Διαβάσαμε

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 13 Σεπτεμβρίου 2012

Μέσα στη θλίψη της απέραντης μετριότητας, που μας πνίγει από παντού, παρηγοριέμαι ότι κάπου, σε κάποιο καμαράκι, κάποιοι πεισματάρηδες αγωνίζονται να εξουδετερώσουν τη φθορά. Μικρά έψιλον

Να γιατί γράφω. Γιατί η ποίηση αρχίζει από κει που την τελευταία λέξη δεν την έχει ο θάνατος. Πρώτα-πρώτα

 Μαρία Νεφέλη

  • Η Λύπη ομορφαίνει επειδή της μοιάζουμε.
  • Στο χωριό της γλώσσας μου τη Λύπη τηνε λένε Λάμπουσα.
  • Θέ μου τί μπλε ξοδεύεις για να μη σε βλέπουμε!
  • Δυστυχώς και η γη με δικά μας έξοδα γυρίζει.
  • Τρώγε την πρόοδο και με τα φλούδια και με τα κουκούτσια της.
  • Δίνε δωρεάν το χρόνο αν θες να σου μείνει λίγη αξιοπρέπεια.
  • Την αλήθεια τη “φτιάχνει” κανείς ακριβώς όπως φτιάχνει και το ψέμα.
  • Θα πρέπει να δημιουργούμε αντισώματα και για την Ευθύνη.
  • Μια νομοθεσία εντελώς άχρηστη για τις Εξουσίες θά’τανε αληθινή σωτηρία.
  • Στην κακή μοιρασιά πάντοτε ο Θεός ζημιώνεται.
  • Από τον Θεό τραβιέται ο άνθρωπος όπως ο καρχαρίας από το αίμα.
  • Οταν η συμφορά συμφέρει λογάριαζέ την για πόρνη.
  • Κάνε άλμα πιο γρήγορο από την φθορά.
  • Οταν ακούς “τάξη” ανθρωπινό κρέας μυρίζει.
  • Αν είναι να πεθάνεις πέθανε αλλά κοίτα να γίνεις ο πρώτος πετεινός μέσα στον Αδη.
  • Τί κρίμας που δε βρέθηκε το Linguaphone της ηδονής ακόμη!
  • Είναι αγένεια να κάνεις του Χάρου χειροφιλήματα.

 

Προσανατολισμοί

  • Πριν απ’ τα μάτια μου ήσουν φως. Πριν απ’ τον Έρωτα, έρωτας. Κι όταν σε πήρε το φιλί, Γυναίκα
  • Είναι η τρελή ροδιά που μάχεται τη συννεφιά του κόσμου;
  • Γύμνωσε την επιθυμία σου ως το κόκαλο.
  • Ορατή και ωραία στο πλάι σου είμαι ακέραιος!
  • Σε πήρα σύντροφο στην αστραπή,στο δέος,στο ένστιχτο.
  • Στη ματιά σου ή στο ύψος του ήλιου της όλος μου ο βίος γίνεται μια λέξη.
  • Λόγια όχι σαν τ’άλλα μα κι αυτά μ’ένα μοναδικό τους προορισμόν:Εσένα!
  • Με την πρώτη σταγόνα της βροχής σκοτώθηκε το καλοκαίρι.
  • Κανένα κύμα δεν κρατάει στο στήθος του κακία.
  • Μπορεί να πιστέψει κανείς ως και τον εαυτό του.Να νιώσει την παρουσία της ηδονής ως μες στις κόρες των ματιών του.
  • Η επιθυμία έχει μια πολύ ψηλή κορμοστασιά και στις παλάμες της καίει η απουσία.

Ήλιος ο Πρώτος

  • Οτι αγαπώ γεννιέται αδιάκοπα.Οτι αγαπώ βρίσκεται στην αρχή του πάντα.
  • Το τελευταίο ταξίδι μοιάζει με το πρώτο πρώτο.
  • Που λέτε:ο μόνος δρόμος είναι η ανατολή!
  • Οτι κοιτάω με τη ματιά με θρέφει.Οτι κρατάω με την αφή με θρέφει.

 

Το Άξιον Εστί

  • ΑΥΤΟΣ ο κόσμος ο μικρός,ο μέγας!
  • Τούτο μόνο να ξέρεις:”Οτι σώσεις μες στην αστραπή καθαρό στον αιώνα θα διαρκέσει”.
  • Εκοιμήθηκα πάνω στην έγνοια της αυριανής ημέρας όπως ο στρατιώτης επάνω στο τουφέκι του.Και τα ελέη της νύχτας ερεύνησα όπως ο ασκητής το Θεό του.
  • Αλλά κάτεχε ότι μονάχα κείνος που παλεύει το σκοτάδι μέσα του θά’χει μεθαύριο μερτικό δικό του στον ήλιο.
  • Αυτοί πού’ναι ταγμένοι για τη ρέγγα και το χαλβά, σ’αυτά πάντοτε θα ξαναγυρίζουν.
  • Ηρθαν ντυμένοι “φίλοι” αμέτρητες φορές οι εχθροί μου το παμπάλαιο χώμα πατώντας.
  • Οπου και να σας βρίσκει το κακό,αδελφοί όπου και να θολώνει ο νους σας μνημονεύετε Διονύσιο Σολωμό και μνημονεύετε Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη.

 

Το φωτόδεντρο και η Δέκατη Τέταρτη Ομορφιά

  • Ωσπου τέλος ένιωσα κι ας πα’να μ’έλεγαν τρελό πώς από’να τίποτα γίνεται ο Παράδεισος.
  • Πού να δώσω να το καταλάβουν οι πλειοψηφίες πως η δύναμη μόνο σκοτώνει και πως το σπουδαιότερο: H άνοιξη και αυτή προϊόν του ανθρώπου είναι.
  • Το ελάχιστο θέλησα και με τιμώρησαν με το πολύ.
  • Κι έχε στο νου σου έχε στο νου σου πάντοτε μ’ακούς;το άχ που βγάνει ο σκοτωμός το άχ που βγάν’η αγάπη.

 

Εκ του Πλησίον

  • Φτάσε να συλλαμβάνεις αισθήσεις όσες και τα μουστάκια της γάτας σου.
  • Οπως ο στάχυς μεταβάλλει τη σοφία του σε άρτο,έτσι κι ο ποιητής την αφροσύνη του σε πικρόν υδράργυρον,αλλ’αγάπης.
  • Κοιμήσου καραμέλα μου για να σε πιπιλίσω.
  • Θαυμάσια που τρέχει ο ουρανός ,αν κρίνεις απ’τα σύννεφα.
  • Απο παιδιά και μόνον φτιάχνεις Ιεροσόλυμα.
  • Κάποτε πρέπει και να παίρνει ανάσα ο άνεμος.
  • Κατα τ’άλλα ,πραγματικά τρώω περγαμόντο για να ξημερώσει και γράφω ποιήματα ώστε να ερωτεύομαι σωστά.
  • Να χαράζεσαι στη ζωή τόσο προσεκτικά,που να μη ματώνει ποτέ η ευλάβεια.
  • Γρατζουνάει το πρώτο σου φιλί ,όπως το πρώτο σου ποίημα.
  • Τι εύκρατη γίνεται η σκέψη όταν τα μπλε σου βγαίνουν περίπατο!
  • Φανού πρίγκηπας πριν την ώρα σου.Αλλιώς θά’ναι αργά ως και για τον διωγμό σου.
  • Καθ’οδόν βρίσκεις τον Οδυσσέα σου, και πάλι ζήτημα είναι.Θέλει να κοιμάσαι μ΄ανοιχτά πανιά και μ’ανεβασμένη την άγκυρά σου. “Εκ του Πλησίον”
  • Πιο κοντός απ’τη λύπη του ο άνθρωπος.
  • Χρειάζονται αλήθειες ,ακόμη και για να πεις ψέματα.
  • Οι ιδέες είναι σαν τα φαντάσματα,περνάς ανάμεσά τους κι αυτά εξακολουθούν να υπάρχουν.Τις κλοτσάς,κι εκείνες δεν σαλεύουν!Εάν δεν τους λείψεις εσύ, δεν πρόκειται να λείψουν ποτέ.
  • Η ελευθερία έχει δύο κοφτερές όψεις, όπως τα παλιά ξυραφάκια.
  • Επειδή απ’ τα είκοσι στα τριάντα σου ο δρόμος είναι πολύ πιο μακρύς απ’ότι απ’τα τριάντα σου στα ενενήντα σου.
  • Στο θέμα της αντιπαροχής δεν ευτύχησε η ανθρωπότητα.
  • Εχει κι ο νους Λιτόχωρο.Με διαβαστές πλαγιές κι εύφορα μπλε θαλάσσης.
  • Κάποτε νιώθω νά’μαι ανάμεσα σ’αυτούς που δε γνώρισα ποτέ.
  • Με λίγα σπουργίτια , μία βρύση και κανέναν άνθρωπο, μ’αυτά μόνον, γίνεται να φτιάξεις το μοναστήρι πασών των θεοτήτων.
  • Για να φτάσεις στον οργασμό δεν σου χρειάζεται Shakespeare.
  • Στα ερείπια συχνάζουν οι μέλισσες και οι πρώην ιδέες.
  • Οπως και να το κάνεις , ένα κομμάτι “πάντοτε” στον άνθρωπο θα υπάρχει.
  • Τράβα μόνος σου ο ίδιος κι όσο πιο δυνατά μπορείς το σχοινί που ανεβάζει το καλαθάκι σου στα πιο εμπιστευτικά σου Μετέωρα.
  • Κι ένα τέταρτο μητέρας αρκεί για δέκα ζωές, και πάλι κάτι θα περισσέψει που να το ανακράξεις σε στιγμή μεγάλου κινδύνου.
  • Ο καλύτερος αγωγός θερμότητας είναι η λύπη.Γι’αυτό βλέπεις να καίνε κάθε μέρα οι καμινάδες ,χωρίς να φαίνεται πουθενά καμιά φωτιά.
  • Οι κακοί ποιητές τρέφονται από τα γεγονότα,οι μέτριοι από τα αισθήματα, και οι καλοί από τη μετατροπή του τίποτε σε κάτι.
  • Και διαμάντι στα δύο φτάνει να κόψει ένα μαχαίρι ,αρκεί νά’ναι από συμφέρον.
  • Κι ένα άστρο που σου κρύβεται ,μην τύχει κι είσαι ο ιδιοκτήτης του.
  • Το κατά λάθος λάθος μπορεί να σε οδηγήσει και σε άλλα επόμενα,δεν σε επαναφέρει όμως στο σωστό ποτέ.
  • Κοίτα να κόβεις κάθε τόσο τα νύχια της Ιστορίας ,επειδή έτσι και μεγαλώσουν θα πνίξουν κι εσένα και την αλήθεια.
  • Το μεγάλο μας όφελος είναι από τις πολλές μικρές καταστροφές.
  • Αν δεν σου λείψει ένα κομμάτι ζωής, όνειρα μην περιμένεις.
  • Ζητώ ν’αγοράσω αξιοπρέπεια σαν αυτή των ελεφάντων που απομακρύνονται για να πεθάνουν.
  • Μάθε ν’αγοράζεις πάντοτε από την ίδια -όσο μεγάλη κι αν είναι -ποσότητα του ελαχίστου.
  • Είναι τόσο σχετικά τα μεγέθη, που αυτοκαταργούνται.Ενα ικανό μυρμήγκι βαρύνει-σε απόλυτο αξία- περισσότερο από ένα μέτριο πρωθυπουργό.
  • Την άνοιξη αν δεν την βρεις τη φτιάχνεις.
  • Και στον ενεστώτα του αρέσει να ξενοπλαγιάζει ο έρωτας και στον παρακείμενο.Με λίγο παραπάνω πιπέρι κατά την περίσταση.
  • Μια εξίσωση από κολοκύθια που βράζουν χωρίς κανένα προορισμό είναι η ζωή.
  • Η σκέψη ξεβάφει.Ο νους ποτέ.
  • Εχω πει τόσες αλήθειες , που μοιάζει με ψέματα.
  • Κι έναν πόντο πιο ψηλά να πάτε, άνθρωποι,ευχαριστώ θα σας πει ο Θεός.
  • Οσο πιο κακός καμαρώνεις ότι γίνεσαι τόσο περισσότερα κιλά χάνεις από το βάρος της δοσμένης ευφυίας σου.Κουτή μέλισσα που με το κεντρί σου χάνεσαι.
  • Η απόσταση ανάμεσα στο τίποτε και το ελάχιστο είναι κατά πολύ μεγαλύτερη απ’ότι ανάμεσα στο ελάχιστο και το πολύ.
  • Σε όλα τα δέντρα θα πρέπει να υπάρχει το όνομα κείνο που σε ένα μόνον άπαξ εχάραξες.
  • Γιατί και ο έρως μία θαυματουργία είναι.
  • Τον κορυδαλλό τον ακούς μόνον όταν δεν τον βλέπεις , όπως την έμπνευση τη βρίσκεις μόνον όταν δεν την κυνηγάς.
  • Η ομορφιά μπορεί να πουλιέται.Στις τράπεζες όμως δεν κατατίθεται ποτέ.Ο τόκος θα ήτανε μια φθορά επιπλέον στο υποτιθέμενο κεφάλαιο.
  • Στο μυαλό του καθενός περιμένει μια κότα.

