα και το αφομοιωμένο στην ελληνική κουλτούρα ροκ.

Ο Μητσάρας ταυτόχρονα η ζωντανή ιστορία της ελληνικής μουσικής και μαζί με αυτό ο ανανεωτής, ο εκσυγχρονιστής, ο πρωτοπόρος μιας καλλιτεχνικής Χημείας μοναδικής. Οσο τον θυμάμαι τόσο παραλύω από τα χαρίσματά του. Αρπαζε το μικρόφωνο και χωρίς να καταβάλει την παραμικρή προσπάθεια, πλημμύριζε και ευλογούσε τους πάντες με εκείνο το αβίαστα τσακισμένο χρώμα της φωνής του.

Χαραγμένο από καημούς, βάσανα και ανεκπλήρωτες ελπίδες. Οπως έλεγε και ο Ποιητής. Η Ελλάδα που αντιστέκεται. Η Ελλάδα που πονάει. Η Ελλάδα που αγαπάει. Η Ελλάδα που παρόλα αυτά και κόντρα σ’ αυτά κοροιδεύει την ταπείνωση και γλεντάει με την προσδοκία της Ανοιξης.

Πολλά από τα τραγούδια του έχουν στοιχειώσει το Είναι μου. Ενα απ’ αυτά γραμμένο από τον Τάκη Μοτσαφίρη με τίτλο «Αγάπη μου μια άλλη φορά» το βάζω τώρα και τον αποχαιρετώ με δάκρυα, ευγνωμοσύνη και με χαρά. Γιατί με ευλόγησε με αντίδωρα πολλά:

«Μπήκαμε σε τρένα που ποτέ δε φύγανε/ Πήραμε καράβια που δεν πήγαν πουθενά/ Ολα μας τα όνειρα χαμένα πήγανε/ Κι ο καιρός περνάει για να περνά/

Κι αν ρωτάς για ζωή/ Κι αν ρωτάς για χαρά/ Αγάπη μου μια άλλη φορά

Βλέπαμε τα φώτα που ποτέ δεν φτάσαμε/Οσα ονειρευτήκαμε θα γίνουν προσεχώς/ Να’ χαμε τα χρόνια που στο δρόμο χάσαμε/ Και δεν θα το βρούμε δυστυχώς».

Μητσάρα αν μας κοιτάς από ψηλά, να είσαι σίγουρος ότι κάποτε τον δρόμο θα τον βρούμε και θα’ ναι ντάλα μεσημέρι. Αντε γειά!

Από ΤΟ ΒΗΜΑ (Δημήτρης Δανίκας)

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 17 Απριλίου 2012

Η 18η Απριλίου θεσπίστηκε το 1983 από την UNESCO ως η Διεθνής Ημέρα Μνημείων και Χώρων. Ο στόχος είναι η ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και η ενθάρρυνση των πολιτών και των τοπικών Αρχών να γνωρίσουν καλύτερα την πολιτιστική κληρονομιά, να εκτιμήσουν την αξία της και να την εντάξουν στη ζωή τους σε κοινωνικό, πολιτιστικό και οικονομικό επίπεδο.

Το φετινό θέμα της Διεθνούς Ημέρας Μνημείων και Χώρων είναι «Παγκόσμια Κληρονομιά και Αειφόρος Ανάπτυξη: Η Συμβολή των Τοπικών Κοινοτήτων» το οποίο αποτελεί επίσης το θέμα κάτω από το οποίο θα πραγματοποιηθούν οι εορτασμοί για τα 40χρονα της Σύμβασης Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO καθ’ όλη τη διάρκεια του 2012.

Το θέμα έχει επιλεγεί για να φέρει στο προσκήνιο τη σχέση Παγκόσμιας Κληρονομιάς και Αειφόρου Ανάπτυξης. Επιδιώκει να επιδείξει πώς η συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων στη διαχείριση ενός χώρου Παγκόσμιας Κληρονομιάς μπορεί και πρέπει να είναι ιδιαίτερα θετική. Η ένταξη ενός χώρου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς δεσμεύει τόσο τους αρμόδιους κρατικούς φορείς όσο και την τοπική κοινότητα για την προστασία του. Οι τοπικές κοινότητες ως άμεσα ενδιαφερόμενοι έχουν τόσο οφέλη όσο και ευθύνες από την εγγραφή ενός χώρου στον Κατάλογο και η φωνή τους είναι ζωτικής σημασίας.

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 13 Απριλίου 2012

Από την Βέρα

Κόκκινη Πέμπτη, ιπτάμενα κόκκινα αυγά και
άλλες παραδόσεις

Τα κόκκινα αυγά αποτελούν βασικά σύμβολα
του Πάσχα. Συνήθως βάφονται τη Μεγάλη
Πέμπτη, γι’ αυτό και η ημέρα αποκαλείται
Κόκκινη Πέμπτη. Πολλοί είναι οι συμβολισμοί
που αποδίδονται στο έθιμο. Μια λαϊκή
παράδοση λέει πως όταν αναστήθηκε ο
Χριστός, όσοι άκουσαν την είδηση δεν το
πίστεψαν. Μια γυναίκα μάλιστα που κρατούσε
ένα καλάθι με αυγά είπε: «Αν από άσπρα
γίνουν κόκκινα, τότε θα το πιστέψω». Και τα
αυγά κοκκίνισαν. Όσο για το τσούγκρισμα, οι
ερευνητές εκτιμούν ότι με το σπάσιμο του
αυγού βγαίνει στην επιφάνεια η νέα ζωή, η
αιώνια ζωή.