Τα Ετεροθαλή

  • Νικά η περήφανη καρδιά τα μαύρα σκότη.
  • Είναι σπουδαίο πράγμα ο άνθρωπος και μόνο να το σκέφτεσαι.
  • Παρά λίγη καρδιά θά’ταν ο κόσμος άλλος.
  • Και δεν ζω και δεν έχω πεθάνει.
  • Μόνος αλλ’όχι μόνος, όπως πάντα.
  • Βαρύς ο κόσμος να τον ζήσεις όμως για λίγη περηφάνεια το άξιζε.
  • Πολύ δεν θέλει ο κόσμος.Ενα κάτι.Ελάχιστο.Σαν τη στραβοτιμονιά πριν από το δυστύχημα.Ομως ακριβώς προς την αντίθετη κατεύθυνση.
  • Αρκετά λατρέψαμε τον κίνδυνο κι είναι καιρός να μας το ανταποδώσει.
  • Κι αυτός που δίνει,παίρνει.
  • Χρυσωμένες έχουν τις παγίδες τους οι άνθρωποι κι είναι ανάγκη να μείνω απ’τους απέξω.

Από την Βικιπαίδεια

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 13 Σεπτεμβρίου 2012

 

Λίστα με τα 100 είδη του πλανήτη που απειλούνται περισσότερο με εξαφάνιση παρουσιάστηκε στο Παγκόσμιο Συνέδριο για τη Διατήρηση της Φύσης στην πόλη Jeju, στη Νότια Κορέα.

Η λίστα καταρτίστηκε από 8.000 επιστήμονες με πρωτοβουλία της Διεθνούς Ένωσης για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN).

Στο project συμμετείχαν και επιστήμονες από τη Ζωολογική Εταιρεία του Λονδίνου, η οποία επισημαίνει σε ανακοίνωσή της ότι «τα 100 πλέον απειλούμενα είδη, από 48 διαφορετικές χώρες, θα είναι τα πρώτα που θα εξαφανιστούν αν δεν ληφθούν μέτρα για την προστασία τους».

Στα απειλούμενα είδη της λίστας περιλαμβάνεται ο πυγμαίος βραδύπους με τα τρία δάχτυλα που εντοπίζεται αποκλειστικά στο νησί Escudo, ανοιχτά των ακτών του Παναμά, ο Ασιατικός Μονόκερος που ζει στη Νοτιανατολική Ασία, ο χαμαιλέοντας του Ταρζάν, το αραβικό ρόδο κλπ.

Οι επιστήμονες φοβούνται ότι τα περισσότερα είδη της λίστας θα εξαφανιστούν σε σύντομο χρονικό διάστημα εξαιτίας της μη λήψης μέτρων, καθώς δεν προσφέρουν στους ανθρώπους εμφανή πλεονεκτήματα, μια άποψη που οι περιβαλλοντικές οργανώσεις προσπαθούν να αλλάξουν.

Απευθύνοντας έκκληση για αλλαγή στάσης, οι επιστήμονες που συνέταξαν τη λίστα παραθέτουν το παράδειγμα των μεγάπτερων φαλαινών που επιβίωσαν και εξακολουθούν να υπάρχουν χάρη σε αποφασιστικές πρωτοβουλίες και δράσεις.

«Όλα τα είδη έχουν αξία για τη φύση και κατ’ επέκταση για τους ανθρώπους», αναφέρει σε ανακοίνωσή του ο επιστήμονας της IUCN, Simon Stuart.

«Αν και η αξία ορισμένων ειδών μπορεί να μην είναι εμφανής από την πρώτη στιγμή, όλα τα είδη συνεισφέρουν με τον τρόπο τους στην εύρυθμη λειτουργία του πλανήτη», καταλήγει ο επιστήμονας.

Δείτε εδώ τη λίστα με τα 100 είδη που κινδυνεύουν περισσότερο με εξαφάνιση

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 12 Σεπτεμβρίου 2012

Παράθυρο αισιοδοξίας για τα πανέμορφα πτηνά αφήνει ανοιχτό το πρόγραμμα LIFE που υλοποιεί η Ορνιθολογική Εταιρεία σε 17 ειδικές ζώνες. Οι προσπάθειες που έχουν γίνει για την προστασία του αιγαιόγλαρου

Αιγαιόγλαρος (Larus audouinii)

Αιγαιόγλαρος (Larus audouinii)

Είναι δεινοί ψαράδες και υποδειγματικοί ταξιδευτές. Στη στεριά δείχνουν μάλλον αδέξια, αφού πατρίδα τους είναι το αλμυρό νερό. Οπως θα έλεγε παραφρασμένη μια γνωστή ρήση: το Αιγαίο ανήκει στα θαλασσοπούλια του…

Οι φτερωτοί θαμώνες των ελληνικών θαλασσών χωρίζονται σε παράκτια και πελαγικά πτηνά. Τα πρώτα (αιγαιόγλαρος, ασημόγλαρος, θαλασσοκόρακας) ζουν κατά μήκος των ακτών, ενώ τα δεύτερα (αρτέμης, μύχος, υδροβάτης) προτιμούν την ανοιχτή θάλασσα. Αν και έβρισκαν ελκυστικό και ασφαλές καταφύγιο από την αρχαιότητα στις ελληνικές βραχονησίδες, οι απειλές που αντιμετωπίζουν στη σύγχρονη εποχή πολλαπλασιάζονται διαρκώς.

Τα τελευταία νέα, ωστόσο, από το πρόγραμμα LIFE που υλοποιεί η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία σε 17 ζώνες ειδικής προστασίας του Αιγαίου και του Ιονίου ανοίγουν παράθυρο αισιοδοξίας.

Αρτέμης (Calonectris diomedea)

Αρτέμης (Calonectris diomedea)

Οπως εξηγεί ο συντονιστής του προγράμματος, Jakob Fric, οι πληθυσμοί του θαλασσοκόρακα, που εμφάνιζαν τα δύο προηγούμενα χρόνια μείωση 80%, φέτος επανακάμπτουν. «Από τον Δεκέμβριο του 2009 μέχρι τον Μάιο του 2010 παρατηρήθηκε έκρηξη φυτοπλαγκτού στο Βόρειο Αιγαίο, που μείωσε τους ιχθυοπληθυσμούς από τους οποίους εξαρτάται ο θαλασσοκόρακας», εξηγεί ο κ. Fric. Ο ευτροφισμός αποδεκάτισε τις αναπαραγωγικές περιόδους 2009-2010 και 2010-2011. Φέτος, όμως, η απογοητευτική εικόνα αλλάζει και ο αριθμός των ζευγαριών επιστρέφει στα επίπεδα του 2008. Οι πληθυσμοί του αιγαιόγλαρου, αντίθετα, που είναι το πιο σπάνιο είδος γλάρου στην Ευρώπη, βαίνουν μειούμενοι τα τελευταία 10 χρόνια στην Ελλάδα κατά τουλάχιστον 30%. Αντίθετα αυξάνονται στη Δυτική Μεσόγειο (π.χ. Ισπανία), όπου εντοπίζεται το 90% του είδους. Για τη σταδιακή «εγκατάλειψη» της Ελλάδας οι επιστήμονες «δείχνουν» κυρίως τον αθέμιτο ανταγωνισμό με τον ασημόγλαρο και τους αρουραίους, που ήρθαν από την Ασία ως «λαθρεπιβάτες» πριν από χιλιάδες χρόνια κι ευθύνονται για το 20% – 40% των απωλειών σε νεοσσούς και αβγά.

Στο πλαίσιο του προγράμματος, η Ορνιθολογική Εταιρεία εξάλειψε με δολωματικούς σταθμούς τους αρουραίους σε 17 βραχονησίδες από το Βόρειο Αιγαίο μέχρι την Κρήτη. Τον τελευταίο καιρό η προσπάθεια αποδίδει καρπούς, καθώς αυξάνεται η αναπαραγωγική επιτυχία του αιγαιόγλαρου και παρατηρούνται νέες αποικίες, γεγονός που ίσως οδηγήσει σε ανάκαμψη του πληθυσμού μακροπρόθεσμα.

Mύχος (Puffinus yelkouan)

Mύχος (Puffinus yelkouan)

Για τα πελαγικά είδη η συλλογή στοιχείων είναι δυσκολότερη. Ωστόσο, οι ερευνητές εκτιμούν πως ο πληθυσμός του αρτέμη μένει σταθερός, ενώ πρόσφατα ανακάλυψαν με μεγάλη χαρά μια νέα αποικία του ακριβοθώρητου και μικροσκοπικού υδροβάτη στις Κυκλάδες. Πώς το σχολιάζουν; «Το Αιγαίο είναι ζωντανό όπως τα νερά του μπλε»…

Πέντε «θαμώνες» των ελληνικών θαλασσών

Αιγαιόγλαρος (Larus audouinii)

Θαλασσοκόρακας

Θαλασσοκόρακας

Με άνοιγμα φτερών που φτάνει τα 1,3 μ., ο αιγαιόγλαρος είναι ενδημικό είδος της Μεσογείου. Αν και «σύμβολο» των ελληνικών βραχονησίδων, απειλείται περισσότερο από κάθε άλλο θαλασσοπούλι της χώρας μας. Στην Ελλάδα οι περισσότερες αποικίες του είδους βρίσκονται σε Δωδεκάνησα, ανατολικές Κυκλάδες, Λήμνο, Λέσβο, Σποράδες, Κύθηρα. Εκτιμάται πως ζουν στη χώρα μας 350-500 ζευγάρια, αντί 700-900 που υπήρχαν στα τέλη της δεκαετίας του 1990.

Αρτέμης (Calonectris diomedea)
Ο Αρτέμης συγγενεύει με τα άλμπατρος, κάτι που φαίνεται στο καλοζυγισμένο και άνετο πέταγμά του. Μπορεί να διανύσει ακόμη και 500 χιλιόμετρα σε μια διαδρομή ρουτίνας. Τον Οκτώβριο μεταναστεύει για να ξεχειμωνιάσει στον νότιο Ατλαντικό. Επιστρέφει τον Μάρτιο. Στο Ιόνιο τον φωνάζουν Αρτίνα ή Αρτένα. Ο ελληνικός πληθυσμός εκτιμάται στα 5.000 ζευγάρια.

Υδροβάτης (Hydrobates pelagicus)

Υδροβάτης (Hydrobates pelagicus)

Mύχος (Puffinus yelkouan)
Ο κομψός Μύχος γλιστρά πάνω στα κύματα σε κοπάδια μερικών χιλιάδων ατόμων. Φωλιάζει νωρίς την άνοιξη. Τρέφεται στο ανοιχτό πέλαγος και μπορεί να περιπλανηθεί πολύ ακολουθώντας κοπάδια ψαριών. Παραμένει στη Μεσόγειο όλο τον χρόνο ή πετά μέχρι τη Μαύρη Θάλασσα για τους πλούσιους ψαρότοπους.

Θαλασσοκόρακας
Ο Θαλασσοκόρακας είναι μια μοναχική μαύρη φιγούρα που κάθεται στα βράχια της ακτής ή κολυμπά μισοβυθισμένος στο νερό. Αγαπημένο του στέκι είναι το βόρειο και ανατολικό Αιγαίο. Δεν μεταναστεύει και φωλιάζει σε απόκρημνες βραχώδεις ακτές, νησίδες και μεγάλες σπηλιές. Στην Ελλάδα ζουν σταθερά 1.350 ? 1.450 ζευγάρια, που αντιπροσωπεύουν το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού του υποείδους desmarestii, που είναι ενδημικό της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας. Η μεγαλύτερη γνωστή αποικία είναι στη Θάσο ? έχουν καταγραφεί μέχρι και 850 άτομα. Αν και μοιάζει με τον πιο κοινό κορμοράνο, είναι μικρότερος, λεπτότερος και με μικρότερο κεφάλι.

Υδροβάτης (Hydrobates pelagicus)
Το μικρότερο θαλασσοπούλι στον κόσμο, σε μέγεθος χελιδονιού, είναι ο υδροβάτης. Δεν πλησιάζει ποτέ τη στεριά, τα πλοία ή άλλα θαλασσοπούλια. Είναι πάντα μοναχικός στο ανοιχτό πέλαγος, εκεί όπου δεν τον φτάνουν οι Ασημόγλαροι και τα γεράκια, και παραμένει ένα από τα πιο μυστηριώδη πουλιά του Αιγαίου.

ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΩΣΚΟΛΟΣ
Φωτο: Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία

ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΟΣ

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 9 Σεπτεμβρίου 2012

 Δ Ε Ι Τ Ε  Ε Δ Ω :         BorgesPoema(g)

Κυριακή Ψαρρού στις 8 Σεπτεμβρίου 2012

 

Tὸ ἐκήρυξεν ὁ θεῖος Ὅμηρος πρὸ ἐτῶν τρισχιλίων: Εἷς οἰωνὸς ἄριστος !. . .

Εὗρεν εὐκαιρίαν νὰ βάλῃ εἰς τὸ στόμα τοῦ Ἕκτορος ὅλην τὴν ἀηδίαν, ὅσην τοῦ ἐνέπνεον κατὰ βάθος οἰωνοὶ καὶ οἰωνοσκόποι, καίτοι, λόγῳ τοῦ ἐπικοῦ ἀξιώματος, ἦτο ἠναγκασμένος, ὁ θεσπέσιος, νὰ περιγράφῃ μετὰ μεγάλης σοβαρότητος ὅλας τὰς τελετὰς καὶ τὰς ἀσκήσεις τῶν θυσιῶν, καὶ τῶν οἰωνῶν, καὶ τῶν μαντευμάτων.

Καὶ ὁ Κάτων, ὁ ἄκαμπτος Ρωμαῖος, εἶπε, χίλια ἔτη ὕστερον: Si augur augurem…

Δηλαδή, ἐὰν οἰωνοσκόπος συναντήσῃ οἰωνοσκόπον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ κράτησῃ τὰ γέλια. . .

Οἱ μόνοι ἀληθεῖς οἰωνοὶ εἶναι τὰ πράγματα. Πλήν, ἂν ὑπάρχωσιν ἄλλοι συμβολικοί, ἐναέριοι ἢ ἐπίγειοι οἰωνοί, ἔρχονται ἐπικουρικῶς μόνον, διὰ ν’ ἀνοίξουν τὰ ὄμματα τῶν τυφλῶν, ὅσοι δὲν βλέπουν τὰ πράγματα.

Ἀφοῦ αἰτήσω συγγνώμην ἀπὸ τὸν ἀναγνώστην διὰ τὸ βάναυσον καὶ ὄχι πολὺ κόσμιον ἴσως τοῦ συμβόλου ἐνταῦθα, θὰ διηγηθῶ ἕνα οἰωνόν.

Ἕνα καιρόν, δύο νέοι, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ εἷς μοὶ ἐτύγχανε, διὰ νὰ εἴπω κατὰ Πλάτωνα, ἐγγύτατα γένους ὤν καὶ ἐν τῷ αὐτῷ οἰκῶν, ἔκαμναν τὸν ἔρωτα εἰς μίαν νέαν, ἥτις δὲν εἶχεν εἴδησιν τοῦ πράγματος. Διότι εἶχεν ἴσως τόσους λατρευτάς, ὅσας χιλιάδας προῖκα. Δὲν εἶχε καιρὸν ἡ ἰδία, μὲ τὰς ἁβρὰς καὶ τρυφερὰς χεῖράς της, καὶ μὲ τοὺς μεγάλους τακεροὺς ὀφθαλμούς της, νὰ μετρήσῃ οὔτε τὸν σωρὸν τῆς μιᾶς οὔτε τὴν ἄγελην τῶν ἄλλων.

Ἴσως οἱ δύο, περὶ ὧν ὁ λόγος, δὲν ἦσαν τόσον ὑγιῶς προικοθῆραι, ὅσον νοσηρῶς αἰσθηματικοί. Ἡ κόρη ἦτο χαριεστάτη. Μετεῖχε καλῶν αἰσθημάτων καὶ δὲν ἦτο ἄμοιρος καλῆς ἀγωγῆς. Ἐξαιρέσει τῆς οἰήσεως καὶ τοῦ ἐξιππασμοῦ τῶν νεοπλούτων, κατὰ τὰ ἄλλα ἦτο ἄμεμπτος. Ἀδιάφορον ὅμως.