Αυγό, το καλύτερο δώρο

Αυτή είναι μια από τις πολλές ερμηνείες που
έχει καταγράψει ο συγγραφέας Ζήσης
Χασιώτης σχετικά με την προέλευση των
πασχαλινών αυγών. Όπως εξηγεί στο βιβλίο
του «Οι 12 μήνες στην ελληνική μας
λαογραφία» (εκδόσεις «Βοϊακή Εστία»),
υπάρχει και η ορθολογική ερμηνεία του
εθίμου: Κατά τη διάρκεια της Σαρακοστής οι
περισσότεροι δεν έτρωγαν αυγά, λόγω της
νηστείας. Ωστόσο είναι η εποχή που οι κότες
γεννάνε κατά συρροή. Τι θα γίνονταν όμως
τόσα αυγά; Αποφάσισαν λοιπόν οι χωρικοί να
τα φυλάνε για το Πάσχα και να τα κάνουν
δώρο.

Κρατητήρες και ευαγγελισμένα αυγά

Τα πασχαλινά αυγά έχουν αφήσει πίσω τους
ιστορία και συνήθειες που κάποτε τηρούνταν
αδιάλειπτα στην ελληνική ύπαιθρο. Ο
συγγραφέας έχει συγκεντρώσει αρκετές από
αυτές:

• Σε μερικά αιγαιοπελαγίτικα νησιά η
νοικοκυρά τοποθετούσε το πρώτο αυγό που
έβαφε στο εικονοστάσι και το αφιέρωνε στην
Παναγία. Με αυτό σταύρωνε τα παιδιά της,
όταν αρρώσταιναν. Αν το κρατούσε τρία
χρόνια στο εικονοστάσι, γινόταν σκληρό σαν
πέτρα και το ονόμαζαν «κρατητήρα». Με αυτό
σταύρωναν τις έγκυες γυναίκες, για να μην
αποβάλουν και τα παιδιά για το κακό το μάτι.

• Στα νησιά του Ιονίου έβαφαν και ένα
κομμάτι ύφασμα μέσα στη μπογιά των αυγών
και το κρεμούσαν συμβολικά στο μπαλκόνι του
σπιτιού που έβλεπε προς την ανατολή,
πιστεύοντας ότι ο ήλιος της δικαιοσύνης,
δηλαδή ο Ιησούς, θα προστατεύει το σπίτι
τους από κάθε κακό.

• Στη Θράκη πίστευαν ότι το κόκκινο πανί
που έβαφαν στη μπογιά των αυγών συμβολίζει
την παρθενία της Παναγίας.

• Στη Μακεδονία, όταν άρχιζε η σπορά, έθαβαν
το πρώτο αυγό που έβαφαν το Πάσχα στην πρώτη
αυλακιά του χωραφιού. Πίστευαν ότι έτσι θα
αποκτήσει ο σπόρος του σιταριού τη ζωτική
δύναμη του αυγού.

• Στην Πελοπόννησο λειτουργούσαν στην
ανάγνωση των Δώδεκα Ευαγγελίων τα κόκκινα
αυγά που είχαν γεννηθεί τη Μεγάλη Πέμπτη
από μαύρη κότα. Αυτά τα αυγά ονομάζονταν
Μεγαλοπεφτιάτικα και, όπως υποστήριζαν,
είχαν ιαματικές ιδιότητες. Κάποιοι τα
έθαβαν σταυρωτά στο αμπέλι το βράδυ της
Μεγάλης Πέμπτης, για να το προστατέψουν από
τις αρρώστιες, τα σκαθάρια και το χαλάζι,
ενώ πίστευαν επίσης ότι θεραπεύουν τον
πονόλαιμο.

• Παρομοίως σε άλλα μέρη έβαζαν σε ένα
κουτάκι τόσα αυγά όσα ήταν τα μέλη της
οικογένειας και τα πήγαιναν το βράδυ στην
εκκλησία για να διαβαστούν στα Δώδεκα
Ευαγγέλια. Τα άφηναν κάτω από την Αγία
Τράπεζα έως την Ανάσταση, οπότε έπαιρναν τα
«ευαγγελισμένα» αυγά και τα παράχωναν
στους κήπους και τις ρίζες των δένδρων, για
να βελτιωθεί η καρποφορία τους.

Κρεμαστά από το ταβάνι

Και πώς έβαφαν τα αυγά κόκκινα την παλιά
εποχή, που δεν υπήρχαν οι χημικές βαφές;
Χρησιμοποιούσαν για κόκκινη μπογιά είτε
κομματάκια από ένα είδος κόκκινου ξύλου,
που στα τουρκικά ονομάζεται μπακάμ δηλαδή
αιματόξυλο, είτε παπαρούνες. Πριν τα βάψουν
μάλιστα, έγραφαν επάνω τους με τον εξής
τρόπο: Ζωγράφιζαν διάφορα σχέδια
χρησιμοποιώντας λιωμένο κερί, το οποίο
αφαιρούσαν προσεκτικά μετά το βάψιμο, ώστε
να μείνει πάνω στο αυγό το λευκό σχέδιο.
Άλλοτε πάλι πρόσθεταν στα αυγά φτερά από
χρωματιστό χαρτί, ουρά και μύτη από ζυμάρι
και τα κρεμούσαν στο ταβάνι. Τέλος, η
κατσαρόλα όπου έβαφαν τα αυγά έπρεπε να
είναι καινούργια και ο αριθμός των αυγών
καθορισμένος. Τη μπογιά την φύλαγαν σαράντα
μέρες και δεν την έχυναν ποτέ έξω από το
σπίτι.