Ἓν δειλινόν, ἢ μίαν ἑσπέραν, δὲν ἐνθυμοῦμαι καλά, φθινοπώρου ἀρχομένου, οἱ δύο νέοι ἐκάθηντο ὑπαίθριοι, χωριστὰ ὁ καθείς, ἔξωθεν ζυθοπωλείου, καὶ ἐκοίταζαν ἀντικρὺ τὸν ἐξώστην της. Ἐπερίμεναν πότε νὰ φανῇ. Ἤλπιζον νὰ πέση ἐπ’ αὐτοὺς ἡ ματιά της ἢ ποθεινή.

Τὸ ἐλάχιστον τυχαῖον βλέμμα της ἦσαν ἱκανοὶ νὰ τὸ ἐκλάβουν ὡς σκόπιμον καὶ σημαντικόν, καὶ πλάττον εὐτυχίαν δι’ αὐτούς. Μωρότεροι τοῦ Ναρκίσσου, κατωπτρίζοντο ὄχι εἰς τὸ φεῦγον ρεῦμα τοῦ ρύακος, ἀλλ’ εἰς τὸ ἀεικίνητον βλέμμα τῆς κόρης.

Ἡ κόρη ἐξῆλθεν. Ἐκοίταξεν ἐδῶ, ἐκοίταξεν ἐκεῖ, ἴσαξε τὰ μαλλιά της, ἔρριψε βλέμμα εἰς τοὺς δύο νέους, τοὺς ἀφῆκε νὰ τὴν κοιτάζουν καὶ νὰ χάσκουν, καὶ προσήλωσε τὸ ὄμμα εἰς ἕν ἀόριστον ὑψηλὸν σημεῖον τῆς πόλεως ἢ τοῦ ὁρίζοντος, εἰς ἓν κωδωνοστάσιον ἢ ἓν νέφος. Ποῦ ἀλλοῦ;

Ἐντοσούτῳ ἐκεῖνοι τὴν ἐθώπευον, τὴν ἔτρωγον, τὴν ἔλειχον, τὴν ἐπιπίλιζον, ἐνετρύφων μὲ τὸ βλέμμα, καὶ ἦσαν οἰκτρῶς εὐτυχεῖς.

Ὅσον καὶ οἱ ἔγκλειστοι τῶν ὑγιεινῶν οἴκων.

Τέλος ὁ εἷς ἀπέσπασε τὸ ὄμμα.

Ἴσως τοῦ ἦλθεν ἀμυδρὰ ἡ συναίσθησις τοῦ κωμικοῦ.

Τὸ βλέμμα του ἔπεσε χαμαί, εἰς τὴν γῆν. Τὴν στιγμὴν ἐκείνην ὑπῆρχεν ἐκεῖ, ὑπὸ τὸν ἐξώστην, μία μεγάλη, λευκή, ὑπερήφανος σκύλα. Ὡραία σκύλα, γένους ἐκλεκτοῦ.

Ἡ σκύλα ἐχαμήλωνε κάτω τὴν κεφαλὴν καὶ ἔψαχνε καὶ ἐζήτει τροφήν.

Ὄπισθεν τῆς οὐρᾶς της ἵσταντο δύο μικρά, οἰκτρὰ κυνάρια. Τὰ δύο κυνάρια ἐμάχοντο μεταξὺ των, ἔγρυζον, ἔτριζον τοὺς ὀδόντας, καὶ ἐζήτουν, πότε τὸ ἕν, πότε τὸ ἄλλο (καὶ πάλιν αἰτῶ συγγνώμην), νὰ ἐπιβῶσι τῆς σκύλας.

Ἀλλὰ δὲν ἔφθαναν.

Τὰ νῶτα τῆς σκύλας ἦσαν πολὺ ὑψηλά.

Θὰ τοὺς ἐχρειάζετο σκαλωσιὰ διὰ ν’ ἀναβῶσιν.

Ἡ μεγάλη, εὔμορφη σκύλα, οὔτε ἐγύριζε νὰ τὰ ἰδῇ, τὰ δύο κυνάρια. Ἔκυπτε χαμαί, ἐξηκολούθει νὰ ψάχνῃ, καὶ δὲν ἠνωχλεῖτο ποσῶς ἀπὸ τὰς παιδιὰς οὔτε ἀπὸ τὰς ἐπιχειρήσεις των.

Οὔτε τὰ ἐνεθάρρυνε, οὔτε τὰ ἀπεθάρρυνε. Προφανῶς, εἶχε πεποίθησιν εἰς τὰ ὑψηλὰ νῶτα της.

Τὰ δύο κυνάρια ἐξηκολούθουν νὰ μάχωνται, νὰ γρύζουν καὶ νὰ δαγκάνονται, ἑωσότου, τὴν ἰδίαν στιγμὴν ἔφθασε μέγας, μαῦρος σκύλος.

Ὁ μαῦρος σκύλος ἐγαύγισε μεγαλοπρεπῶς, ἔδειξε τοὺς ὀδόντας, ἐφυγάδευσε τὰ δύο κυνάρια, καὶ ἔμεινε κύριος τοῦ πεδίου, ἐκρέμασε τὴν γλῶσσαν, ὠργίασεν, ἐγαύγισε. . . καὶ γαυγίζει ἀκόμη.

Τὸ σύμβολον ἦτο εὔγλωττον. Ὁ οἰωνὸς ὡμίλει ἀφ’ ἑαυτοῦ.

Ὁ νέος ὁ εἷς, «ὁ ἐγγύτατα καὶ ἐν τῷ αὐτῷ οἰκῶν», τὸ ἐνόησεν, ἔφυγε, καὶ ἀκόμη φεύγει, διότι δὲν ἦτο ἱκανὸς νὰ τὰ βγάλῃ πέρα μὲ τὸν μαῦρον σκύλον. Ὁ ἄλλος δὲν ἐβράδυνε νὰ τὸν ἀκολούθησῃ.

Ἀλλὰ τί ἐχρειάζετο ὁ οἰωνός;

Μήπως δὲν ἦσαν τὰ πράγματα; Μήπως δὲν ἦτο ἡ δυσαναλογία τοῦ πλούτου καὶ τῆς κοινωνικῆς θέσεως, καὶ τὸ ὕψος τῶν νώτων;

Ὁμοίως, καὶ παντοῦ ἀλλοῦ.

Τί χρειάζεται ὁ οἰωνός;

Μήπως δὲν εἶναι τὰ πράγματα;

Εἷς οἰωνὸς ἄριστος. Ἀλλὰ τίς ἔβαλεν εἰς πρᾶξιν τὴν συμβουλὴν τοῦ θειοτάτου ἀρχαίου ποιητοῦ; Ἐκ τῆς παρούσης ἡμῶν γενεὰς τὶς ἠμύνθη περὶ πάτρης;

Ἠμύνθησαν περὶ πάτρης οἱ ἄστοργοι πολιτικοί, οἱ ἐκ περιτροπῆς μητρυιοὶ τοῦ ταλαιπώρου ὠρφανισμένου Γένους, τοῦ «στειρεύοντος πρὶν καὶ ἠτεκνωμένου δεινῶς σήμερον»;

Ἄμυνα περὶ πάτρης δὲν εἶναι αἱ σπασμωδικαί, κακομελέτητοι καὶ κακοσύντακτοι ἐπιστρατεῖαι, οὐδὲ τὰ σκωριασμένης ἐπιδεικτικότητος θωρηκτά. Ἄμυνα περὶ πάτρης θὰ ἦτο ἡ εὐσυνείδητος λειτουργία τῶν θεσμῶν, ἡ ἐθνικὴ ἀγωγή, ἡ χρηστὴ διοίκησις, ἡ καταπολέμησις τοῦ ξένου ὑλισμοῦ καὶ τοῦ πιθηκισμοῦ, τοῦ διαφθείραντος τὸ φρόνημα καὶ ἐκφυλίσαντος σήμερον τὸ ἔθνος, καὶ ἡ πρόληψις τῆς χρεοκοπίας.

Τίς ἠμύνθη περὶ πάτρης;

Καὶ τί πταίει ἡ γλαῦξ, ἡ θρηνοῦσα ἐπὶ ἐρειπίων; Πταίουν οἱ πλάσαντες τὰ ἐρείπια. Καὶ τὰ ἐρείπια τὰ ἔπλασαν οἱ ἀνίκανοι κυβερνῆται τῆς Ἑλλάδος.

Καὶ σήμερον, νέον ἔτος ἄρχεται. Καὶ πάλιν τί χρειάζονται οἱ οἰωνοί;
Οἰωνοὶ εἶναι τὰ πράγματα.

Μόνον ὁ λαὸς λέγει: «Κάθε πέρσι καλύτερα».

Ἂς εὐχηθῶμεν τὸ ἀρχόμενον ἔτος νὰ μὴ εἶναι χειρότερον ἀπὸ τὸ ἔτος τὸ φεῦγον.

(1896)

Κυριακή Ψαρρού στις 8 Σεπτεμβρίου 2012

Έζησα τα πάθη σα μια φωτιά, τάδα ύστερα να μαραίνονται

και να σβήνουν,
και μ’ όλο που ξέφευγα απόνα κίνδυνο, έκλαψα
γι’ αυτό το τέλος που υπάρχει σε όλα. Δόθηκα στα πιο μεγάλα
ιδανικά, μετά τ’ απαρνήθηκα,
και τους ξαναδόθηκα ακόμα πιο ασυγκράτητα. Ένοιωσα
ντροπή μπροστά στους καλοντυμένους,
και θανάσιμη ενοχή για όλους τους ταπεινωμένους και τους
φτωχούς,
είδα τη νεότητα να φεύγει, να σαπίζουν τα δόντια,
θέλησα να σκοτωθώ, από δειλία ή ματαιοδοξία,
συχώρεσα εκείνους που με σύντριψαν, έγλυψα εκεί που
έφτυσα,
έζησα την απάνθρωπη στιγμή, όταν ανακαλύπτεις, πλέον
αργά, ότι είσαι ένας άλλος
από κείνον που ονειρευόσουνα, ντρόπιασα τ’ όνομά μου
για να μη μείνει ούτε κηλίδα εγωισμού απάνω μου ―
κι ήταν ο πιο φριχτός εγωισμός. Τις νύχτες έκλαψα,
συνθηκολόγησα τις μέρες, αδιάκοπη πάλη μ’ αυτόν τον
δαίμονα μέσα μου
που τα ήθελε όλα, τούδωσα τις πιο γενναίες μου πράξεις,
τα πιο καθάρια μου όνειρα
και πείναγε, τούδωσα αμαρτίες βαριές, τον πότισα αλκοόλ,
χρέη, εξευτελισμούς,
και πείναγε. Βούλιαξα σε μικροζητήματα
φιλονίκησα για μιας σπιθαμής θέση, κατηγόρησα,
έκανα το χρέος μου από υπολογισμό, και την άλλη στιγμή,
χωρίς κανείς να μου το ζητήσει
έκοψα μικρά-μικρά κομμάτια τον εαυτό μου και τον μοίρασα
στα σκυλιά.

Τώρα, κάθομαι μες στη νύχτα και σκέφτομαι, πως ίσως πια
μπορώ να γράψω
ένα στίχο, αληθινό.
Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 1 Σεπτεμβρίου 2012

Στα Ομηρικά Έπη, στη Μινωική και στη Μυκηναϊκή εποχή, οι γυναίκες είναι σε πολύ καλή μοίρα. Αγαπούν την οικογένειά τους, συζητούν ελεύθερα μαζί με τους άντρες, επικρατεί η μονογαμία, ο γάμος είναι ιερός και αδιάλυτος, η γυναίκα μπορεί να διαλέξει τον άντρα της, οι συζυγικές σχέσεις βασίζονται σε αμοιβαία αγάπη και εκτίμηση και οι τρόποι συμπεριφοράς των συζύγων παρουσιάζονται απλοί, ευγενικοί και εγκάρδιοι. Η πολυτεκνία θεωρείται μεγάλο αγαθό και ευτυχία, ενώ η ατεκνία μεγάλη συμφορά και εκδήλωση θεϊκής τιμωρίας.

Το ίδιο και στην αρχαία Σπάρτη οι γυναίκες ήταν σχεδόν ίσες με τους άντρες, συγχρωτίζονταν ελεύθερα στο δημόσιο βίο και στους αθλητικούς αγώνες, παντρεύονταν τον άντρα που θα αγαπούσαν, και είχαν γνώμη στα πολιτικά και δημόσια πράγματα. Είναι άραγε τυχαίο ότι ήταν οι Σπαρτιάτισσες που έλεγαν στους άντρες τους το γνωστό «Ή ταν ή επί τας»;

Όπως γράφει η ιστορικός M. Katz τίποτα δεν είναι περισσότερο ανακριβές από την ιδέα της φυλακισμένης γυναίκας στην Αρχαία Ελλάδα.
Όπως λέει ο Ισχόμαχος στο Σωκράτη στο έργο του Ξενοφώντα «Οικονομικός», σωστή γυναίκα είναι εκείνη που μπορεί να διευθύνει σωστά κάθε τι μέσα στο σπίτι της σαν συνεργάτης του άντρα της. «Ο πλούτος έρχεται στο σπίτι με τον κόπο του άντρα, οικονομείται δε σωστά με τη φροντίδα της γυναίκας»
Και βέβαια υπήρχαν οι γυναίκες που υπηρετούσαν ως ιέρειες στους ναούς των διαφόρων θεών της αρχαιότητας. Ένας αριθμός τέτοιων ιερειών μνημονεύεται σε δημόσια έγγραφα, ενώ γίνεται λόγος για γυναίκες που επιλέγονταν στην Αθήνα από τις κοινωνικές τους ομάδες για να υπηρετήσουν ως επικεφαλής και υπεύθυνες («άρχουσαι») στα Θεσμοφόρια, μαζί με τις ιέρειες της συγκεκριμένης λατρείας.
Η δύναμη που ασκούσαν οι γυναίκες της αρχαίας Ελλάδας διαφαίνεται και από τους ρόλους που έχουν στις κλασικές κωμωδίες και τραγωδίες των Αριστοφάνη, Ευριπίδη, Αισχύλου, Σοφοκλή κ.λπ.
Είναι προφανές, λοιπόν, ότι αλλιώς έχουν τα πράγματα και όχι όπως κατάφεραν να μας επιβάλλουν οι διάφοροι «ενδιαφερόμενοι». Πολλές εξηγήσεις δίνονται για την επικράτηση της πλαστής εικόνας για τη θέση των γυναικών στην αρχαιότητα, και αυτό οφείλεται μερικώς και στην προκατάληψη εναντίον του γυναικείου φύλου από μέρος του κλήρου(κυρίως σε παλαιότερα χρόνια).
Υποστήριξαν, λοιπόν, πως οι γυναίκες ήταν θαμμένες στους γυναικωνίτες, όμως χιλιάδες ανάγλυφες παραστάσεις τις παρουσιάζουν δραστήριες, περιποιημένες και καλλιεργημένες, να συμμετέχουν και να απολαμβάνουν πλάι στους άντρες το βιοτικό επίπεδο που πρόσφερε η εποχή τους. Κάνουν λόγο για γυναίκες αμόρφωτες και ικανές μόνο για παιδοποιία, όμως βρίσκουμε γυναίκες μουσικούς, ποιήτριες, αγρότισσες, βιοτέχνες και εμπόρους.

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 31 Αυγούστου 2012

Πάνω από 125 μουσεία και αρχαιολογικοί χώροι ανοιχτοί για την αυγουστιάτικη πανσέληνο

Η βραδιά που διοργανώνεται στις 31 Αυγούστου έχει τίτλο «Στο φως του φεγγαριού»
Η βραδιά που διοργανώνεται στις 31 Αυγούστου έχει τίτλο «Στο φως του φεγγαριού»  
   

Αθήνα

Επτά ακόμα μουσεία και αρχαιολογικοί χώροι προστέθηκαν στον «χάρτη» των μνημείων που θα ανοίξουν τις πόρτες τους για το κοινό το βράδυ της Πανσελήνου, στις 31 Αυγούστου, με ή χωρίς εκδηλώσεις.

To Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο έδωσε το πράσινο φως για τον εορτασμό της φετινής δεύτερης αυγουστιάτικης πανσελήνου στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (με μία ξενάγηση στην έκθεση των Αντικυθήρων και μία μουσική συναυλία), το Ιερό των Μεγάλων Θεών Σαμοθράκης (με συναυλία της Σαβίνας Γιαννάτου), το Κάστρο Τρικάλων, το Αρχαίο Θέατρο της Ζέας και τους αρχαιολογικούς χώρους σε Όλυνθο, Ελέα και Θερμή.

Έτσι, ο αριθμός των μουσείων και μνημείων, που θα μείνουν ανοικτά με ελεύθερη είσοδο υπερβαίνει τα 125 σε όλη την επικράτεια, ενώ στα 85 από αυτά θα πραγματοποιηθούν συναυλίες, θεατρικές παραστάσεις και ξεναγήσεις.

Από τις εκδηλώσεις αυτές, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο «συγχρονισμός» μουσείων και αρχαιολογικών χώρων στις Κυκλάδες, όπου το βράδυ της 31ης Αυγούστου, στις 22:00 και 23:00 η ώρα, θα ακουστεί η «Σονάτα του Σεληνόφωτος» του Γιάννη Ρίτσου.

Η βραδιά που διοργανώνει το Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων, Πολιτισμού & Αθλητισμού έχει τίτλο «Στο φως του φεγγαριού» και μότο τέσσερις στίχους του Νικηφόρου Βρεττάκου:

«Στρωμένος με φύλλα μαλακού χρυσαφιού
που σαλεύανε λάμποντας πάνω στη θάλασσα,
σπατάλη αμύθητου φωτός ο δρόμος του φεγγαριού.

Μεσάνυχτα, Αύγουστος. Με μεγάλη πανσέληνο».

Ο θεσμός της αυγουστιάτικης πανσελήνου χρόνο με το χρόνο και παρά την κρίση δυναμώνει, γεγονός που αντικατοπτρίζεται στην όλο και μεγαλύτερη συμμετοχή (80 χώροι το 2011), αλλά και στην καθολικότερη εθελοντική προσφορά των εργαζομένων που θα μεριμνήσουν για τη φύλαξή τους.

Το Μουσείο της Ακρόπολης γιορτάζει την δεύτερη αυγουστιάτικη πανσέληνο την Παρασκευή με ρομαντικές μελωδίες για το φεγγάρι από το Μουσικό Σχολείο Βόλου, στον προαύλιο χώρο του στις 21:30 μ.μ.

Το Μουσείο θα παραμείνει ανοιχτό από τις 08:00 το πρωί έως τα μεσάνυχτα (η είσοδος θα είναι ελεύθερη από τις 21:00 μ.μ.), δίνοντας την ευκαιρία στους επισκέπτες να περιηγηθούν τους εκθεσιακούς χώρους και να απολαύσουν τη θέα του Ιερού Βράχου υπό το σεληνόφως.

AΠΟ ΤΟ IN.GR

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 30 Αυγούστου 2012

Αυγουστιάτικη πανσέληνος στο Μουσείο Ακρόπολης

Με ρομαντικές μελωδίες για το φεγγάρι γιορτάζει το Μουσείο της Ακρόπολης την αυγουστιάτικη πανσέληνο, την Παρασκευή 31 Αυγούστου 2012.

Το «ραντεβού» έχει δοθεί, στις 9.30 το βράδυ, στον προαύλιο χώρο του Μουσείου της Ακρόπολης, ενώ το έναυσμα θα σημάνει το μουσικό σχολείο Βόλου.

Στα δεκαπέντε χρόνια λειτουργίας του, το μουσικό σχολείο Βόλου έχει πραγματοποιήσει εκδηλώσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, καθιερώνοντας μεγάλες θεματικές συναυλίες με αφιερώματα σε σπουδαίους Έλληνες και ξένους συνθέτες δημιουργούς.

Την ημέρα αυτή, το Μουσείο θα παραμείνει ανοιχτό από τις 8 το πρωί έως τα μεσάνυχτα (η είσοδος θα είναι ελεύθερη από τις 9 μ.μ.), δίνοντας την ευκαιρία στους επισκέπτες να περιηγηθούν τους εκθεσιακούς χώρους και να απολαύσουν τη θέα του Ιερού Βράχου με το γοητευτικό σεληνόφως.

Η εκδήλωση αυτή εντάσσεται στο πρόγραμμα «Μια μέρα στο Μουσείο Ακρόπολης».

Σταυρούλα Σωτηροπούλου στις 29 Αυγούστου 2012

Το χρυσόμαλλο δέρας δεν ήταν καθαρά αποκύημα της φαντασίας των αρχαίων Ελλήνων, αλλά βασιζόταν σε ιστορικά δεδομένα του τρόπου απόληψης χρυσού.  Η απόληψη του πολύτιμου μετάλλου γινόταν με προβιές, κυρίως προβάτων, τις οποίες βουτούσαν οι μεταλλευτές μέσα στο ποτάμι, όπου και εγκλωβίζονταν τα ψήγματα του χρυσού. Στη συνέχεια οι προβιές στέγνωναν και τινάζονταν για να συλλεχθεί ο χρυσός ή καίγονταν για να αποληφθούν οι σβόλοι του χρυσού.

«Με την πάροδο του χρόνου και την εξέλιξη των τεχνικών, οι προβιές τοποθετούνταν σε σταθερά ξύλινα ρείθρα μέσα στην κοίτη του ποταμού» εξήγησε ο Μάρκος Βαξεβανόπουλος, υποψήφιος διδάκτορας γεωλογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, σε διάλεξη που έδωσε στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Βόλου, με θέμα: «Αρχαία μεταλλεία: Από το Πήλιο του
Ιάσονα, στο Λαύριο του Πεισίστρατου».

Όπως υπογραμμίζει στην ομιλία του, το αξιόλογο στα φιλολογικά έργα για την Αργοναυτική εκστρατεία, αλλά και τον Τρωικό πόλεμο είναι ότι τα οικονομικά κέντρα της εποχής και τα γεωστρατηγικά σημεία τοποθετούνται προς την περιοχή του Εύξεινου Πόντου. «Και όχι άδικα», εξηγεί, «καθώς τα γεγονότα που περιγράφονται τοποθετούνται χρονικά περίπου στο πέρασμα από την Εποχή του Χαλκού στην Εποχή του Σιδήρου».

Πρόσφατα, στην περιοχή της Γεωργίας, μελετήθηκαν χώροι με την αρχαιότερη εξόρυξη και μεταλλουργία σιδήρου- περίπου το 1400 π.Χ. Αυτό δείχνει ότι στην ευρύτερη περιοχή του Εύξεινου Πόντου έχουμε το πέρασμα από τη μεταλλουργία του χαλκού, στη μεταλλουργία του σιδήρου.

«Άρα, όχι άδικα», συμπεραίνει, «ο Ηρόδοτος τοποθέτησε τη φυλή των Χαλύβων, που επεξεργάζονταν το σίδηρο, σε εκείνη την περιοχή».

Οι αιώνες γνώσης σε θέματα μεταλλευτικής και μεταλλουργίας οδηγούν σταθερά στην ανακάλυψη της απόληψης και της χύτευσης του σιδήρου. Πιθανότατα, οι ταξιδευτές της εποχής μεταφέρουν στον ελλαδικό χώρο τις γνώσεις για το νέο μέταλλο. Η νέα εποχή θα σημαδευτεί από τα πιο ισχυρά, πιο γερά στην κρούση, σιδερένια όπλα.

Όπως πιθανολογεί, άλλωστε, ο κ.Βαξεβανόπουλος, η λεγόμενη «Κάθοδος των Δωριέων» έχει σχέση με την κάθοδο της γνώσης σε θέματα μεταλλευτικής και μεταλλουργίας.

«Ας μην ξεχνάμε ότι ο βασικός μοχλός της οικονομίας και των επιμέρους λειτουργιών της ήταν η κατοχή των μετάλλων και των μεταλλοφόρων περιοχών» διευκρινίζει.

Αρχαία μεταλλεία στο Πήλιο

Ο Ιάσονας, όμως, δεν ξεκίνησε από μία περιοχή, χωρίς γνώσεις μεταλλευτικής και μεταλλουργίας. Οι κάτοικοι της αρχαίας Ιωλκού γνωρίζουν το χρυσό και το χαλκό, ως μέταλλα. Το Πήλιο μέχρι πρότινος δεν ήταν γνωστό για την παρουσία χρήσιμων μετάλλων.

«Κι όμως», αναφέρει ο υποψήφιος διδάκτορας, «από την περιοχή της Ζαγοράς μέχρι το χωριό Καλαμάκι Πηλίου έχουν βρεθεί πάνω από 30 μεταλλοφόρες περιοχές με έντονη την παρουσία ορυκτών του σιδήρου, του μολύβδου και του χαλκού». Μάλιστα, στο χωριό Ξουρίχτι, ανακαλύφθηκε αρχαίο υπόγειο μεταλλείο με συνολικό μήκος διαδρόμων πάνω από 100 μέτρα, ενώ στη γύρω περιοχή, έντονη είναι η παρουσία επιφανειακών εκμεταλλεύσεων.

«Μπορούμε λοιπόν να υποθέσουμε ότι η εξάντληση των τοπικών μεταλλοφοριών, υπήρξε η κύρια αφορμή για την οργάνωση εκστρατειών σε υπερπόντιες περιοχές. Η αναζήτηση νέων και πλούσιων μεταλλοφοριών χαλκού και χρυσού, πιθανώς, ήταν η
κύρια αιτία των αποστολών, ίσως και των επιμέρους πολεμικών συγκρούσεων» εκτιμά.

Αρχαίο Λαύριο

Σημείο σταθμός στην ιστορία του Λαυρίου είναι για τον κ. Βαξεβανόπουλο, το 546 π.Χ., οπότε και επιστρέφει ο Πεισίστρατος από την εξορία του. Από το Παγγαίο και τη Θράκη, όπου είχε εξοριστεί, φέρνει μαζί του έμπειρους μεταλλευτές των μεταλλείων του Παγγαίου και της Σκαπτής Ύλης και πλέον το Λαύριο αρχίζει να γνωρίζει ιδιαίτερη ακμή.

Ξεκινά η διάνοιξη δαιδαλωδών στοών, που συνδέονται με την επιφάνεια με κατακόρυφα φρεάτια. Το 483 π.Χ. θα ανακαλυφθεί μία ιδιαίτερα πλούσια μεταλλοφορία που θα οδηγήσει στην οικονομική άνθηση της Αθήνας. Από τις προσόδους αυτής της ανακάλυψης, ο  Θεμιστοκλής θα πείσει του Αθηναίους να ναυπηγήσουν 200 τριήρεις, με τις οποίες νίκησαν τον Περσικό στόλο στη ναυμαχία της Σαλαμίνας.

«Άρα, αντιλαμβανόμαστε ότι ακόμη και η πορεία της ιστορίας εξαρτάται από την εξέλιξη της μεταλλευτικής δραστηριότητας, αφού αυτή ορίζει τους πυλώνες της οικονομίας και κατ’ επέκταση της πολιτικής» προσθέτει, χαρακτηρίζοντας το Λαύριο ως «την πρώτη βιομηχανική επανάσταση προ Χριστού».

Γενικότερα πάντως, μεγάλα μεταλλευτικά κέντρα της αρχαιότητας θεωρούνται η Θάσος, η απέναντι της Θάσου περιοχή της Σκαπτής Ύλης, το όρος Παγγαίο, το όρος Άγκιστρο, η Βορειοανατολική Χαλκιδική, η Σίφνος και η Μήλος. Σε όλες αυτές τις
περιοχές υπάρχουν δεκάδες αρχαίες υπόγειες στοές εξόρυξης μεταλλεύματος, οι οποίες, όμως, δεν έχουν μελετηθεί ενδελεχώς, με αποτέλεσμα την έλλειψη βασικών στοιχείων και την καταστροφή πολλών στοών, καταλήγει ο κ.Βαξεβανόπουλος.

G. sagiakos

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 28 Αυγούστου 2012

Τα σπίτια στην αρχαία Ελλάδα είχαν να αντιμετωπίσουν λίγο πολύ τα προβλήματα που έχουν και τα δικά μας σήμερα με βασικότερα την ζέστη και το κρύο. Ας δούμε όμως τι έκαναν σοφά οι αρχαίοι Έλληνες κι εμείς συνήθως δεν μπαίνουμε στον κόπο ούτε καν να αντιγράψουμε…

Θερμομόνωση:

Οι τοίχοι των σπιτιών φτιαχνότανε συνήθως από λάσπη και από πέτρες. Μιας και δεν είχε ανακαλυφθεί ακόμα το τσιμέντο για μαζική χρήση, χρησιμοποιούσαν για καλύτερο «δέσιμο» και αντοχή της λάσπης, άχυρο, αυγά και μαλλιά από κατσίκες. Ο βόρειος τοίχος γινόταν παχύτερος και με τα ελάχιστα δυνατά ανοίγματα. Η είσοδος συνήθως βρισκόταν στην ανατολική και σπανιότερα στην νότια πλευρά.
Ο φόβος της καταστροφής από σεισμό οδηγούσε τους αρχαίους προγόνους μας να σφάζουν και ένα κόκορα στα θεμέλια του σπιτιού σαν θυσία εξευμενισμού στους χθόνιους Θεούς. Το έθιμο επιβιώνει μέχρι σήμερα σε αρκετές περιοχές.

Χρήση φυτών για κλιματισμό:

Στην βόρεια πλευρά του σπιτιού συνήθως φυτευότανε κάποια αειθαλή δέντρα, όπως ελιές, ώστε με το φύλλωμά τους να εμποδίζουν τον χειμωνιάτικο κρύο βόρειο άνεμο να πέσει απ’ ευθείας πάνω στο σπίτι. Στην νότια πλευρά συνήθως υπήρχαν φυλλοβόλα δένδρα, που τον χειμώνα χωρίς φύλλα δεν εμπόδιζαν τον ήλιο από το να ζεστάνει το σπίτι, αλλά το καλοκαίρι προσφέρανε όλη τους την σκιά.
Σήμερα ξανασυναντάμε σε κάποια σχέδια τις παλιές ιδέες για φυσική δροσιά στα κτίσματα με την βοήθεια φυτών, αλλά και πολλές φορές για να βελτίωση την ηχομόνωσης απ’ τους θορύβους του περιβάλλοντος.

Μόνο όσος ήλιος χρειάζεστε:

Οι αρχαίοι Έλληνες δεν σταματήσανε μόνο στην χρήση φυτών για κλιματισμό. Χρησιμοποιούσαν πάνω από τις νότιες πόρτες και παράθυρα μία προέκταση της σκεπής με προσεκτικά σχεδιασμένο μέγεθος. Το μέγεθος αυτής της προέκτασης ήταν υπολογισμένο με τέτοιο τρόπο που το καλοκαίρι ο ήλιος εμποδιζόταν από το να πέσει μέσα στο σπίτι αλλά το χειμώνα που έχει χαμηλότερη τροχιά αυτή η προέκταση δεν τον εμπόδιζε απ’ το να ζεσταίνει και το εσωτερικό του σπιτιού.
Μία άλλη έξυπνη εναλλακτική κίνησή τους ήταν η χρήση κληματαριάς συγκεκριμένου ύψους και πλάτους.

Μαρία Ανδρεάδου στις 27 Αυγούστου 2012

Στη Βραζιλία ξεκίνησαν την Επανάσταση..

της Γιώτας Χουλιάρα / press-gr.blogspot.gr

Έχω πάρα πολλές φορές γράψει ότι δεν πρέπει να συγχέουμε την επανάσταση με την εξέγερση. «Επί» + «ανά» + «στάσις» (εκ του ίστημι), η Επανάσταση ως εννοιολογικώς υπέρτερη και υπερέχουσα, αναδεικνύεται ως επιτακτική ανάγκη απεγκλωβισμού εκ του σαθρού ψυχοπνευματικού, πολιτισμικού, πολιτικού, κοινωνικού και οικονομικού κατεστημένου.
Αντίθετα, ο Έλληνας όταν μιλάει για επανάσταση συνήθως εννοεί την εξέγερση (= εκ + έγερσις = ξεσήκωμα), η οποία ενέχει στοιχεία αγανακτήσεως και ανεξέλεγκτου αυθορμητισμού χωρίς κατ’ ανάγκην συγκεκριμένον στόχον υλοποιήσεως ή προηγούμενον πρότυπον αναφοράς. Επανάσταση επίσης δεν σημαίνει όπως πολλοί εσφαλμένως συγχέουν, ότι, «άντε παίρνουμε τα όπλα και βγαίνουμε στους δρόμους», όπως κατά τα ατυχή πρόσφατα παραδείγματα των αραβικών και βορειοαφρικανικών λαών που κατέληξαν είτε σε αλλαγή αφέντη είτε σε εμφύλιο.
Στην Επανάσταση λειτουργεί το συνειδησιακό αφυπνιστικό πνευματικό στοιχείο, με ταυτόχρονη ανάσυρση αρχέγονων προτύπων, σε πλήρη συμπόρευση με το προς υλοποίησιν οραματικό ιδανικό, λαμβανομένων υπ΄ όψιν των ιδιαιτέρων συνθηκών της κάθε εποχής. Αυτό συντελείται πρωτίστως σε ατομικόν και εν συνεχεία σε συλλογικόν επίπεδο.
Στην σημερινή εποχή που είναι τόσο βαθιά ριζωμένη η πνευματική σύγχυση , η ψυχολογική ανασφάλεια και εξάρτηση καθώς και η προσκόλληση στην υλιστική κατανάλωση για πολλούς (ευτυχώς όχι για όλους), θα ήταν πραγματική επανάσταση να κλείσουν την τηλεόραση τους την ώρα αναμεταδόσεως ενός ποδοσφαιρικού αγώνα ή μιας σαπουνόπερας και να διαβάσουν ένα ιστορικό ή φιλοσοφικό σύγγραμμα……
Η αλήθεια αυτή έγινε κατανοητή στη Βραζιλία όπου με την αρωγή της προέδρου της χώρας, Ντίλμα Ρούσεφ, οι φυλακισμένοι ξεκίνησαν τη δική τους επ-ανάσταση διαβάζοντας βιβλία.
Οι φυλακισμένοι της χώρας θα διαβάζουν ένα βιβλίο το μήνα- όσοι θέλουν φυσικά – και θα μειώνεται η ποινή τους κατά τέσσερις μέρες.
Τα βιβλία που θα διαβάζουν οι κρατούμενοι έχουν λογοτεχνικό, φιλοσοφικό ή τεχνολογικό περιεχόμενο. Μόλις διαβάζουν το βιβλίο θα γράφουν έκθεση για να δείχνουν ότι έχουν κατανοήσει την αξία και το νόημα του. Η ”επανάσταση των φυλακισμένων” θα λάβει χώρα σε τέσσερις φυλακές της χώρας και όλοι ευελπιστούν ότι θα αποδώσει.
Οι υπεύθυνοι των φυλακών αλλά και οι ιθύνοντες του υπουργείου Δικαιοσύνης πιστεύουν ότι μέσα από το διάβασμα οι κρατούμενοι θα αποκτήσουν καλύτερη αντίληψη του κόσμου.
Υπενθυμίζουμε ότι οι παλιοί κανονισμοί των φυλακών αλλά και τα ολοκληρωτικά καθεστώτα εμπόδιζαν να μπαίνει ο πλούτος των βιβλίων στις φυλακές, κάτι που η πρόεδρος, Ντίλμα Ρούσεφ , γνωρίζει πολύ καλά- υπήρξε έγκλειστη επί τρία χρόνια κατά τη δεκαετία του 70.
Η μακρινή Βραζιλία, η χώρα που έφερε την επανάσταση στο ποδόσφαιρο πρωτοστατεί και βρίσκεται στο προσκήνιο όχι μόνο για τη διοργάνωση του Παγκόσμιου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου το 2014 και τους Ολυμπιακούς του 2016. Μήπως είναι ευκαιρία να τη μιμηθούμε;;;

Μαρία Ανδρεάδου στις 21 Αυγούστου 2012
‎”Οταν αρχισα να αγαπαω τον εαυτο μου πραγματικα, απελευθερωθηκα απο οτι δεν ηταν υγιες για μενα.
Απο φαγητα, ατομα,πραγματα,καταστασεις και απο οτι με τραβουσε μακρια απο τον ιδιο μου τον εαυτο.
Στην αρχη το ονομαζα «υγιη εγωισμο».
Αλλα σημερα ξερω οτι ειναι ΑΥΤΑΓΑΠΗ”. (Αποσπασμα)

Τσαρλι Τσαπλιν

(Στα εβδομηκοστα του γενεθλια στις 16 Απριλιου 1959

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 18 Αυγούστου 2012
Ντοστογέφσκι, Κάφκα, Πεσόα και Ρολάν Μπαρτ σε προσωπικά κείμενα, όνειρα και στοχασμούς νέας κυκλοφορίας
Οι συγγραφείς εκθέτουν τον εαυτό τους
Ο Φραντς Κάφκα, σε νεανική φωτογραφία

  

Δεν συγκαταλέγονται στα τυπικά «αναγνώσματα παραλίας» των ημερών. Δεν είναι ανθρώπινες τοιχογραφίες χορταστικές σε όγκο και χειμαρρώδεις στην αφήγηση. Δεν είναι τόμοι με τους οποίους ξεχνιόμαστε αλλά οι οποίοι, ενώ μας επιτρέπουν να ρίξουμε κλεφτές ματιές στην ψυχή και στον νου αγαπημένων συγγραφέων, μας προκαλούν να κοιτάξουμε κατάματα το Εγώ και την ανθρώπινη κατάσταση χωρίς μυθοπλαστικά στολίδια.

Στους τόμους με τις αυτοβιογραφικές σημειώσεις, τις ημερολογιακές εγγραφές, τους στοχασμούς, τους αφορισμούς και τα όνειρά τους, οι συγγραφείς αποκαλύπτουν τον εαυτό τους. Η ιδιοσυγκρασία και τα πολλαπλά πρόσωπα κάθε συγγραφέα, οι αρετές, οι εμμονές, οι δυσλειτουργίες, η ποιητική τους, όλα αντανακλώνται καθαρότατα στον καθρέφτη του «προσωπικού λόγου».

Πότε στο πρώτο πρόσωπο της εξομολόγησης, πότε στο δεύτερο πρόσωπο της παραίνεσης προς εαυτόν, πότε στο τρίτο πρόσωπο του αφορισμού, τα κείμενα αυτά είναι συνήθως αποσπασματικά και σπανίως διαβάζονται γραμμικά. Η ανάγνωσή τους άλλοτε μας ανακουφίζει, άλλοτε μας οδηγεί σε επώδυνους προβληματισμούς. Αποδίδουν πάντως, σε συμπυκνωμένη μορφή, τα χαρακτηριστικά της γραφής συγγραφέων που αγαπούμε, με συγκίνηση και χιούμορ και επιπλέον με μια δόση «έξαψης της κλειδαρότρυπας».

Ρωσικά αποφθέγματα
 
Ατενίζοντας τον Φιοντόρ Ντοστογέφσκι ψηλά στο βάθρο του απαράμιλλου ανατόμου της ανθρώπινης ψυχής ξεχνούμε τα πάθη του, την εξορία, τη φυλακή, την ένδεια, την ασθένεια, τις ατέλειές του. Ο τόμος «Εγώ, ο Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι. Εκμυστηρεύσεις και στοχασμοί» (μετάφραση Πάνος Σταθόγιαννης, Printa, 2011), με αποσπάσματα από επιστολές και από το ημερολόγιο του κορυφαίου ρώσου συγγραφέα αποκαλύπτει τη σκοτεινή πλευρά του αλλά και τη μεγαλοφυΐα του με τη μορφή αποφθεγμάτων:
Άνια, αγαπημένη, φίλη, σύζυγε, συγχώρησέ με, μη με πεις παλιάνθρωπο! Είμαι εγκληματίας, έπαιξα κι έχασα όλα όσα μου έστειλες, όλα, ως την τελευταία δεκάρα. Χτες τα έλαβα και αμέσως πήγα και τα έπαιξα.
 
Ο άνθρωπος αποτελεί αίνιγμα. Πρέπει να τον ερμηνεύσεις και, αν χρειαστεί να τον ερμηνεύεις μια ζωή, μην πεις ότι έχασες τον καιρό σου. Εγώ ασχολούμαι με αυτό το αίνιγμα, επειδή θέλω να γίνω άνθρωπος.
 
Για την επινόηση δραματικών χαρακτήρων τα δέκα χρόνια είναι λίγα.
 
Ο Όμηρος (ένας άνθρωπος θρύλος, ίσως σαν τον Χριστό που ενσαρκώθηκε από τον Θεό και στάλθηκε στη γη) μπορεί να συγκριθεί μόνο με τον Χριστό και όχι με τον Γκαίτε.
 
Σε πολύ μεγάλο βαθμό η έμπνευση εξαρτάται και από το τι καιρό κάνει έξω.
 
Στη δυστυχία η αλήθεια φαίνεται πεντακάθαρα.
 
Το πιο σημαντικό: Μη μας τρομοκρατείτε με αριθμούς.

 
 
Εξπρεσιονιστικά όνειρα
 
Ο Φραντς Κάφκα ονειρεύεται μέχρις εξαντλήσεως. Βλέπει όνειρα τρελά, που τα καταγράφει στο ημερολόγιό του και στις επιστολές που απευθύνει στον Μαξ Μπροντ, στην αδερφή του, στην πρώτη του αρραβωνιαστικιά Φελίτσε Μπάουερ, στη Μίλενα Γεσένκα. Ο γάλλος φιλόσοφος και ψυχαναλυτής Φελίξ Γκουαταρί καταγράφει όνειρα του Κάφκα και υποδεικνύει συνδέσεις με τα κείμενά του στον τόμο: «65 όνειρα του Φραντς Κάφκα και άλλα κείμενα» (μετάφραση Ευγενία Γραμματικοπούλου, Πατάκης, 2012). Πηγές έμπνευσης ή εργαλεία γραφής, τα όνειρα αυτά είναι γραμμένα με το αναγνωρίσιμο ύφος της καφκικής αγωνίας:
Ένας ταχυδρόμος μού έφερνε δύο δικά σου [της Φελίτσε] συστημένα γράμματα, ένα σε κάθε χέρι. Θεέ μου, ήταν γράμματα μαγικά! Μπορούσα να βγάζω από τους φακέλους όσα γραμμένα φύλλα ήθελα, δεν άδειαζαν ποτέ. Βρισκόμουν στη μέση μιας σκάλας και ένα ήθελα να βγάλω ό,τι απέμενε μες στους φακέλους, έπρεπε να… πετάξω στα σκαλοπάτια ό,τι είχα ήδη διαβάσει. Ολόκληρη η σκάλα είχε καλυφθεί από επάνω έως κάτω με ένα παχύ στρώμα από αυτές τις διαβασμένες σελίδες.

 
[Κάπου στο Βερολίνο] ανηφόριζε απότομα ένας τοίχος, που ο πατέρας μου τον σκαρφάλωσε σχεδόν χορεύοντας, τα πόδια του πετούσαν, τόσο εύκολη του ήταν η ανάβαση. Εγώ ανέβαινα με τρομακτικό κόπο, στα τέσσερα, γλιστρώντας κάθε τόσο προς τα κάτω, σαν ο τοίχος να είχε γίνει πιο απότομος κάτω από το δικό μου σώμα. Οδυνηρό ήταν ακόμα ότι ο τοίχος ήταν σκεπασμένος με ανθρώπινες ακαθαρσίες, έτσι ώστε κομμάτια από αυτές είχαν κολλήσει επάνω μου.

 
 
Ανατρεπτικές νουθεσίες
 
Έχει χαρακτηριστεί «μυστηριώδες φάντασμα του πορτογαλικού μεσημεριού». Ο Φερνάντο Πεσσόα, ο συγγραφέας με τα 72 πρόσωπα (ετερώνυμα) έχει αφήσει ανεξάντλητα γραπτά στοχαστικού χαρακτήρα. Στον τόμο «Ο ερημίτης του Μαύρου Βουνού. Συμβουλές, αξιώματα και τρόποι του καλώς ονειρεύεσθαι» (μετάφραση Μαρία Παπαδήμα, Νεφέλη, 2012) ευθέως ή διά του στόματος του Ερημίτη διατυπώνει αφορισμούς για τη ζωή, νουθετεί και συστήνει τρόπους για να ονειρευόμαστε ορθά:
Μην αγαπήσεις ούτε σαν πράξη ούτε σαν πρόθεση. Κάθε αγάπη είναι μια μορφή οδύνης, γιατί σημαίνει ότι θέλω να δώσω αυτό που δεν μπορώ να πάρω.
 
Αν μπορείς, προσευχήσου στον Θεό. Για να προσευχηθείς, δεν είναι απαραίτητο να πιστεύεις σε Αυτόν.
 
Το να ζεις σε μια γλυκιά και ρευστή κατάσταση άγνοιας των πραγμάτων και του εαυτού σου είναι ο μοναδικός τρόπος ζωής που ταιριάζει σε έναν σοφό και που τον ζεσταίνει.
 
Ζήσε τη ζωή σου. Μην αφήνεις να σε ζει αυτή. Στην αλήθεια και στο ψέμα, στην απόλαυση και στη δυστυχία, να είσαι το ίδιο σου το είναι. Αυτό μπορείς να το κάνεις μόνο ονειρευόμενος, γιατί η πραγματική ζωή σου είναι αυτή που δεν είναι δική σου αλλά των άλλων.
 
Δίνω καλές συμβουλές είναι προσβάλλω την ικανότητα του σφάλλειν που έδωσε στους άλλους ο Θεός.
 
Παρ’ όλα αυτά, ο ίδιος έχει αρκετές συμβουλές για τις κακοπαντρεμένες, τις οποίες διδάσκει πώς να απατούν τον σύζυγό τους με τη φαντασία τους: «Να είστε κοκότες, γεμάτες από όλους τους τρόπους διαστροφών, χωρίς να απατάτε τον σύζυγό σας, ούτε καν με το βλέμμα. Να απατάτε τον σύζυγό σας εντός σας, προδίδοντάς τον ως και στους εναγκαλισμούς σας – τι ηδονή αν μπορείτε να το κατορθώσετε».
 
Στοχασμοί σε τόνους ελεγειακούς
 
Ο Ρολάν Μπαρτ, ο γάλλος θεωρητικός που αποδελτίωσε τον έρωτα στα «Αποσπάσματα του ερωτικού λόγου», στο «Ημερολόγιο πένθους 26 Οκτωβρίου 1977-15 Σεπτεμβρίου 1979» (επιμέλεια Nathalie Léger, μετάφραση Κατερίνα Σχινά, Πατάκης, 2012) καταγράφει τις σκέψεις και τα συναισθήματά του μετά τον θάνατο της μητέρας του. Οι εγγραφές, λιτές και συντομότατες, είναι σπαράγματα ελεγειακών στοχασμών ενός παρατηρητή, του Μπαρτ που παρατηρεί τον πενθούντα εαυτό του. Η γλώσσα του αλλού είναι αινιγματική, κρυπτική, «τεχνική», αποστασιοποιημένη. Αλλού ανατέμνει την εμπειρία του πένθους με αυθεντική συγκίνηση:
Όπως ο έρωτας, έτσι και το πένθος πλήττει τον κόσμο και όσα ανήκουν σ’ αυτόν, με την εξωπραγματικότητα, τη φορτικότητά του. Αντιστέκομαι στον κόσμο, υποφέρω εξαιτίας όσων μου ζητάει, εξαιτίας της απαίτησής του. Ο κόσμος με καταθλίβει.

 
Σε ποιον θα μπορούσα να θέσω αυτή την ερώτηση (ελπίζοντας σε απάντηση); Το να μπορεί κανείς να ζει χωρίς κάποιον που αγαπούσε σημαίνει ότι τον αγαπούσε λιγότερο από όσο πίστευε;


ΑΠΟ ΤΟ ΒΗΜΑ

Γιάννα Ανδρεαδάκη στις 12 Αυγούστου 2012
 
 
Μιλώντας με νεύματα

Οι κινήσεις του κεφαλιού, των ματιών και των χεριών μάς βοηθούν να ξεπεράσουμε το φράγμα της γλώσσας, όμως δεν δηλώνουν τα ίδια πράγματα σε κάθε πολιτισμό. Ένα νεύμα, π.χ., μπορεί να σημαίνει «ναι» ή «όχι». Ο όρθιος αντίχειρας, που για τους Δυτικούς είναι κάτι θετικό, για έναν Αφγανό ίσως έχει αρνητική σημασία. Στις μεσογειακές χώρες οι αγκαλιές και τα φιλιά συνοδεύουν συχνά ένα χαιρετισμό σε δημόσιο χώρο, ωστόσο στην Ιαπωνία μια τέτοια σωματική επαφή θα αποτελούσε προσβολή.
Οι κοινωνιολόγοι υπογραμμίζουν ότι παίζει καθοριστικό ρόλο ποιος κάνει τη χειρονομία, πώς, σε ποια περίσταση, και ότι οι γενικεύσεις είναι επικίνδυνες σε συγκεκριμένο πολυπολιτισμικό πλαίσιο. Αν δεν είσαι σίγουρος, η αυτοσυγκράτηση είναι χρυσός.

ΚΕΙΜΕΝΟ: Αμάντα Φιγκλ
ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗ: Τζο Μακέντρι
NATIONAL GEOGRAPHIC